ข้อความต้นฉบับในหน้า
ดูปลั่งเปล่งน่าชมพอสมตัว”
ง่าย เสียอารมณ์ง่ายและมีข้อห้ามบางประการ
หรือเรื่องสังข์ทอง ตอนนางจันท์เทวีตั้ง เพื่อมิให้หญิงมีครรภ์เสียขวัญมั่นเอง ซึ่งขอ
ครรภ์พระสังข์
66
กล่าวเป็นข้อ
ดังต่อไปนี้
ทรามวัยงามขึ้นทุกคืนวัน
เปล่งปลั่งมังสาตังทาทอง
พระเต้าคามัวหมองทั้งสองถิ่น
เต้นพาดพานทรวงดวงจันทร์
แจ้งว่าทรงครรภ์มั่นคง
ผิวพรรณผุดผ่องละอองพักตร์
ค่อยเพียรรักนาพยายาม
พระครรภ์โฉมงามได้รับเดือน”
หรือ เรื่องอุณรุท ตอนนางรัตนาตั้งครรภ์
พระอุณรุท
เทวีทรงครรภ์พระโอรส
ยิ่งจ่า เริญสูงศรีฉวีวรรณ
ผิวพักตร์เพียงจันทร์ทรงกลด
ข้อห้ามตามความเชื่อเต็ม
เพื่อมิให้เสียขวัญและป้องกันอันตราย
1 @.ห้ามหญิงมีครรภ์ไปงานศพ ด้วยเกรง
จะทํา ให้จิตใจเศร้าหมองและเสียขวัญ ถ้าจ่า
เป็นต้องไปด้วยผู้ตายเป็นบุพการีก็ห้ามขึ้นไปเผา
เพราะสมัยก่อนเวลาจะเผา จะมีการเปิดศพดู
หน้าผู้ตายอีกครั้ง ศพระยะนั้นถ้าเก็บไม่นาน
ก็จะอยู่ในสภาพเน่าอืด ไม่น่าดูอย่างยิ่ง อีก
ทั้งมีกลิ่นเหม็นรุนแรงทำ ให้เป็นลมได้ง่าย อันมี
ผลกระทบถึงเด็กในครรภ์ได้ ถ้าเก็บศพไว้นาน
จนแห้ง เบ้าตาโบ จมูกโหว่ ก็น่ากลัวไม่น้อย
สำหรับหญิงมีครรภ์
๒.ห้ามหญิงมีครรภ์ไปเยี่ยมคนไข้หนัก
คงเกรงว่าจะทำ ให้เสียขวัญ และไม่สบายใจ
เพราะคนไข้หนักมักอยู่ในสภาพและอาการคน
ใกล้ตาย ในระยะตั้งครรภ์ ผู้จะเป็นมารดา
ควรมีอารมณ์แจ่มใสไม่เศร้าหมอง เขาจึงห้าม
ไป อนึ่งถ้าคนไข้เป็นโรคติดต่อ หญิงมีครรภ์
ข้อห้าม-ข้อควรปฏิบัติของหญิงมีครรภ์ อยู่ในช่วงที่ร่างกายไม่แข็งแรง อาจรับเชื้อได้
ตามความเชื่อถือเต็ม
ง่าย และอาจมีผลกระทบถึงเด็กในครรภ์ด้วย
๓.ห้ามไปดูคนกำลังคลอดลูก เชื่อกันว่า
ในสมัยก่อน ผู้ใหญ่ผู้รู้มักจะแนะถึงข้อ
ห้ามและข้อควรปฏิบัติที่หญิงมีครรภ์ควรปฏิบัติ เด็กในท้องจะอายกัน เลยพาลไม่ยอมออกมา
เพื่อป้องกัน และปัดเป่าสิ่งที่จะเป็นอันตราย
เพราะถือกันว่าระยะตั้งแต่ตั้งครรภ์จนถึงเวลา
นักมวย คลอดเป็นระยะที่มีภัยอันตรายรอบข้าง และผู้
มีครรภ์มักขวัญไม่ค่อยดี ใจคอหงุดหงิด ด้วย
กังวลใจเรื่องโน้นเรื่องนี้ ระยะตั้งครรภ์จึงมัก
กลายเป็นคนคิดมาก ชอบคิดไปต่างๆ นานา
และเป็นการคิดข้างร้ายมากกว่าคิดข้างดี ฉะนั้น
จึงจ่า ต้องมีของศักดิ์สิทธิ์ไว้เป็นเครื่องป้องกันภัย
ให้ใจคลายกังวล คลายความหวาดกลัว ผู้ใหญ่
มักแนะให้ตั้งจิตอารมณ์ให้มั่นคง ให้ทำ บุญ
| ถือศีลจะได้มีสมาธิ จิตสงบปลอดโปร่งไม่โกรธ
ง่ายๆ แต่ผู้เขียนคิดว่าเหตุที่ห้ามคงเป็นเพราะ
เกรงจะเสียขวัญที่เห็นคนอื่นร้องคร่ำครวญขณะ
คลอดด้วยความเจ็บปวดทรมานมากกว่า แล้ว
จะทำ ให้เกิดความกลัวหรือไม่สบายใจไปด้วย
๔.เวลาพระสวดญัตติทำลังมกรรมหรือ
บวช ห้ามหญิงมีครรภ์เข้าไปในเขตพิธีมณหล
เชื่อกันว่าจะทำ ให้คลอดยาก ทั้งนี้เพราะถือ
เอาเสียงคำ “ญัตติ” ว่าใกล้กับคำ ว่า “ยัด” ซึ่ง
ตรงข้ามกับคำ ว่า “ออก”
๕.ห้ามตอก ตรึงตะปู หรือหมุด และ
เย็บปากหมอนปากที่นอน เพราะเกรงว่าเสียง
มีนาคม ๒๕๓๙
(gray), กัลยาณ.ตร