6.1 องค์ประกอบแห่งการเข้าถึงธรรม : หน้า 83/124

6.1 องค์ประกอบแห่งการเข้าถึงธรรม การที่ใครจะบรรลุธรรมได้นั้น จะต้องบำเพ็ญภาวนาตามหลักมรรคมีองค์ 8 จน กระทั่งใจหยุดนิ่งสมบูรณ์เป็นสัมมาสมาธิที่ศูนย์กลางกายฐานที่ 7 จึงจะสามารถเห็นธรรมะ ภายในได้ แต่การที่ใจของมนุษย์ไม่สามารถหยุดนิ่งสมบูรณ์ที่ศูนย์กลางกายได้โดยง่าย ก็เพราะอยู่ท่ามกลางสิ่งแวดล้อมภายนอกที่มี “เหยื่อล่อทางใจ” ได้แก่ รูป รส กลิ่น เสียง สัมผัส ที่กระตุ้นให้ภายในใจเกิดการปรุงแต่งอารมณ์ เรียกว่า ธรรมารมณ์ ที่เป็น “นิวรณ์ 5” คือ อารมณ์ ที่เป็นเครื่องขวางกั้นการหยุดนิ่งเป็นสมาธิของใจ ได้แก่ ความอยากในกาม (กามฉันทะ), ความขุ่นเคืองแค้นใจ (พยาบาท), ความง่วงเหงาหาวนอน (ถีนมิทธะ), ความฟุ้งซ่าน รำคาญใจ (อุทธัจจกุกกุจจะ), ความลังเลสงสัย (วิจิกิจฉา) พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงอุปมาไว้ว่า รูป รส กลิ่น เสียง สัมผัส ธรรมารมณ์นั้น เปรียบเหมือนการนำสัตว์ 6 ชนิดมาล่ามผูกไว้ด้วยกัน สัตว์ชนิดใดมีกำลังมากย่อมลากตัวอื่น ๆ ไป แต่เมื่อใดที่นำหลักมาปักไว้ให้หนาแน่น แล้วผูกสัตว์ 6 ชนิดไว้กับหลักนั้น สัตว์ทั้ง 6 ชนิด ย่อมหมดกำลังลง นั่นก็หมายความว่า การที่ใครจะบำเพ็ญสมาธิภาวนาจนกระทั่งใจหยุดนิ่งที่ ศูนย์กลางกายได้นั้น ต้องอาศัยองค์ประกอบ 2 ประการ คือ 1) ต้องอาศัยความสงบวิเวกจากอารมณ์ภายใน นั่นคือ ต้องบำเพ็ญสมาธิภาวนา ตามหลักมรรคมีองค์ 8 อย่างทุ่มชีวิตเป็นเดิมพัน จนกระทั่งใจหยุดนิ่งเป็นสัมมาสมาธิที่สมบูรณ์ จึงจะสามารถเข้าถึงธรรมะที่ซ่อนอยู่ในตัวได้สำเร็จ 2) ต้องอาศัยความสงบจากสิ่งแวดล้อมภายนอก นั่นคือ สถานที่แห่งนั้นต้อง ปราศจากเหยื่อล่อทางใจที่ทำให้เกิดนิวรณ์ 5 และต้องเป็นสถานที่ที่มีความสะอาด ความสว่าง ความสงบ อันประกอบด้วยความเป็นสัปปายะ 4 ได้แก่ สถานที่เป็นที่สบาย ปัจจัยสี่เป็นที่สบาย บุคคลเป็นทีสบาย และธรรมะเป็นที่สบาย 4 เพราะเหตุสองประการนี้ การฝึกฝนอบรมตนเองของแต่ละคนจึงต้องทำควบคู่ไปกับ การดูแลวัดพระธรรมกายให้มีความเป็นสัปปายะมากที่สุด เพราะหากการดูแลวัดบกพร่องแล้ว 74 DOU สูตรสำเร็จ ก า ร ส ร้ า ง บ า ร มีเป็น ที ม