ข้อความต้นฉบับในหน้า
๖๙
นายพรา
ายพรานชื่อ โลกะ พร้อมด้วย
สุนัขล่าเนื้อของเขาออกสู่ป่าแต่เช้า พบ
ภิกษุผู้ถือบิณฑบาตเป็นวัตถุรูปหนึ่ง
กำลังเที่ยวบิณฑบาตอยู่ เขาโกรธด้วย
คิดว่า “วันนี้เราเจอคนภาพกัณณี (คนชั่ว
ร้าย) คงไม่ได้อะไรเป็นแน่” ดังนี้แล้ว
เดินเข้าป่าไป ส่วนพระก็เดินเข้าไปใน
หมู่บ้านเพื่อบิณฑบาต ฉันอาหารเสร็จ
แล้วก็เดินกลับที่อยู่ของต
งตน
วันนั้นนายพรานไม่ได้อะไรเลย
จริง ๆ แม้แต่สัตว์ตัวเล็ก ๆ ก็ไม่ได้ เขา
เดินออกจากป่ามาเจอพระรูปนั้นใน
ระหว่างทางอีก เขาโกรธมากเชื่อว่า
เพราะได้พบคนกาฬกัณณีนี้ทีเดียวจึง
ไม่ได้อะไรเลย เขาคิดว่าจักปล่อยสุนัข
ให้กัดพระหัวโล้นรูปนี้ให้ถึงแก่ตาย ดัง
นี้แล้วให้สัญญาณแก่สุนัขแล้วปล่อยไป
พระอ้อนวอนหลายครั้งว่า อย่า
ทําอย่างนั้นเลย แต่นายพรานหาฟัง
เสียงไม่ คงสุนัขให้กัดอยู่นั่นเอง พระ
เห็นภัยอยู่เฉพาะหน้า เหลียวเห็นต้นไม้
ต้นหนึ่งจึงรีบปีนขึ้นไปนั่งในที่สูงประ
มาณชั่วคน
นายพรานโกกะร้องบอกว่า “จะ
หนีไปไหนก็ไม่มีทางพ้นมือข้าพเจ้าได้”
ดังนั้นแล้ว เอาปลายลูกศรแทงพื้น
เท้าพระอย่างไม่ปรานี
พระอ้อนวอนหลายครั้ง “อุบาสก
อย่าทำอาตมาอย่างนี้เลย” แต่นาย
พรานหาฟังไม่
พระเถระ เมื่อถูกแทงเท้าขวา
ก็ยกเท้าขวาขึ้น หย่อนเท้าซ้ายลง เมื่อ
ถูกแทงเท้าซ้ายก็ยกเท้าซ้ายขึ้น หย่อน
เท้าขวาลง ท่านถูกแทงเท้าทั้งสองข้าง
ซ้ำแล้วซ้ำเล่าจนปวดไปหมด สรีระของ
ท่านรู้สึกร้อนประดุจถูกรมด้วยเพลิง | ปราดเข้าไปจับที่จองูอย่างมั่นดึงออกมา
เพราะพิษแผล ท่านเสวยทุกขเวทนา พอรู้ว่าเป็นงูก็ตกใจกลัว จึงร้องขึ้นและ
แสนสาหัสจนไม่สามารถคุมสติได้ จีวร
หลุดลงโดยท่านไม่รู้ตัว มันตกลง
มาคลุมนายโกกะตั้งแต่ศีรษะจรดเท้า
พวกสุนัขกรูกันเข้าไปกัดนาย
โกกะด้วยเข้าใจว่าพระตกลงมา จน
เหลือแต่กระดูกแล้วออกมาจากจีวรยืน
อยู่ พระเถระได้หักกิ่งไม้ป่าลงมา มัน
เหลียวขึ้นไปเห็นพระ จึงรู้ว่าคนที่มัน
กัดกินเป็นเจ้าของมันเอง ตกใจวิ่งเข้า
ป่าไป
พระเถระสงสัยในศีลของตนว่า
ยังบริสุทธิ์อยู่หรือไม่หนอ จึงไปทูลถาม
พระผู้มีพระภาคที่เชตวนาราม พระ
สลัดไปอย่างแรงงูไม่พ้นคอหมอซึ่งยืน
อยู่ไม่ไกลนักและกัดหมอจนถึงตาย
หมอคือนายโกกะในบัดนี้นั้นเอง
พระศาสดาตรัสเล่าอดีตชีวิตของ
นายโกกะ ผู้ถึงความพินาศเพราะประ
ทุษร้ายในบุคคลผู้ไม่ประทุษร้ายดังนี้แล้ว
ตรัสพระธรรมเทศนาว่า
โย อปปทุฏฐิสส นรสฺส ทุสสติ
สุทธสฺส โปสสส อนงคุณสุส
ตเมว พาล ปจติ ปา
สุขุโม รโช ปฏิวาต์ 2 จิตโต
ผู้ใดประทุษร้ายบุคคลผู้ไม่ประทุษร้าย
ศาสดาตรัสตอบว่า
ผู้บริสุทธิ์ไม่มีกิเลส บาปย่อมตกถึง
“ศีลของเธอยังบริสุทธิ์อยู่ ความ
บุคคลผู้ประทุษร้ายนั้น เหมือนธุลี
ละเอียดที่บุคคลบ่าขึ้นไปทวนลม ย่อม
หวนกลับมายังผู้ป่า ฉะนั้น
เป็นสมณะยังเต็มบริบูรณ์”
พระตถาคตเจ้าตรัสต่อไปว่า
“นายพรานนั้น ประทุษร้ายต่อ
ผู้ไม่ประทุษร้ายตน ประสบความพินาศ
ในบัดนี้เท่านั้นก็หามิได้ แม้ในอดีตก็เคย
เป็นมาแล้วเหมือนกัน” ดังนี้แล้ว ตรัส
เล่าเรื่องในอดีตดังนี้ :-
ในอดีตกาล พรานชื่อโกกะนี้เกิด
เป็นหมอ ไปถึงหมู่บ้านแห่งหนึ่ง เที่ยว
หาคนป่วยเพื่อประกอบเวชกรรม (การ
รักษา) แต่ไม่มีใครยอมรักษาด้วย เดิน
ออกมานอกบ้าน ถูกความหิวรบกวน
เป็นกำลัง เงินจะซื้ออาหารก็ไม่มี บัง
เอิญพบเด็กกลุ่มหนึ่งกำลังเล่นกันอยู่
คิดว่าจักหลอกลวงเด็กให้งูกัดแล้วจักได้
รักษาได้เงินค่าอาหาร เขาเห็นงูนอน
ศีรษะอยู่ที่โพรงไม้ตัวหนึ่ง จึงบอกเด็กว่า
“นั่นลูกนกสาริกา จับ”
ทันใดนั้นเด็กน้อยคนหนึ่ง พุ่ง
Kalyanamitra.org