การปลูกพืชผักในยุคสงคราม : หน้า 48/132

กลอย แล้วพวกกับข้าวล่ะ จะหาได้จากที่ไหน? โยมพ่อท่าน มองการณ์ไกล ที่บ้านมีที่ดินอยู่ ๕- 00 ไร่ ท่านไม่ยอมงอ มืองอเท้าปลูกผักผลไม้เต็มที่ดินเลย แล้วให้พวกเราเด็ก! ช่วยกันรดน้ำพรวนดิน น้ำที่ใช้รดต้นไม้ก็ไม่ต้องเสียเวลาไป หาบมาจากที่ไหนให้เหนื่อยแรง ก็เอามาจากน้ำล้างผัก น้ำ ล้างจาน น้ำล้างหน้าหรือน้ำซักผ้านั่นแหละ ผักผลไม้ได้น้ำ ทุกวันก็โตวันโตคืน พวกเราก็ได้เก็บผักผลไม้สดๆ ทานกัน ทุกวัน นอกจากปลูกพืชผักสวนครัวไม้ผลแล้ว โยมพ่อท่านยัง ให้เลี้ยงเป็ดเลี้ยงไก่เพื่อเก็บใช่มาไว้ทำกับข้าวแทนเนื้อหมู เนื้อไก่ ซึ่งแทบหาไม่ได้เลยในยุคนั้น ยิ่งพวกขนมนมเนยไม่ ต้องพูดถึง ไม่เคยได้รับประทานเลย อาหารของหลวงพ่อใน วัยเด็กแม้โภชนาการจะหย่อนไปบ้าง แต่ก็ได้รับประทาน อาหารสดๆ ปราศจากสารพิษตกค้าง ทำให้พี่สาวและหลวง พ่อมีสุขภาพพลานามัยแข็งแรง ความยากลำบากในภาวะสงครามโลก แม้จะเป็นเรื่อง หนักสำหรับชีวิตในวัยเด็ก แต่ขณะเดียวกันก็เป็นการสก ความรับผิดชอบทั้งต่อชีวิตตนเองและครอบครัว สักความ อดทน ความเสียสละแบ่งปันกันมาตั้งแต่ยังเด็กๆ เพราะ เราพี่น้องทั้งสามคนต้องช่วยเหลือซึ่งกันและกัน มีอะไรเรา ก็ปันกันกินปันกันใช้ ทำให้ตั้งแต่เด็กจนโต หลวงพ่อและพี่สาว ทั้ง ๒ คนไม่เคยเถียงกันเลย ในครอบครัวของเราจึงมีแต่ กินแบ่งรัฐบาล หรือจะเล่นไพ่เล่นการพนัน พระสัมมาสัม พุทธเจ้าทรงจัดว่าเป็นทางแห่งความฉิบหาย ส่วนในกรณีที่สามีอยู่ในกรุงเทพยังทำงานอยู่ใต้ แต่ถ้าสามีต้องตกงานอีกคนหนึ่งมันจะยุ่งกันใหญ่ หลวงพ่อ ขอแนะนำเลยนะว่า กลับบ้านเดิม กลับไปเถอะ ถึงแม้ เศรษฐกิจมันจะเลวร้ายอย่างไรก็ตาม แผ่นดินไทยนี้เป็น แผ่นดินเกษตรกรรม แม่โพสพไม่ทิ้งเราหรอก กลับไปแล้ว ต้นไม้ต้นไร่พืชผักสวนครัวทุกชนิดที่พอจะปลูกได้ปลูกกันไป พืชผักอะไรที่พอจะกินเป็นอาหารได้ปลูกให้หมด ถึงแม้เรา จะไม่มีความรู้ทางด้านเกษตรอะไรมากนัก แต่ก็เคยทำไร่ทำ นามาก่อน ปลูกมันเข้าไปให้รอบบ้านเลย ถ้าบ้านของเรามี แหล่งน้ำก็ปลูกมากหน่อย ปลูกไว้สำหรับขายด้วย ล้าแหล่ง น้ำไม่ค่อยมีก็ปลูกเอาไว้แค่พอกินจับประเด็นนี้ให้ชัดเจนลงไป กัลยาณมิตร (15 แผ่นดินมีอยู่ผืนเด็กผืนน้อย พอหาน้ำได้จะปลูก อะไรได้ปลูกไปเลย ถึงแม้จะมีที่ว่างอยู่แค่เพียงตารางวาเดียว ก็ปลูกมันลงไป แล้วก็ขยันรดน้ำพรวนดิน ล้าสงสัยในเรื่อง เพาะเรื่องปลูก ก็ไปหาความรู้กันข้างหน้าโน้น ไปสอบถาม เกษตรตำบลเขา วันนี้เราจะยืนอยู่บนขาตัวเอง ไม่ไปฝากความหวัง ลมๆ แล้งๆ กับหวยกับการพนันทั้งหลาย เลิกกัน เราจะ ฝากเอาไว้กับเรี่ยวแรงและหยาดเหงื่อของเราจริงๆ ช่วยกัน ทำมันขึ้นมาทั้งแม่ทั้งลูก ไม่ว่ากล้วย ไม่ว่ามะละกอ ไม่ว่า พืชผักสวนครัว พริก มะเขือ โหระพาใดๆ ที่มันขึ้นง่ายๆ ลงมือเพาะลงมือปลูก พวกของกินง่ายๆ ทั้งหลาย ปลูกเลย ก่อนที่ฝนจะทิ้ง นี่จะออกพรรษาอยู่แล้ว รีบไปปลูกตอนนี้ยัง ขึ้นง่าย พอสิ้นฝนมันก็ตั้งเนื้อตั้งตัวได้พอสมควร เรามัน ตุลาคม ๒๕๔๐