ประเพณีการบวชในสังคมไทย : หน้า 50/132

ได้อาศัยการบวช เป็นเครื่องมือในการปลูกฝังศีลธรรม และสืบทอดเป็นประเพณีของกุลบุตรชายไทยทุกคนว่า ก่อนจะมีครอบครัวตั้งหลักตั้งฐานทางโลก จะต้องผ่าน การบรรพชาอุปสมบทเสียก่อน โดยมีประเพณีการบวช ช่วงเข้าพรรษานับตั้งแต่สมัยสุโขทัยเป็นต้นมา ส่วน กุลธิดาไทยแม้จะไม่มีโอกาสได้บวช แต่เมื่อถึงฤดู เข้าพรรษาก็มีหน้าที่อุปถัมภ์พระภิกษุสามเณรด้วย ภัตตาหารและปัจจัย ๔ ให้มีความสะดวกในการศึกษา พระธรรมวินัย โดยการเข้ามาช่วยงานวัดต่างๆ เช่น งานครัว งานบุญพิธี ฯลฯ ซึ่งจะทำให้ได้มีโอกาสรับฟัง เทศน์จากพระเถระอยู่เป็นประจำ เมื่อบวชและศึกษาพระธรรมคำสั่งสอนอยู่ตลอด พรรษาแล้ว กุลบุตรบางคนเกิดศรัทธาเต็มเปี่ยม แม้ ออกพรรษาแล้วก็ยังไม่คิดลาสิกขา ขออุทิศตนศึกษา และปฏิบัติตามพระธรรมคำสั่งสอนอย่างเคร่งครัด กลาย มาเป็นพระเถราจารย์ผู้ทรงคุณวุฒิ ทรงศีลธรรม คอย อบรมสั่งสอนประชาชน ตลอดจนพระเณรบวชใหม่ เป็น ที่พึ่งทางศีลธรรมให้กับสังคม ส่วนบางท่านเมื่อ ออกพรรษาแล้วก็ลาสิกขากลับไปใช้ชีวิตทางโลก โดยมี หลักศีลธรรมเป็นเครื่องยึดเหนี่ยวประจำใจ ให้ประกอบ แต่สัมมาอาชีวะไม่ทำความเดือดร้อนทั้งต่อตนเองและผู้อื่น สังคมในสมัยก่อนจึงมีความสงบร่มเย็น ถ้อยทีถ้อยอาศัย แม้หากบางครั้งมีเรื่องขัดแย้งตกลงกันไม่ได้ ก็ไม่มี เหตุการณ์รุนแรงบานปลาย เพราะความที่เคยบวชเรียน มาก่อน คุ้นเคยกับพระผู้ใหญ่ที่วัดไหนก็จะพากันไปหา พระเถระผู้ใหญ่รูปนั้น ให้ท่านช่วยตัดสินข้อขัดแย้ง ท่าน ว่าอย่างไร ก็มักจะยอมรับปฏิบัติตามอย่างนั้นโดยดี ไม่ ติดใจอะไรอีก เนื่องจากเมื่อก่อนนี้ตอนที่ยังบวชเรียนอยู่ ก็เคยได้อาศัยท่านอบรมสั่งสอนมา มีความเกรงใจ ความเคารพยำเกรง เชื่อว่าท่านมีศีลธรรมสูงย่อม ตัดสินใจโดยปราศจากความลำเอียง สังคมไทยจึงสงบ ร่มเย็นมานานนับพันปี ประเพณีการบวชเข้าพรรษานี้ ได้สืบทอดมาตามลำดับและแพร่หลายสูงสุดในสมัยอยุธยา ภายหลังสิ้นสุดสมัยอยุธยา เข้าสู่ยุครัตนโกสินทร์ มีความเปลี่ยนแปลงหลายประการเกิดขึ้นกับสังคมไทย มาตามลำดับ สิ่งแวดล้อมที่แปรเปลี่ยน และสภาพสังคม กัลยาณมิตร ส^ สิงหาคม ๒๕๕๑