ข้อความต้นฉบับในหน้า
ศีลธรรม” แก่นของวัดจริงๆ แล้วคือคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ส่วน
อาคารสถานที่นั้นแค่เป็นสิ่งที่มารองรับและอำนวยความสะดวกในการ
ศึกษาและปฏิบัติเท่านั้น
วัดราชโอรสาราม หรือที่มักเรียกกันสั้นๆ ว่า วัดราชโอรส เป็น
พระอารามหลวงชั้นเอก ชนิดราชวรวิหาร เดิมชื่อ “วัดจอมทอง” เป็นวัด
โบราณเล็กๆ ของราษฎรที่มีมาแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา ตั้งอยู่ริมคลองด่าน
ด้านฝั่งตะวันตก ในสมัยรัชกาลที่ ๒ มีข่าวว่า พม่าได้ตระเตรียมกำลังจะ
ยกทัพเข้าตีกรุงเทพมหานคร พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย
จึงได้โปรดเกล้าให้จัดกองทัพออกไปสกัดกั้นกองทัพพม่าตามบริเวณที่
คาดว่าจะมีการเดินทัพเข้ามาในพื้นที่ ซึ่งพระเจ้าลูกยาเธอ กรมหมื่น
เจษฎาบดินทร์ก็ทรงเป็นหนึ่งในแม่ทัพที่คุมกำลังพลหนึ่งหมื่นเสด็จไป
ขัดตาทัพอยู่ ณ ตำบลปากแพรกเมืองกาญจนบุรี พระองค์ฯ เสด็จยาตรา
ทัพออกจากกรุงเทพฯ
โดยทางเรือ
เมื่อเสด็จฯ ถึงวัดจอมทอง ได้หยุดพักประทับแรมที่หน้าวัดและ
ทรงกระทำพิธีเบิกโขลนทวารเพื่อสร้างขวัญ และกำลังใจให้แก่ทหารใน
กองทัพ ตามตำรับพิชัยสงคราม ก่อนยาตราทัพไปตั้งอยู่ ณ เมืองกาญจนบุรี
แต่เมื่อไม่มีวี่แววว่าพม่าจะยกทัพเข้ามา พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศ
หล้านภาลัย จึงโปรดเกล้าฯ ให้พระเจ้าลูกยาเธอ กรมหมื่นเจษฎาบดินทร์
เลิกกองทัพเสด็จกลับพระนคร
เมื่อเสด็จกลับถึงพระนครแล้วทรงเริ่มปฏิสังขรณ์ วัดจอมทอง
ขึ้นใหม่ทั้งวัด ตามแบบที่พระองค์ทรงโปรดปรานด้วยเห็นว่างานปฏิสังขรณ์
ครั้งนี้เป็นการส่วนพระองค์ไม่เกี่ยวข้องกับทางราชการแต่อย่างใด และได้
เสด็จมาประทับคุมงาน และตรวจตราการก่อสร้างด้วยพระองค์เอง ทรง
เปลี่ยนแปลงแบบอย่างวัตถุสถานต่างๆ ในวัดนี้เป็นศิลปกรรมแบบจีน
เกือบทั้งสิ้น เนื่องเพราะในขณะนั้นพระองค์ได้ทรงกำกับกรมท่าทำการ
ค้าขายติดต่อกับประเทศจีน และพ่อค้าชาวจีนด้วย จึงทำให้ทรงนิยม
ศิลปกรรมแบบจีนมาก เมื่อการก่อสร้างแล้วเสร็จจึงได้ทูลเกล้าฯ ถวายให้
เป็นพระอารามหลวง พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย ได้โปรด
เกล้าฯ พระราชทานนามใหม่ว่า “วัดราชโอรส” อันมีความหมายว่า เป็น
วัดที่พระราชโอรสทรงสถาปนา วัดนี้ถือว่าเป็นวัดประจำรัชกาลที่
60
ศิลปกรรมแบบจีนที่พระองค์ทรงสร้างนี้ทรงสรรค์สร้างอย่าง
ประณีตวิจิตรบรรจงกลมกลืนอย่างหาที่ติมิได้ เช่น ลวดลายของปูนปั้น
และรูปภาพแผลงออกไปเป็นศิลปะแบบจีน รูปทรงหลังคาพระอุโบสถ
พระวิหาร พระพุทธไสยาสน์ ก็ดูแปลกตาเพราะไม่มีช่อฟ้า ใบระกา หางหงส์
แต่ก็ยังคงรูปสิ่งเหล่านั้นไว้ให้เป็นสัญลักษณ์แห่งพุทธศาสนสถานได้อย่าง
วัดคืออะไรกันแน่
ตอบได้อย่างง่ายๆ
สั้นๆ ว่า วัดก็คือ
“โรงเรียนสอน
ศีลธรรมให้กับ
ประชาชน”
เป็นที่ที่ผู้คนมาเพื่อ
ศึกษาพระธรรมค่า
สั่งสอนของพระ
สัมมาสัมพุทธเจ้าและ
น้อมนำความรู้ที่ได้ไป
ปฏิบัติ อันจะก่อให้
เกิดความสุขและ
ความเจริญรุ่งเรือง
ICA
แก๊ซวต
กัลยา มิตร มิถุนายน ๒๕๕๓ | ๖๑