ข้อความต้นฉบับในหน้า
AMMAYA C
ก็คือ ครอบครัวนั่นเอง หากท่านทั้งหลายจะทักท้วงว่าไม่
ใช้ธรรมะดอกหรือที่เป็นที่พึ่งที่ดีที่สุดของคนเรา ก็ขอเชลย
ว่าคำทักท้วงเช่นนั้นก็ถูกต้องอยู่หรอก แต่ค่า ตอบนั้นออก
จะกว้างมากเกินไป จนไม่อาจจับประเด็นได้ถูกเพราะธรรมะ
นั้นเป็นค่า ที่มีความหมายกว้างขวางเหลือเกิน แม้ครอบ
ดรัวก็เป็นส่วนหนึ่งของธรรมะเช่นกัน
เหตุผลที่กล่าวว่าครอบครัวเป็นที่พึ่งทางใจที่ดีที่สุดของ
คนเรา หรือจะกล่าวโดยรวบยอดว่า เป็นที่พึ่งทางกายที่ดี
ที่สุดด้วยก็คงจะไม่ผิด ก็เพราะว่าครอบครัวนั้นเป็นสถาบัน
ที่เป็นที่พึ่งยึดเหนี่ยวทางใจ หรือเป็นหลักใจของคนไทยมา
ทั้งแต่โบราณกาล เช่นเดียวกับสถาบันศาสนาหรือสถาบัน
พระมหากษัตริย์ สถาบันครอบครัวนี้แม้จะเป็นสถาบันที่
เล็กที่สุดในบรรดาสถาบันทั้งหลาย แต่คนไทยก็ให้ความ
เคารพนับถือและสามารถจะเป็นที่พึ่งพาอาศัยทางกายและ
ทางใจได้มาแต่โบราณ เพราะสถาบันครอบครัวนั้นประกอบ
ด้วยบุคคลหลายชั้น เริ่มแต่ปู่ย่า ตายาย พ่อแม่ พี่ป้าน้าอา
เป็นต้น เรื่อยลงมาจนถึงตัวเรา และต่อไปจนถึงดูกหลาน
เหลน ครอบครัวใดที่ใหญ่หน่อยก็จะมีครบทั้งปู่ย่าตายาย
กัลยาณมิตร /ำ?
พ่อแม่และลูกหลาน ส่วนครอบครัวที่เล็กหน่อยก็จะมีเพียง
พ่อแม่ลูกเท่านั้น แต่จะเป็นครอบครัวขนาดใดก็ตาม ก็ถือ
ว่าเป็นสถาบันครอบครัวเช่นเดียวกัน
ตามธรรมเนียมไทยถือว่า สถาบันครอบครัวเป็นสิง
ที่มีความสำคัญยิ่งในชีวิต เป็นศูนย์รวมเป็นหลักชัยของชีวิต
ถ้าสถาบันครอบครัวแตกแยกเสียแล้ว คนไทยก็จะเกิดความ
ว้าเหว่ ขาดที่พึ่งที่ยึดเหนี่ยว และจะขาดวัฒนธรรมที่ดีงาม
ซึ่งแสดงออกให้เห็นถึงความเป็นไทยอื่นๆ อีกมากมายหลาย
อยาง
ธรรมเนียมไทยโบราณอีกอย่างหนึ่งคือ คนไทยเรา
นั้นชอบอยู่กันเป็นครอบครัว เมื่อมีลูกมีหลานเพิ่มขึ้นก็มิได้
แยกกันไปอยู่ต่างหากในลักษณะต่างคนต่างไป และจะอยู่
ในบ้านเดียวกัน หากในบ้านเต็ม ก็จะปลูกบ้านขึ้นอีกหลัง
หรือสองหลังตามความจำเป็น โดยมีชานเดินถึงกันหรืออยู่
ภายในรั้วเดียวกัน สามารถเดินไปหาสู่กันได้หรือพอเรียก
กันได้ยิน ตัวปู่ย่า ตายาย ถือกันว่าเป็นผู้หลักผู้ใหญ่ใน
ครอบครัวในวงศ์ตระกูล ลูกๆ หลานๆ ต่างก็ให้ความเคารพ
นับถือในฐานะเป็นศูนย์รวมหลักของครอบครัว เมื่อมีเวลา
7 ณ เยน ๒๕๔๐