การบูชาธรรมและการปฏิบัติ : หน้า 14/128

คุณ เมื่อเรารู้แนวปฏิบัติของสมเด็จ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าและพระสาวก ดังกล่าวมาข้างต้นนี้แล้ว เรามีหน้าที่ จะต้องพิจารณาไตร่ตรองดูว่า เรา จะทำอย่างไร เราเพียงท่องว่า อิติ ปิโส ภควาฯ ไว้กระนั้นหรือหรือ จะพยายามนึกค่าแปลไว้ให้เข้าใจ ด้วย และระลึกถึงพระคุณเหล่านี้ เนืองๆ ดังนี้หรือ เราไม่พึงกระทำ อะไรยิ่งไปกว่านี้หรือ ในปัญหาเหล่านี้ขอให้เราส่ง ใจไประลึกถึงพระโอวาทในเรื่องบูชา ธรรมคุณนี้เองเป็นหลักฐานยันอยู่ว่า บูชามี ๒ อย่าง อามิสบูชา คือบูชา ธรรมของพระองค์ ผู้ใดปฏิมิติตาม ด้วยเครื่องสักการะอย่างหนึ่ง ปฏิ ย่อมจะเกิดผลทุกเมื่อ ไม่มีขีดชั้น มิติบูชา คือบูชาด้วยการปฏิบัติอย่าง พระอริยสาวกทั้งหลายนั้นฐานะเดิม หนึ่ง ในการบูชาทั้ง เอ อย่างนี้ ก็เป็นมนุษย์ปุถุชนนี้เอง แม้องค์ พระองค์ทรงสรรเสริญว่าปฏิบัติบูชา สมเด็จพระบรมศาสดาก็เช่นกัน มี ติกว่าอามิสบูชา เมื่อคิดทบทวนดู ใช่เทวดา อินทร์ พรหมที่ไหน แต่ที่ เหตุผลในพระโอวาทข้อนี้แล้ว เรา เลื่อนขึ้นสู่ฐานะเป็นพระอริยะได้ก็ จะเห็นได้ชัดทีเดียวว่า พระองค์มี เพราะการปฏิบัติเท่านั้น แนวปฏิมิติ พระประสงค์จะให้พวกเรามีความ อย่างไหนถูกพระองค์สอนไว้ละเอียด เพียรพยายามปฏิบัติเจริญรอยตาม หมดแล้ว ปัญหาจึงเหลือแต่ว่าพวก พระองค์ มากกว่าที่จะมามัวบูชา เราจะปฏิมิติกันจริงหรือไม่เท่านั้น พระองค์อยู่ หาไม่พระองค์จะตรัส เช่นนั้นทำไม และโดยนัยอันนี้เอง นี้เรียกว่า อิทธิบาท 51 เป็นหัวใจ แห่งความสำเร็จทั้งมวล แปลอย่าง 4 ได้ง่ายว่า ปักใจ, บากบั่น, วิจารณ์, ทดลอง, ไม่ว่าจะทำ กิจการใด ล้า ประกอบด้วย ๔ อย่างนี้เป็นสำเร็จ ทั้งสิ้น ว่าโดยเฉพาะในการบำเพ็ญ กาวนา ๑. ต้องปักใจรักการนี้จริงๆ ประหนึ่งชายหนุ่มรักหญิงสาว ใจ จดจ่อต่อหญิงคู่รักฉะนั้น ๒. ต้องบากบั่นพากเพียรเอา จริงเอาจัง ดังที่พรรณนามานี้ ก็จะเห็น ค่าตอบในปัญหาข้างต้นได้แล้วว่า ๓. วิจารณ์ตรวจดูการปฏิบัติ ให้ถูกต้องตามแนวสอนของอาจารย์ จึงเป็นที่เห็นได้ว่า แม้เวลานี้จะ เพียงแต่จะท่อง อิติปิโส ภควา เป็นกาลล่วงมาช้านานจากที่พระองค์ หรือเพียงแต่ระลึกถึงพระคุณเหล่า เสด็จดับขันธปรินิพพานไปแล้ว ก็ นั้นไว้ จะยังไม่พอแก่พระประสงค์ ไม่มีอะไรเป็นข้อห้ามว่า ผู้ที่ปฏิมิติ ของพระองค์ กิจที่เราควรทำ อย่าง ตามจะไม่ได้รับผลอย่างที่ท่านได้รับ ยิ่งจึงอยู่ที่การปฏิมิติตามแนวปฏิบัติ นอกจากค่า กล่าวอ้างของคนเกียจ คร้าน ข้อนี้มีค่าว่า อกาลิโก ในบท ชองทาน ฉันทะ วิริยะ จิตตะ วิมังสา ให้ดีที่สุด ธ. ทดลอง ในที่นี้ได้แก่หมั่น ใคร่ครวญสอดส่องดูว่า วิธีการที่ทำ ไปนั้นมีอะไรขาดตกบกพร่องบ้าง รีบ แก้ไข อย่างนั้นไม่ดีเปลี่ยนอย่างนี้ ลองดูใหม่ เช่นมั่งภาวนาในที่นอน มักจะง่วง ก็เปลี่ยนมามั่งเลียที่อื่น กัลยาณมิตร /๒ .๑๒ "นาคม ๒๕๓®'