นิพพานและการดับกิเลส : หน้า 161/172

This clearly indicates that Buddhism believes in the potenlial of human beings. And this is why the Buddha said, "One is one's own refuge." Rob Is 'nirvana' a synonym for 'liberation'? Tom : Not exactly. In Buddhism, Nirvana or Nibbana (Pali) refers to the extinction of defilements, namely : desire, hate and delusion. Anyone who is able to make their defilements extinct will liberate themselves from the cycle of existence. That is, they will never be reborn again. They will never undergo suffering any longer. Rob : It is normal for everyone to have defilements, Sometimes we can overcome them, sometimes we can't. How can we make them extinct? Tom : Through mental development or meditation practice. It is the only way to reach the ultimate goal of Buddhism. Rob : Actually, the only way to achieve the extinction of defilements is wisdom. And wisdom is achieved primarily through meditation. Meditation is the means to attain nirvana, Therefore, anyone who does not expect the attainment of nirvana need not meditate. Is that right? Tom : Actually, Buddhism offers two levels of goals. The first level is the goal of happiness and good fortune in this life and the next. Rob: The second is the goal of nirvana or liberation, This is the ultimate goal. Meditation practice is beneficial to everyone since it is the best way to discipline the mind, to prevent the mind from distraction, and to strengthen the mind as well. The Buddha said that the mind is the source of all mental states, of all virtues and qualities. In order to attain these virtues and qualities we must discipline the mind. In order to live a good and happy life we must practice meditation. Now do you agree that Buddhism is a way of life? Yes, thank you so much. ตรงนี้ย่อมชี้ชัดว่าพระพุทธศาสนาเชื่อในศักยภาพของ มนุษย์ และนี่คือเหตุผลที่พระพุทธองค์ตรัสว่า “อตฺตาหิ อตฺตโน นาโถ" ร็อบ : คำว่า “นิพพาน” เป็นไวพจน์ของคำว่า "หลุดพ้น” หรือ ครับ ทอม : ก็ไม่เชิงทีเดียวครับ คำว่านิพพานในพระพุทธศาสนา หมายถึงความดับกิเลสซึ่งประกอบด้วย โลภ โกรธ หลง ใครก็ตามที่ดับกิเลสในตนเองได้ ก็จะเป็นอิสระจาก วัฏสงสาร นั่นคือไม่ต้องมาเกิดอีก ไม่ต้องระทมทุกข์ ต่อไปอีก ร็อบ : ตามปรกติคนเราก็มีกิเลสกันทั้งนั้น บางทีก็เอาชนะได้ บางทีก็ไม่ได้ เราจะดับกิเลสได้อย่างไร ทอม : ด้วยการเจริญสมาธิภาวนาซิครับ เป็นวิธีเดียวที่จะทำ ให้บรรลุเป้าหมายสูงสุดในพระพุทธศาสนา อันที่จริงปัญญาเท่านั้นที่ดับกิเลสได้ และปัญญานี้จะ ต้องเป็นภาวนามยปัญญา ร็อบ : การเจริญภาวนาเป็นทางบรรลุนิพพาน ฉะนั้นคนที่ไม่ หวังนิพพาน ก็ไม่จำเป็นต้องทำภาวนา ถูกไหมครับ ทอม : อันที่จริง พระพุทธศาสนามีเป้าหมายอยู่ ๒ ระดับ ระดับแรกคือเป้าหมายเพื่อความสุขสวัสดีในชีวิตนี้ และชีวิตหน้า ระดับที่สองคือเป้าหมายเพื่อนิพพานหรือความหลุดพ้น อันนี้เป็นเป้าหมายสูงสุด การทำภาวนานั้นเป็นประโยชน์ต่อทุกๆ คน เพราะ เป็นวิธีฝึกอบรมจิตใจที่ดีที่สุด เป็นวิธีป้องกันจิตใจไม่ ให้ฟุ้งซ่าน และเป็นวิธีฝึกให้ใจแข็งแกร่งด้วย พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่า ใจเป็นต้นกำเนิดแห่ง ความคิดทั้งปวง ตลอดจนคุณความดีและคุณลักษณะ ของคน เพื่อที่จะให้บรรลุคุณสมบัติดังกล่าว เราก็ต้อง ฝึกอบรมจิต เพื่อที่จะดำรงชีวิตอยู่อย่างเป็นสุขเราก็ต้องเจริญภาวนา คุณเห็นด้วยไหมครับว่าพระพุทธศาสนานั้นเป็นวิถีชีวิต ร็อบ : ครับ ผมเห็นด้วย ขอบคุณมากครับ กัลยาณมิตร ๑๕๙ มกราคม ๒๕๕๒