ข้อความต้นฉบับในหน้า
190
จะรู้ได้อย่างไรว่า “ร่างกายของคนอื่นก็เป็นปฏิกูลด้วยเหมือนอย่างของเรา”
๏ พระประพุทธ พุทธิพโล
การที่เราพิจารณาความเป็นจริงของมนุษย์ทุกๆ คน แม้ว่าจะเป็นร่างกายตัวเราเอง
หรือร่างกายของผู้อื่นนั้น เราก็จะเห็นตรงต่อคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าว่าร่างกาย
ของเราที่เรารักเราหวงเกินสิ่งใดในโลกนี้ไม่ได้สวยสะอาด หรูหราอย่างที่เราหลอกตัวเอง
ความเป็นจริงแล้วร่างกายของเรานั้นเปรียบเสมือนโรงงานที่ผลิตของเสีย ของเน่า ถ้าไม่ดูแล
รักษาโดยไม่ไปสรงน้ำสักวันสองวัน สภาพปฏิกูลเหล่านี้ก็จะค่อยๆ ปรากฏตัว สิ่งที่ดูแล้วสวย
ก็จะดูเป็นที่น่ารังเกียจ สิ่งที่ดมแล้วหอมก็จะเหม็น เป็นต้น ฉะนั้นการที่เรากลับมาศึกษา
สังเกต และวิเคราะห์อย่างนี้ ก็หมายความว่าเราจะไม่ไปเสียเวลา หลงยึดมั่นถือมั่นในสังขาร
ร่างกายของเราเกินไป
เวลาเดียวกันร่างกายของคนอื่นก็ไม่ต่างจากของเรา เป็นปฏิกูลเช่นเดียวกันเพราะเป็น
มนุษย์เหมือนกัน คิดได้อย่างนี้ เห็นความเป็นเช่นนี้บ่อยๆ แล้วใจเราจะไม่ไปเกาะเกี่ยวในรูป
รส กลิ่น เสียง สัมผัส และธรรมารมณ์ของเพศตรงข้าม เพราะใจมันแขยงในความสกปรก
จากหัวจรดเท้าตั้งแต่แรกเห็น ไม่มีโอกาสที่จะมาปรุงแต่งให้ดูหวานแหววแน่ๆ ครับ
๏ พระอรรถกร ภทฺทธมฺโม
สามารถรู้ได้ง่ายๆ ดังนี้ครับ
1. รู้จากการพิจารณาด้วยปัญญาของตัวเราเองว่าร่างกายของเราเป็นปฏิกูล เหม็น
อย่างไร ร่างกายของคนอื่นก็เป็นปฏิกูลเฉกเช่นเดียวกันอย่างนั้น
2. รู้จากการอยู่ร่วมกัน เช่น ได้กลิ่นที่ไม่พึงประสงค์ หรือกลิ่นเหม็นต่างๆ ทั้งกลิ่น
ปากเวลาพูดคุยสนทนากัน กลิ่นตัว กลิ่นเหงื่อ กลิ่นจากใต้รักแร้ กลิ่นจากเครื่องนุ่งห่มที่ใช้
แล้ว กลิ่นลมบน (เรือ) กลิ่นลมล่าง (ผายลม) กลิ่นเท้า กลิ่นถุงเท้า กลิ่นอุจจาระ ปัสสาวะ
ตอนเข้าห้องน้ำ รวมถึงได้เห็นว่าคนอื่นก็มีขี้ตา ขี้หู ขี้ฟัน ขี้ไคล มีเหงื่อ มีคราบขี้เกลือตาม
เสื้อผ้า เห็นคราบอุจจาระ ปัสสาวะตามสุขภัณฑ์ เป็นต้น
บ
3. รู้จากการสนทนาสอบถามผู้มีปัญญา
4. รู้จากการชมดอกไม้พระอริยะ หรือซากศพ
อันสังขารร่างกายล้วนปฏิกูล
มีเกิดขึ้นตั้งอยู่และผันแปร
สิ่งเน่าเหม็นสกปรกออกตามทวาร
โปรดพินิจตรองดูเถิดรู้เท่าทัน
แสนอาดูรกายหยาบไม่เที่ยงแท้
ที่แน่แน่ทั้งหญิงชายเน่าพอกัน
ทั้งลมปราณบนล่างออกพัลวัน
ปล่อยวางพลันใจหยุดนิ่งถึงกายธรรม