การเดินทางของพระถังซัมจั๋ง : หน้า 72/124

ฟร (บน) สถูปที่ราชคฤห์ แคว้นพิหาร ๓๐ กัลยา ณ มิตร ของอโศกมหาราช" เป็นลำดับมาทุกพระองค์ ตามจดหมายเหตุของหลวงจีนเสี้ยนจัง หรือพระ ถังซัมจั๋งนักบวชใหญ่ของจีน ออกเดินทางไปสืบ พุทธศาสนาที่มหาวิทยาลัยนี้ ราวพุทธศักราช ๑๒๐๐ ยืนยันว่ากษัตริย์ราชวงศ์คุปตะมีพระเจ้า ศักราทิตยะ พุทธคุปตะ ตถาคตคุปตะ พาลาทิตยะ กุมารคุปตะ และอีกหลายพระองค์ สละทรัพย์ ขยายมหาวิทยาลัย สร้างสำนักสงฆ์เพิ่มขึ้น จนกว้างใหญ่ ขณะพระ ถังซัมจั๋งมาถึงอินเดีย มหาวิทยาลัยยังไม่ถูกทำ ลาย มีนักศึกษาจำนวน หมื่น ก่อนหน้าพระถังซัม จึงไปถึงอินเดียราว ๒๐๐ เฝ้าประตู (ภิกษุ) มหาวิทยาลัยเสียก่อน ผู้เฝ้า ประตูจะถามปัญหายาก ๆ เป็นการทดลองความรู้ ถ้าใครเก่งตอบปัญหาได้เสียก่อนจึงจะปล่อยผ่าน เข้าไป มีนักศึกษาเป็นอันมากที่ตอบปัญหาชั้นต้น ไม่ได้ ต้องลากลับไป แสดงให้เห็นว่าแม้แต่ผู้เฝ้า ประตูยังสามารถถึงเพียงนั้น "ผู้ต้องการจะเข้ามาสู่มหาวิทยาลัยจะ ต้องช่ำชองในคัมภีร์ทั้งเก่าและใหม่อย่างลึกซึ้ง จึง จะได้รับอนุญาตให้เข้าไปเป็นนักศึกษาของมหา วิทยาลัย พวกต่างเมืองต้องแสดงความสามารถ กันเต็มที่ ผู้อุตส่าห์เดินทางมาแต่ไกลประสงค์จะ เข้ามาศึกษาในมหาวิทยาลัย แต่ต้องมายอม จำนนปัญหาอยู่เพียงแค่ประตู ใน ๑๐ คน มีราว ๗ หรือ ๘ คน ปี มีพระหลวงจีนอีกรูป พรรณนาอันนี้ แสดงว่าความสำคัญ ของมหาวิทยาลัยมีมากกว่ามหาวิทยาลัยใด พูด หนึ่งชื่อ ฟาเรียน เดิน โดยย่อทุกคนก่อนเข้ามหาวิทยาลัยต้องสอบไล่ก่อน ทางไปถึง แต่ไม่มีหลัก ฐานจากจดหมายเหตุเดิน ทางของท่าน เรื่องอาจ และผู้เป็นกรรมการใหญ่สอบไล่เบื้องแรกก็คือ อา จารย์ผู้มีหน้าที่สอบไล่ชั้นต้น และคงสอบกันอยู่ที่ ประตูนั่นเอง ใครมีปัญญามีบุญ เป็นได้เพราะสมัยฟา- มหาวิทยาลัยไปได้ เหียนไปถึง มหาวิทยาลัย ก็ผ่านด่าน อนึ่ง มหาวิทยาลัยนาลันทาสมัย ทรุดโทรมมาก มาเจริญ โบราณมีเกียรติยศเป็นที่เชื่อถือออกไปในนานา มากอีกครั้งหนึ่งในตอน ประเทศใกล้เคียงมาก ใครที่เป็นนักศึกษาซึ่ง หลังเมื่อพระถังซัมจั๋งไปถึง สำเร็จไปจากมหาวิทยาลัยย่อมเป็นที่ยกย่อง จึงมีหลักฐานผสมกับหลัก ของคนทั้งหลายเหมือนอย่างมหาวิทยาลัยยุโรป ฐานที่เราได้ไปเห็นมาเอง ปัจจุบัน จึงปรากฏมีนักศึกษาปลอมเอาชื่อ อีกหลายอย่าง มหาวิทยาลัยไปขายกินอยู่เสมอ น่าเป็นความจริงตามพรรณนาน เพราะมหาวิทยาลัยนาลันทาเป็นสถานศึกษาได้ รับอุปถัมภ์จากพระเจ้าแผ่นดิน และผู้มีทรัพย์มี ศรัทธาบริจาค จะต้องเข้มงวดเลือกคัดเอาแต่คนดี มีความประพฤติถูกต้อง และเรียนสำเร็จจริง ๆ จึงจะสมกับศรัทธาของผู้บริจาค ใครจะปลอม แปลงเอาชื่อว่าเป็นนักศึกษามหาวิทยาลัยนี้ แอบ บรรดาผู้มีปัญญา ทั้งหลาย ผู้ปรารถนาจะ เรียนรู้พุทธธรรม และ สงสัยในปัญหาธรรมต่าง ๆ ได้พากันมาจากนิคม และประเทศน้อยใหญ่สู่มหาวิทยาลัยแห่งนี้ เมื่อได้ มาฟังวิสัชนาปัญหาแล้ว ก็พากันกลับไปด้วย ความเห็นแจ้ง แล้วได้ชื่อเสียงว่าสำเร็จไปจากมหา- วิทยาลัยนี้ มหาวิทยาลัยมีชื่อเสียงมากจึงมีคน เป็นอันมากแอบอ้างชื่อว่าตนเป็นนักศึกษามหา ตั้งแต่สมัยพระเจ้าอโศกมหาราชเป็นต้น วิทยาลัย เจ้าหน้าที่วางกฎไว้เฉียบขาดว่า ถ้า มา นาลันทาได้รับการอุดหนุนจากกษัตริย์ใน นักศึกษาภายนอกจากแหล่งอื่น ๆ จะเข้ามาศึกษา ราชวงศ์ต่าง ๆ ไม่ขาด ได้หลักฐานจากจารึกใน หรือเตรียมเข้ามาปุจฉาวิสัชนาปัญหาธรรม หา แผ่นทองแดงของเทวะปาละ (ระหว่าง พ.ศ. ความรู้ในมหาวิทยาลัยนี้ จะต้องผ่านปัญหาจากผู้ ๘๑๕-๘๔๔) แผ่นหนึ่ง บอกว่ากษัตริย์ราชวงศ์ Kalyanamitra.org แฝงไปเที่ยวหากินไม่ได้