ข้อความต้นฉบับในหน้า
เมื่อพระโพธิสัตว์อยู่ในภพดุสิต มีพระบารมีเต็ม
เปี่ยมแล้ว เหล่าเทวดาทั้งหลายทูลอ้อนวอนให้ไปเกิดใน
พระครรภ์พระชนนี เมื่อพระโพธิสัตว์พิจารณามหาวิโลกนะ
๕ แล้วก็จุติไปถือปฏิสนธิในพระครรภ์พระชนนีอย่างมี
สัมปชัญญะรู้ตัวตลอด
๒. พระโพธิสัตว์นั่งขัดสมาธิในพระครรภ์ของ
พระชนนี หันพระพักตร์ออกไปภายนอก
เมื่อพระโพธิสัตว์สถิตในครรภ์ พระชนนีนั้นประสพ
ลาภอย่างเลิศ ยศอย่างเลิศ มีสุข มีพระวรกายไม่ลำบาก
ไม่เหน็ดเหนื่อยหนักพระอุทร สามารถเห็นพระโอรสผู้
นั่งขัดสมาธิบัลลังก์ในพระครรภ์ เหมือนด้ายขาวร้อยเข้าใน
แก้วมณีอันผ่องใสฉะนั้น
เท่านั้น
60.
พระชนนีของพระโพธิสัตว์ยืนประสูติ
๔. พระโพธิสัตว์ออกจากพระครรภ์พระชนนีในป่า
๕. พระโพธิสัตว์วางพระบาทลงแผ่นทอง หัน
พระพักตร์ไปทางทิศเหนือ ย่างพระบาท ๗ ก้าว ทรงเหลียวแล
ดูทิศทั้ง ๑๐ แล้วเปล่งสีหนาท
พระโพธิสัตว์เปล่งสีหนาทด้วยพระวาจาอย่างผู้
องอาจว่า “เราเป็นผู้เลิศในโลก เราเป็นผู้เจริญที่สุดในโลก
เราเป็นผู้ประเสริฐสุดในโลก ชาตินี้เป็นชาติที่สุด บัดนี้ความ
เกิดใหม่ย่อมไม่มี"
๖. พระโพธิสัตว์พอพระโอรสสมภพ ก็ทรงเห็นนิมิต
๔ แล้วออกมหาภิเนษกรมณ์
เมื่อพระโพธิสัตว์ทรงเห็นนิมิต ๔ (เทวทูต ๔) คือ
คนชรา คนเจ็บ คนตาย และสมณะ จึงทรงปรารถนา
หนทางพ้นทุกข์ แล้วจึงออกมหาภิเนษกรมณ์ (การเสด็จ
ออกเพื่อคุณอันยิ่ง หมายถึง การออกบวช)
๗. พระโพธิสัตว์ทรงผ้าธงชัยแห่งพระอรหันต์ ทรง
ผนวช ทรงบำเพ็ญกำหนดอย่างต่ำที่สุด ๗ วัน
4. เสวยข้าวมธุปายาส ในวันที่ทรงบรรลุพระ
สัมโพธิญาณ
๔. ประทับนั่งเหนือสันกัดหญ้า บรรลุพระสัพ
พัญญุตญาณ
๑๐. ทรงบริกรรมอานาปานัสสติกัมมัฏฐาน
๑๑. ทรงกำจัดกองกำลังของมาร
๑๒. ณ โพธิบัลลังก์นั่นเอง ทรงได้คุณ มือสาธารณะ
ญาณ ตั้งแต่วิชชา ๓ เป็นต้นไปเป็นอาทิ
ธรรม
๑๓. ทรงยับยั้งใกล้โพธิพฤกษ์ ๗ สัปดาห์
๑๔. ท้าวมหาพรหมทูลอาราธนาเพื่อให้ทรงแสดง
เมื่อท้าวมหาพรหมทูลอาราธนาแล้ว พระพุทธองค์
ทรงพิจารณาเห็นว่าธรรมนี้ลึกซึ้ง ยากที่ผู้ยินดีในกามคุณจะ
รู้ตามได้ แต่ผู้มีกิเลสน้อยอาจรู้ได้ เพราะคนทั้งหลาย
เปรียบเหมือนดอกบัว ๔ เหล่า จึงทรงตั้งพระหฤทัยเพื่อ
แสดงธรรม
๑๕. ทรงแสดงปฐมเทศนา ธัมมจักกัปปวัตตนสูตร ณ
ป่าอิสิปตนะมฤคทายวัน
๑๖. ในวันมาฆบูรณมี ทรงยกปาติโมกข์ขึ้นแสดงใน
ที่ประชุมสาวกประกอบด้วยองค์ ๔
องค์ ๔ คือ พระภิกษุทุกรูปเป็นเอหิภิกขุ ทุกรูปเป็น
พระอรหันต์ทรงอภิญญา ๖ ทุกรูปมิได้นัดหมาย มากันเอง
พระจันทร์เสวยมาฆฤกษ์
เชตวัน
๑๗. พระพุทธองค์ประทับอยู่ประจำ ณ พระวิหาร
๑๘. ทรงทำยมกปาฏิหาริย์ ใกล้ประตูกรุงสาวัตถี
๑๙. ทรงแสดงพระอภิธรรม ณ ภพดาวดึงส์
พระพุทธองค์ทรงแสดงพระอภิธรรมโปรด
เทพบุตรพุทธมารดา ณ สวรรค์ชั้นดาวดึงส์ ตลอด ๑ พรรษา
๒๐. เมื่อทรงจำพรรษา อยู่บนสวรรค์ชั้นดาวดึงส์แล้ว
เสด็จลงจากเทวโลก ใกล้ประตูสังกัสสนคร
๒๑. ทรงเข้าผลสมาบัติต่อเนื่องกัน
๒๒. ทรงตรวจดูเวไนยชน ๒ วาระ (คือ เวลาย่ำรุ่ง
และหลังจากเสร็จภัตกิจ)
กัลยาณมิตร กุมภาพันธ์ ๒๕๔๓ | ๙๓