อริยสัจ ๔ คืออะไร ? : หน้า 42/108

พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเป็นบุคคลแรกของโลก ที่สามารถกำจัด กิเลสออกจากพระทัยได้หมดสิ้นเด็ดขาดด้วยการตรัสรู้อริยสัจ ๔ ทำให้ ทรงประกาศอิสรภาพให้ตัวเองได้สําเร็จ เลิกเป็นบ่าวเป็นทาสของกิเลส อย่างถาวร อริยสัจ ๔ คืออะไร ? อริยสัจ ๔ แปลว่า ความจริงอันประเสริฐ ๔ ประการ อริยสัจ ๔ เป็นธรรมแม่บทในพระพุทธศาสนา ที่สามารถทำให้ ผู้ปฏิบัติเข้าถึงความจริงอันประเสริฐ คือ รู้ - เห็นกิเลสและสามารถ กำจัดกิเลสให้หมดสิ้นจากใจได้ จึงหลุดพ้นจากการเป็นนักโทษใน วัฏสงสารได้สําเร็จ ได้แก่ ด อริยสัจ ๔ ประกอบด้วยความจริงของโลกและชีวิต ๔ ประการ ๑. ๒ ๓. ๔. ทุกข์ คือ ชีวิตนี้เป็นทุกข์ สมุทัย คือ สาเหตุแห่งทุกข์ ซึ่งเกิดจากการที่ใจถูกกิเลส บีบคั้นทำให้เกิดตัณหา คือ ความทะยานอยากไม่รู้จบ นิโรธ คือ ภาวะที่กิเลสถูกกำจัดหมดสิ้นไปจากใจ จึงทำให้ ทุกข์ดับโดยสิ้นเชิง มรรค คือ ข้อปฏิบัติที่สามารถกำจัดกิเลสได้สำเร็จ มีอยู่ ประการ เรียกว่า อริยมรรคมีองค์ ๘ Go พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช ป.ธ.๙, ราชบัณฑิต), พจนานุกรมเพื่อ การศึกษาพุทธศาสน์ “คำวัด”, ๒๕๕๑, (กรุงเทพฯ : ธรรมสภาและสถาบันลือ ธรรม), หน้า ๑๒๗๘ อริยสัจ ๔ ความจริงที่สั่นสะเทือนวัฏสงสาร ๓๖ นักโทษแห่งวัฏสงสาร