การเบื่อหน่ายในความรู้สึก : หน้า 17/112

นิพพินฺทติ ย่อมเบื่อหน่ายในชิวหา สัมผัสบ้าง ยมปิท ชิวหาสมผสฺสปจ จยา อุปปชชติ เวทยิต อันนี้เกิดขึ้น เพราะอาศัยชิวหาสัมผัสเป็นปัจจัย แม้อันใด เป็นสุขบ้างเป็นทุกข์บ้าง ไม่สุขไม่ทุกข์บ้าง ย่อมเบื่อหน่ายใน ความรู้สึกนั้น กายสมีปิ นิพพินทติ ย่อมเบื่อหน่ายในกายบ้าง โผฏฐพ เพสุปิ นิพพินฺทติ เบื่อหน่ายในสิ่งที่ มากระทบกายบ้าง กายวิญญาเณปิ นิพพินฺทติ ย่อมเบื่อหน่ายในความรู้ ทางกายบ้าง กายสัมผัสเสปี นิพ พินทติ เบื่อหน่ายในการถูกต้องบ้าง ยมปิท กายสมผสฺสปจฺจยา อุปปช ชติ เวทยิต ความรู้สึกอันนี้เกิดขึ้น เพราะอาศัยกายสัมผัสเป็นปัจจัยแม้ อันใดเป็นสุขบ้าง เป็นทุกข์บ้าง ไม่ สุขไม่ทุกข์บ้าง ย่อมเบื่อหน่ายใน ความรู้สึกอันนั้น มนสฺมีปิ นิพพิน- ทติ ย่อมเบื่อหน่ายในใจบ้าง ธมฺเม สุปิ นิพพินฺทติ ย่อมเบื่อหน่ายใน ธรรมารมณ์บ้าง มโนวิญญาเณ นิพพินทติ เบื่อหน่ายความรู้ทางใจ บ้าง มโนสมผสเสป นิพพินทติ ย่อมเบื่อหน่ายในความถูกต้องทางใจ บ้าง ยมปีที่ มโนสมผสฺสปัจจยา อุปฺปชฺชติเวทยิติความรู้สึกอารมณ์นี้ เกิดขึ้นเพราะอาศัยมโนสัมผัสเป็น ปัจจัยแม้อันใด เป็นสุขบ้างเป็นทุกข์ บ้าง ไม่สุขไม่ทุกข์บ้าง ย่อมเบื่อ หน่ายในความรู้สึกแม้อันนั้น นิพ พินท์ วิรชฺชติ เมื่อเบื่อหน่ายย่อม สิ้นกำหนัด วิราคา วิมุจฺจติ พอสิ้น 66 พอถึงธรรมที่ทำให้ เป็นพระอรหัด กิจนิพพานกัน นิพพานอยู่อย่างนิ่ ถ้าๅม่มีธรรม ที่ทําให้เป็นพระอรหัต ก็ไปนิพพานไม่ได้ ธรรมที่ทําให้ เป็นพระอรหัต เป็นวิราคธาตุวิราด- รรรม ด้วนิพพาน เป็นวิราคธาตุ วิราคธรรม กำหนัดจิตก็หลุดพ้น วิมุตตสม วิมุตตมิติ เมื่อจิตหลุดพ้น เกิด ความรู้ขึ้นว่าพ้นแล้วดังนี้ พระอริย สาวกนั้นย่อมทราบชัดว่า ชาติสิ้นแล้ว พรหมจรรย์ได้อยู่จบแล้ว กิจที่จะ ต้องทำได้ทำเสร็จแล้วกิจอื่นเพื่อความ เป็นอย่างนี้มิได้มีอีกแล้ว อิทมโวจ ภควา สมเด็จพระผู้มีพระภาคทรง ตรัสธรรมบรรยายอันนี้แล้ว อตฺตม นา เต ภิกขู ภิกษุทั้งหลายเหล่านั้น มีใจยินดี ภควโต ภาสิต อภินนท์ เพลิดเพลินในภาษิตของพระผู้มีพระ ภาค อิมสฺมิญฺจ ปน เวยยากรณสม ภญญมาเน ก็แลเมื่อไวยากรณีอัน พระผู้มีพระภาคตรัสอยู่ จิตของ พระภิกษุ 9,000 รูปเหล่านั้นก็พ้น จากอาสวะทั้งหลายพร้อมด้วย ความไม่ถือมั่นด้วยประการฉะนี้ นี่ จบอาทิตตปริยายสูตร ต่อแต่นี้จะ แจงตามวาระพระบาลีคลี่ความเป็น สยามภาษา ตามมตยาธิบายต่อไป อาทิตตปริยายสูตรนี้ สมเด็จ พระผู้มีพระภาคทรงทราบชัดว่า บริษัทคือชฎิล มีปุราณชฎิล เป็นต้น เขาก็ดึงดูดกัน พอถูกส่วนเข่าก็ดึงดูด กันร้องกันไปเอง สาละวนในการบูชาไฟ เพลิดเพลิน ในการบูชาไฟ เป็นที่สักการะนับถือ ของชาวมคธราช มีพระเจ้าพิมพ์ สารเป็นประธาน เป็นครูของ พระเจ้าพิมพิสารทีเดียว เป็นที่นับถือ ทีเดียว ชฎิลพวกนี้เคยรับสังเวยของ พลเมืองเป็นเนืองนิตย์อัตรา ชฎิล เหล่านี้ พระพุทธเจ้าอุบัติตรัสในโลก ขึ้นแล้ว ปรากฏว่าเราจะไปโปรด กุมภาพันธ์ ๒๕๓๖ กัลยาณมิตร ๑๕