การสร้างพระพุทธรูป : หน้า 40/132

65 พระพุทธองค์มาเป็นเวลาช้า นาน มีความรำลึกถึงพระองค์ จึงโปรดให้ช่างทำพระพุทธ รูปขั้นด้วยแก่นจันทน์แดง ประดิษฐานเหนืออาสนะที่ พระพุทธรูปตัวแทน ของพระสัมมาสัมพุทธ เจ้านั้นสร้างขึ้นครั้งแรก โดยชาวโยนก(ชาวกรีก) ในคันธราฐ (ปัจจุบันนี้ เป็นประเทศปากีสถาน) ซึ่งเป็นชนชาติที่มา เลื่อมใสพระพุทธ ศาสนา ในราวปี พ.ศ. ๓๓๐ พระพุทธองค์เคยประทับ ครั้นพระพุทธองค์เสด็จกลับจากดาวดึงส์แล้ว ก็โปรดให้เก็บรักษาไว้เพื่อเป็นแบบอย่างในการสร้างพระพุทธรูปเมื่อ พระองค์ล่วงลับไปแล้วนั่นคือตำนานการสร้างพระพุทธรูปในสมัย พุทธกาล ส่วนในยุคหลังพระพุทธกาลนั้นได้อ้างอิงหลักฐานทาง โบราณคดีว่า พระพุทธรูปตัวแทนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้านั้นสร้าง ขึ้นครั้งแรกโดยชาวโยนก(ชาวกรีก) ในคันธราฐ (ปัจจุบันนี้เป็น ประเทศปากีสถาน) ซึ่งเป็นชนชาติที่มาเลื่อมใสพระพุทธศาสนาในราวปี พ.ศ. ๓๗๐ ด้วยว่าชาวโยนกจะสร้างเทวรูปสำหรับการสักการบูชา เป็นปกติอยู่แล้ว ต่างกับชาวอินเดียในยุคนั้นที่ยังคงสร้างสิ่งอื่นสมมุติ แทนอยู่ พระพุทธรูปในยุคถัดๆ มาจึงต้องสร้างในรูปแบบที่ชาวโยนก ริเริ่มไว้โดยปริยาย นั่นคือสร้างให้เป็นที่สังเกตได้โดยง่ายว่านี่คือ พระพุทธเจ้า โดยอาศัยตำนานที่กล่าวถึงพุทธลักษณะในคัมภีร์ปุริ สลักษณะของพราหมณ์ประกอบกับคำบอกเล่าที่มีต่อๆ กันมา ประกอบกับพุทธประวัติของพระพุทธองค์ที่เป็นกษัตริย์ก่อนเสด็จ ออกผนวช พระพุทธรูปที่ถูกริเริ่มขึ้นจึงมีลักษณะกึ่งกษัตริย์ต่างคือ ทรงครองผ้าอย่างสมณะแต่มีพระเศียรที่มีเกตุมาลายาวอย่างเกศา ของกษัตริย์ มีพระอุณาโลมไว้ที่ระหว่างพระขนง ส่วนกิริยาท่าทาง นั้นได้ปรับให้เข้ากับพุทธประวัติแต่ละช่วงตอน ดังที่ทุกท่านได้เห็น จากพระพุทธรูปปางต่างๆในปัจจุบันนี้ จากพระพุทธรูปสู่พระพิมพ์ หากเป็นในยุคปัจจุบันแล้ว อาจกล่าวได้ว่า ความนิยมเกี่ยว กับการสร้างรูปเหมือนพระสัมมาสัมพุทธเจ้า าหรับชาวพุทธเพื่อ เป็นการสักการะบูชา นอกจากจะเป็นพระพุทธรูปแล้ว ยังปรากฏ ความนิยมเกี่ยวกับพระพิมพ์กันแพร่หลาย ซึ่งพระพิมพ์ในยุคสมัยนี้ มักเป็นที่รู้จักกันในนามของพระเครื่อง อาจเป็นในรูปของสิ่ง กัลยาณมิตร ๓๘ กันยายน ๒๕๐๒