ข้อความต้นฉบับในหน้า
รับผิดชอบต่อศีลธรรม ซึ่งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงกำหนดไว้เป็นมาตรฐานคนที่ 4 ประการ
นั่นคือ
3.1) คนดีต้องมีนิสัยรับผิดชอบต่อศีลธรรมของตนเองด้วยการไม่ทำบาปกรรม
4 ประการ ได้แก่ ไม่ฆ่า ไม่ลัก ไม่เจ้าชู้ ไม่พูดปด
3.2) คนดีต้องมีนิสัยรับผิดชอบต่อศีลธรรมของสังคมด้วยการไม่ทำสิ่งใด
ดดวย
ความมีอคติ 4 ได้แก่ ลำเอียงเพราะรัก ลำเอียงเพราะชัง ลำเอียงเพราะโง่ ลำเอียงเพราะกลัว
3.3) คนดีต้องมีนิสัยรับผิดชอบต่อศีลธรรมของเศรษฐกิจด้วยการไม่ยุ่งเกี่ยวกับ
อบายมุข 6 ได้แก่ ไม่ดื่มสุรา ไม่เที่ยวกลางคืน ไม่หมกมุ่นในสิ่งบันเทิงเริงรมย์ ไม่เล่นการพนัน
ไม่คบคนชั่วเป็นมิตร ไม่เกียจคร้านการงาน
3.4) คนดีต้องมีนิสัยรับผิดชอบทั้งต่อบุคคลแวดล้อมและสิ่งแวดล้อมตาม
ธรรมชาติด้วยการทำหน้าที่ประจำทิศ 6
คนที่ฝึกตนให้มีความรับผิดชอบต่อศีลธรรมย่อมมองโลกและชีวิตตรงตามความเป็นจริง
ต่าเนินชีวิตด้วยปัญญา เป็นต้นแบบที่ดีงามให้แก่สังคม ท่าประโยชน์เพื่อส่วนรวมได้เต็มที่ จึง
ไม่จำเป็นต้องโอ้อวด มีมารยา
6.3.4 การปรารภความเพียร
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่า คุณสมบัติข้อที่ 4 ของผู้บรรลุธรรมได้ง่าย คือ ต้องเป็น
ผู้ปรารภความเพียร เพื่อละอกุศลธรรม เพื่อให้กุศลธรรมที่เกิดมีความเข้มแข็ง มีความ
บากบั่น ไม่ทอดธุระในกุศลธรรมทั้งหลาย
กล่าวโดยย่อก็คือ การปรารภความเพียร หมายถึง การบำเพ็ญภาวนา
ผู้ที่จะบำเพ็ญภาวนาได้ดี ต้องรู้จักบริหารเวลา
เวลาเป็นทรัพยากรที่มีคุณค่ามากที่สุดของมนุษย์เพราะช่วงเวลาที่มนุษย์แต่ละคนได้รับ
ย่อมหมายถึงช่วงชีวิตของผู้นั้นนั่นคือเวลาที่ผ่านไปแต่ละอนุวินาทีได้นำเอาชีวิต นำเอากำลังวังชา
ของผู้นั้นไปด้วยทุกขณะ แล้วยังหยิบยื่นความแก่ ความเจ็บ ความตายมาให้ในเวลาเดียวกัน
อีกด้วย แม้จะไม่มีผู้ใดปรารถนาก็ตาม
ดังนั้น เวลาจึงถือได้ว่าเป็นทรัพยากรที่เนื่องด้วยชีวิต และมีอยู่อย่างจํากัด ดังที
88 DOU สูตรสำเร็จ ก า ร ส ร้ า ง บ า ร มีเป็น ที ม