การเลือกสิ่งที่มีค่ามากกว่า : หน้า 106/128

ณ บัดนี้เมื่อลิฏฐิเดิมของ ข้าพเจ้าลูกหลอมละลายไป แจ้ว ก็หมือนกาขนะเปล่า ที่พร้อมจะเปิดรัยของใหม่ๆ มาไล่ไจ้อย่างเต็มที่ จําหเจ้า พระยาปายาล เจ้าเมือง รับความเจ็บปวดจากยาพิษอย่าง นาเวทนา ท่านเจ้าเมือง ถ้าจะเปรียบ เทียบแล้ว ท่านก็เปรียบเสมือนนักเลง คนละมัด พอเดินไปถึงอีกหมู่บ้าน หนึ่งก็พบด้ายปาน สหายคนหนึ่ง จึงชวนให้เพื่อนทิ้งปอที่แบกมา เพื่อ น่า เอาด้ายป่านที่มีค่ามากกว่าไป แต่ สะกาโกง ผู้กลืนลูกสะกาชุบยาพิษ สหายอีกคนไม่ยอมทิ้งปอ โดยอ้าง ย่อมได้รับทุกขเวทนาอย่างแรงกล้า ฉะนั้น ขอท่านจงสละความเห็นผิด นี้เสียเถอะ” พระยาปายาลิแห่งเสตัพย- นคร แม้จะกล่าวยอมรับในค่า อุปมา นั้น แต่เขาก็ยังดื้อรั้นปฏิเสธใน ว่าแบกมาไกลแล้ว พอเดินไปอีกระยะหนึ่ง ทั้ง ๒ สหายก็ไปพบผ้าบ้าน คนที่แปกด้าย ปานก็ทิ้งด้วยป่านและแบกเอาผ้า ป่านไป ส่วนคนที่แบกปอก็ไม่ยอม ทิ้งบ่อ เพราะถือคติว่าแบกมานาน ความหวังดีของพระกุมารกัสสปะ แล้ว ทั้งสองพากันเดินมาเรื่อยๆ ด้วยการยืนยันเหตุผลของตนตั้งเก่า เมื่อได้พบสิ่งที่ดีกว่า สหายคนที่นี่ พระกุมารกัสสปเถระ ผู้มี ผ้าป่านมานั้น เขาก็ทิ้งผ้าป่าน เมื่อ ความสุดสาหะในการหาข้ออุปมา มาพบด้ายใยไม้ ผ้าใยไม้ เส้นด้าย กล่าวเปรียบเทียบ เพื่อโน้มน้าวใจ ผ้าด้าย เหล็ก ทองเหลือง ดีบุก แร่ ของพระยาปายาสิให้คลายทุฏฐี ท่าน เงิน เงิน และทอง โดยเลือกเฉพาะ มิได้หมดกำลังใจหรือเหนื่อยหน่าย สิ่งของที่มีค่ามาไว้เสมอ และได้ชัก เสพยนคร ขอประกาศตัว ในความดื้อรั้นของคู่สนทนาเลยแท้ ชวนสหายผู้ไม่ยอมทิ้งปอให้เปลี่ยน ยอมรัย นัยลือในองติ๊ สมเด็จพระยรมคาสดา จมมาสัมพุทธเจ้า พระธรรมเจ้า และพระสงฆ์เจ้า เป็นที่พึ่ง ที่ระลึกอันสูงสุดของชีวต แลน้อย ตรงข้ามกลับมีเมตตาที่จะ เอาของที่มีค่าไป แต่สหายคนนั้นก็ กล่าวอุปมาล่อไปจนกว่าจะสามารถ ไม่ยอม เพราะอ้างเหตุผลว่า แบก กลับใจของพระยาปายาสิ ให้หัน มาไกลตั้งแต่ต้นแล้ว มายอมรับหลักธรรมในพระพุทธ เมื่อทั้งสองต้องกลับมาถึงบ้าน ความเห็นที่ว่า โลกหน้ามีจริง สัตว์ พ่อแม่ บุตรภรรยา ญาติมิตรต่าง ศาสนา โดยเฉพาะความเชื่อมั่นใน คนที่แบกเอาปอมาก็ถูกด่าว่าจาก ที่เกิดขึ้นเองแล้วโตทันที(โอปปาติกะ) ประณามเขาว่า เป็นคนโง่เขลา มีจริง ผลแห่งกรรมดีกรรมชั่วมีจริง “เจริญพร ท่านเจ้าเมือง ใน สมัยก่อนมีหมู่บ้านร้างอยู่ที่ บลหนึ่ง มีสหาย ๒ คน ซักชวนกันไปที่หมู่ บ้านร้างแห่งนั้น เพื่อแสวงหาสมบัติ ครั้นไปถึงก็พบปอเป็นจำนวนมาก สหาย ๒ คน จึงมัดปอแบกเอาไป เบาปัญญา ทำ ให้คนแบกปอได้รับ ความทุกข์ใจ เพราะความดื้อรั้น เชื่อถือในความคิดผิดๆ ของตน ตรงข้ามกับสหายที่แบกทองคำ กลับ บ้าน ที่ได้รับความสุขจากทองค้า ที ตนเลือกไว้ ซึ่งนำ ความรารวยอย่าง มหาศาลมาสู่ตนและครอบครัว : กัลยาณมิตร/ มา จุ๋ม ๒๕๓๗