ข้อความต้นฉบับในหน้า
ภาษาขะโรษฐีที่กล่าวถึงคำสนทนาระหว่างพระ
สัมมาสัมพุทธเจ้ากับโทณพราหมณ์ ดังนี้
(ภา)ยวทู เดน ออสกราม อุวสกรามิต ภยวไท
เอมโท] พ[เด]??? (เทโว 4 ภวิศ ณโห พรหมณ เท)
ถุ
[โว ภวิศ ฒนธรพรโว ภุ ภวิศ สิ] โห พรหมณ มนธรพรว
ภวิเศ ยกษุ (กุ ภวิศ ณโห พระมณ ยกษุ ภวิเศ มโณ ภู
ภวิศ ณโห พรหมณ มโน ภวิเศ (เทโว ภู ภวิศ) สิ อิท
ปโรฐ สมณ เอม วเทส นโห พรหมโณ เทโว วิเศ
ฆนธ(รพรโว ภู ภวิศสิ อิ) ที่ ปโร) สมณ เอม วเทส ณโห
พรหมณ มนธรพรโว (วิเศ ยกโทษ ภู ภวิศ (อีที ปโร) (*)
[สม](ณ") [เอ](ม) วเทสิ ณโห พรหมณ ยก ภวิเศ มโนสุ
ภุ ภวิศสิ (อิ](ท) ปĪ(รฐ สมณ (เอม วเทสี ณโห พรหมณ
มโณ ภวิเศ [n] เร ภู ภวิศ พุโธ มี พรหมณ พุโธ ///
คําแปล
(โทณพราหมณ์) เข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้า และเมื่อเข้าไป
ใกล้แล้ว (ได้กล่าวถ้อยคำเหล่านี้ (?)] กับพระผู้มีพระภาคเจ้าว่า
“ท่านเป็นเทวดาหรือ?”
“เปล่า พราหมณ์ เราไม่ได้เป็นเทวดา”
“ท่านเป็นคนธรรพ์หรือ?”
“เปล่า พราหมณ์ เราไม่ได้เป็นคนธรรพ์”
[“ท่านเป็น ยักษ์หรือ?”
“เปล่า) พราหมณ์ เราไม่ได้เป็นยักษ์”
“ท่านเป็นมนุษย์หรือ?”
“เปล่า พราหมณ์ เราไม่ได้เป็นมนุษย์”
“เมื่อเราถามท่านว่า ท่านเป็นเทวดาหรือ?” ท่าน
ตอบว่า “เปล่า พราหมณ์ เราไม่ได้เป็นเทวดา” เมื่อเราถาม
ท่านว่า “ท่านเป็นคนธรรพ์หรือ?” ท่านตอบว่า “เปล่า
พราหมณ์ เราไม่ได้เป็นคนธรรพ์ เมื่อเราถามท่านว่า “ท่าน
เป็นยักษ์หรือ?” ท่านตอบว่า “เปล่า พราหมณ์ เราไม่ได้เป็น
ยักษ์” เมื่อเราถามท่านว่า “ท่านเป็นมนุษย์หรือ?” ท่านตอบ
ว่า “เปล่า พราหมณ์ เราไม่ได้เป็นมนุษย์” แล้วท่านเป็น
อะไรกันล่ะ?”
“เราเป็นพระพุทธเจ้า พราหมณ์ เราเป็น
พระพุทธเจ้า...”
ซาโลมอนได้นำข้อความเดียวกันที่เขียนเป็นภาษา
บาลี ในอังคุตตรนิกาย มาเปรียบเทียบไว้ในเชิงอรรถด้วย ดังนี้
โทโณ พราหมโณ...เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ, อุปสงฺกมิตวา
ภควันต์ เอตทโวจ:
เทโว โน ภวํ ภวิสฺสติ
น โข อห์ พราหมณ เทโว ภวิสฺสามีติ
คนธพฺโพ โน ภวํ ภวิสฺสตีติ
น โข อห์ พราหมณ์ คนธพโพ ภวิสฺสามีติ
ยกโข โน ภวํ ภวิสฺสติ
น โข อห์ พราหมณ ยกโข ภวิสฺสามีติ
มนุสฺโส โน ภวํ ภวิสฺสตีติ
น โข อห์ พราหมณ มนุสโส ภวิสฺสามีติ
เทโว โน ภวํ ภวิสฺสตีติ อิติ ปุฏโฐ สมาโน น โข อห์
พราหมณ เทโว ภวิสฺสามีติ วเทส
ภ
คนธพฺโพ โน ภวํ ภวิสฺสตีติ อิติ ปุฏโฐ สมาโน น โข
อห์ คนธพฺโพ ภวิสฺสามีติ วเทส
ยกโข... วเทส, มนุสฺโส โน ภวํ ภวิสฺสติ อิติ ปุฏโฐ
สมาโน น โข อห์ พราหมณ์ มนุสโส ภวิสฺสามีติ วเทส, อถ
โก จรหิ ภวํ ภวิสฺสตีติ
....พุทโธ ติ ม พราหมณ ธาเรหิต
คราวหน้า จะได้กล่าวถึงเนื้อหาที่เหลือในจารึก
เปลือกไม้ของแคว้นคันธาระตามที่ซาโลมอนผู้เชี่ยวชาญ
ด้านภาษาคันธารีที่ใช้กันในตักกสิลาได้ค้นคว้าและนำมาให้
เราศึกษาในหนังสือล้ำค่าของชาวพุทธ คือ Ancient Buddhist
Scrolls from Gandhara: The British Library KharosthT
Fragments ต่อไป
...(bisa")ymadu tepa usakrami unasakamisa bhayatvadu eghaldo]
baltena) ??? (deve bhu bharidasi naho bramana de vfol bhavitel
giadkrarvo bhu bhavišeisil paño bramaya ghadhrarvo bhavide yak
(bhu bhavisasi paho bra"mapa paksa bhavise mapatu bluu bhavilesi paho
bramana malu bharide (devo bhu bhavida")si idi pilophu samana ema
vadesi naho brafmajna drvo*) bhaivif(e) gindfarve bhu bhavilasi idi
pfr Jethu samann ewa walesi aho bmmana ghadharve (bholvide ya[k÷j(0*)
bhu bhavidasi liidi pirjoth(a) [sama](na) (ej(ma") wadesi paño bramana
yaku bhavise manasu bhu bhavitasi fid)(i) ptrochu sanana (ema vede)
who brumann masolu bhavile kful re bhu bisavidasi budho mi bramaga
budha Ar
กัลยาณมิตร ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๕๙