การละกิเลสและการบรรลุธรรม : หน้า 16/130

อรห0 ชิดกิเลส พระองค์บริสุทธิ์ผุดผ่อง ในกายอรูปพรหม คนเราที่ว่าตายนั้น อรห์ เป็นพระคุณข้อต้น มี ดังแท่งทองชมพูนุท หรืออีกอย่าง นัยดังจะแสดงต่อไปนี้ อรห์ เป็นเนมิตกนาม เกิด หนึ่งว่าใสเหมือนดวงแก้วอันประมาณ ค่ามิได้ สมาที่ว่า พุทธรัตนะ ประ ขึ้นเองพร้อมกับที่พระองค์บรรลุ กอบด้วย ตาทิโน เป็นผู้คงที่ไม่หวั่น ไหว หากจะมีของหอมมาชะโลมไล้ พระวรกายซีกหนึ่ง และเอาของเหม็น มาชะโลมซีกหนึ่ง พระหฤทัยของ พระองค์ก็ไม่แปรผันยินดียินร้าย พระโพธิญาณ ยกตัวอย่างเทียบเคียง คล้ายกับชื่อพระราชกุมารีของพระ- เจ้าปเสนทิโกศล ชื่อว่า “มัลลิกา” กล่าวคือว่า วันที่พระนางเธอประฯ สูตินั้น มีดอกมะลิร่วงลงมาจาก อากาศในเวลาเกิด พระราชบิดา - และพระประยูรญาติถือเอานิมิต ดอกมะลินั้นขนานนามธิดาองค์นั้นว่า “มัลลิกา” ซึ่งแปลว่าพระนางมะลิ อรห์ เป็นค่าที่พวกเรานัก ปฏิบัติธรรมเชิดชูกันนักหนา ถึงแก่ ได้น่ามาใช้เป็นบทบริกรรมภาวนาใน เมื่อนั่งสมาธิ ฉะนั้น จึงขอนำมา แปลไว้ในที่นี้ เพื่อได้ซาบซึ้งถึงพระ คุณนามข้อนี้ไว้บ้าง แต่การจะ พรรณนาให้สิ้นสุดได้ เมื่อคิดเทียบ แล้วก็เท่ากับอากาศในปีกนก กล่าว คือ กายทิพย์กับกายมนุษย์หลุด พรากออกจากกันเหมือนมะขาม กะเทาะล่อนจากเปลือก ฉะนั้น กายทิพย์ก็หลุดจากกายมนุษย์ไป การละกิเลสของพระองค์หลุด ไปเป็นชั้น ๆ ตั้งแต่กิเลสในกายมนุษย์ กายทิพย์ กายรูปพรหม กายอรูป พรหมเป็นลำดับไป กิเลสในกาย แม้เนื้อและลือดในหระสรีระของพระองค์ จะเลือดแม้ง เหลือแต่เส้นเอ็น หนัง และ กระดูกก็ตามทีเถิด หากไม่ได้บรรลุพระ ส้มโมญาณตราบใด พระองค์จะไม่ยอม ลุกจากที่นั่นเป็นอันขาด ประการใด และเปรียบได้อีกสถาน หนึ่งว่า อินทขีลูปโม พระทัยมั่นคง คือ บรรดาอากาศทั้งหลายในสากล ดังเสาเขื่อน ถึงจะมีพายุมาแต่จาตุ โลก มีมากสุดที่จะคณนา แต่คิด รทิศก็ไม่คลอน เมื่อเช่นนี้จึงมีนัยที่ เฉพาะอากาศเท่าที่ปีกนกกระพือ แปลได้อีกอย่างหนึ่งว่า เป็นผู้ควร ขณะที่บินหนหนึ่ง จะมีอากาศอยู่ ในระหว่างปีกนกนิดเดียว ในจำนวน อากาศทั้งหลาย นี่ฉันใดก็ฉันนั้น อรห์ แปลสั้นๆ ว่าไกล ว่า ควร เป็นสองนัยอยู่ “ไกล” หมาย ความว่า ไกลจากกิเลส หรือว่า พ้น จากกิเลสเสียแล้ว “ไกล” ตรงกัน ข้ามกับปุถุชนคนเรา ซึ่งยังอยู่ใกล้ คือเป็นผู้ที่เราสมควรจะเทิดจะบูชา ไว้เหนือสิ่งทั้งหมด อรห์ เป็นนามเหตุ พระคุณนาม นอกนั้นเป็นนามผล ว่าในด้านภาวนา กายนี้มี ซ้อนกันเป็นชั้น ๆ มีกายทิพย์ซ่อนอยู่ ในกายมนุษย์ กายรูปพรหมช้อนอยู่ ในกายทิพย์ กายอรูปพรหมซ้อนอยู่ ในกายรูปพรหม กายธรรมซ้อนอยู่ มนุษย์ คือ อภิชฌา พยาบาท มิจฉาทิฏฐิ กิเลสในกายทิพย์ คือ โลภะ โทสะ โมหะ กิเลสในกายรูป พรหม คือ ราคะ โทสะ โมหะ กิเลส ในกายอรูปพรหม คือ กามราคานุสัย ปฏิมานุสัย อวิชชานุสัย ต่อแต่นี้ไป จึงชักเข้าถึงกายหนึ่ง คือ กายธรรม หรือเรียกว่า ธรรมกาย โคตรภูจิต เรียกว่าโคตรภูบุคคล โคตรภูบุคคลนี้เดินสมาบัติ เพ่งอริย สัจเป็นอนุโลม ปฏิโลม จนหลุด พ้นจากกิเลสพวกสักกายทิฏฐิ วิ จิกิจฉา สีลัพพตปรามาสแล้ว ตก เขาชน กัลยาณมิตร กั^? ๑๔ ธันวาคม ๒๕๓๔