การให้ธรรมะเป็นทาน : หน้า 103/121

66 ในนิทานใดที่มีผลเทียมเก่า การให้ธรรมะเป็นทาน และ ความเป็นญาติมิตรกับ Inasssu ก ธรรม ารมงคลอีกประการหนึ่งนั่น ญาติมิตรและสมณพราหมณ์ กับการ คือมงคลอันประกอบด้วย ละเว้นฆ่าสัตว์มีชีวิตบูชายัญ การกระทำ ย่อมมีผลมากกว่า ก็ นี้เป็นสิ่งดียิ่ง เป็นกิจที่ควรทำควรจะ การมงคลอันกอปรด้วยธรรมนั้นได้แก่ ประกาศโดยบิดา บุตร หรือน้อง คนที่ การปฏิบัติอย่างดีต่อทาสและคนรับใช้ เป็นนายเขาและแม้มิตรสหายก็ควรจะ การยกย่องเชิดชูแต่ครูบาอาจารย์ การ ประกาศด้วย การให้ธรรมทาน ผู้ให้ มีใจรักในปาณชาติสิ่งมีชีพ การถวาย ย่อมบรรลุผลดีทั้งในภพนี้และภพหน้า ทานแด่สมณพราหมณ์ การกระทำเหล่านี้ ไม่มีสิ้นเลย” และการกระทำอื่นอีกที่ละม้ายกันเรียกว่า การมงคลอันประกอบด้วยธรรม ทรงตั่งบ่าหลวงแทนพระองค์ ดังนั้น บิดา บุตร พี่หรือน้อง ส่งเสริมปฏิบัติธรรม คนที่เป็นนายเขาตลอดจนมิตรสหาย จํานงหมายเถอะ” “ ข้าได้จัดตั้งหลักศิลาจารึก สมควรแล้วที่จักช่วยกันประกาศว่า มงคล พระธรรมวินัย ขึ้นไว้หลาย และได้แต่ง อันกอปรด้วยธรรมนี้ดีเยี่ยมโดยแท้ จง ตั้งธรรมมหาอำมาตย์ไว้หลายคนด้วย ปฏิบัติกันให้สำเร็จกระทั่งบรรลุถึงผลที่ กันเพื่อจักได้ป่าวประกาศพระธรรมวินัย ฯลฯ...ธรรมมหาอำมาตย์เหล่านั้น มี แปลว่าพระเจ้าอโศกให้เลิกการ หน้าที่ส่งเสริมการประดิษฐานอันถาวร ถือมงคลโชคลางตื่นข่าว แต่โปรดนำ ของพระธรรม ความไพโรจน์ของพระ หลักธรรมานุธรรมปฏิบัติในมงคลสูตร ธรรมในประดาทวยราษฎร์ และมีหน้า ของพระพุทธองค์มาใช้แทน เพราะ ที่ส่งเสริมให้บังเกิดความอุดมสมบูรณ์ มงคลมิได้อยู่ที่พิธีรีตอง แต่ข้อสำคัญ ด้วยทรัพย์ กับความสุขแก่ผู้ปรารถนา อยู่ที่ตัวของบุคคลผู้ปรารถนามงคลว่า ธรรมทั้งมวล อนึ่งธรรมมหาอำมาตย์ ได้ปฏิบัติตนให้เป็นบุญเป็นกุศลหรือหา เหล่านี้ยังมีหน้า ล่านี้ยังมีหน้าที่คอยส่งเสริมความสุข ไม่ต่างหาก อบรมให้ประชาชนรู้จัก สบายของเหล่าข้าทาสของข้า ของสมณชี พราหมณ์ ของผู้มั่งคั่ง ของคนยากจน ของคนเฒ่าชรา.. และมีหน้าที่กำจัด คุณค่าของธรรมทาน ความอยุติธรรมเกี่ยวกับการจ่าคุกลง “สมเด็จพระเจ้าปิยทัสสี ผู้เป็น อาญา มีหน้าที่กำจัดอุปสรรคและให้ ที่รักแห่งทวยเทพตรัสดังนี้ ไม่มีทานใด ความช่วยเหลือให้พ้นอุปสรรคนั้น แก่คน ที่มีผลเทียมเท่าการให้ธรรมะเป็นทาน ที่มีบุตรหลานมากหรือคนที่อับจนมาก และความเป็นญาติมิตรกันโดยธรรม หรือคนสูงอายุ จากการกระทำเช่นนี้ย่อมมีการกระทำอื่น แปลว่าธรรมมหาอำมาตย์เหล่านี้ ที่ชอบอีกตามมา คือการปฏิบัติดีต่อ เป็นนักสังคมสงเคราะห์ไปด้วยในตัว ทาสและคนใช้ การเชื่อฟังบิดามารดา นับว่าสังคมยุคพระเจ้าอโศกเป็นสังคม การเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่เจือจานแก่เพื่อนฝูง ที่สบายที่สุดมีสถานสงเคราะห์คนลูกมาก เมษายน ๒๕๓๖ กัลยาณมิตร ๔๓