ชีวิตและดนตรี : หน้า 79/124

คือ เมื่อถูกวิจารณ์ในทางที่เป็นเชิงติอาจเกิด อารมณ์ไม่พอใจคนติทางหนึ่ง หรือ อาจเกิด ความซาบซึ้งในคำติว่าเขากล้าพูดตรงไปตรง มา แล้วนำมาพิจารณาแก้ไขปรับปรุง อีกทาง หนึ่ง ซึ่งแต่ละคนย่อมไม่เหมือนกัน ใครรู้จัก เลือกเดินทางที่สร้างสรรค์ที่ดีแก่ตนเอง ก็ย่อม ได้ประโยชน์แก่ตนเองทั้งสิ้น หาใช่ได้ประ โยชน์แก่คนอื่นคนใดเลยไม่ 1 ผมได้ผ่านชีวิตการเล่นดนตรีมาตลอด และผมก็เชื่อว่า ผู้ที่เป็นนักดนตรีทั้ง หลาย คงจะมีความรู้สึกคล้าย ๆ ผมในมุมหนึ่ง ของความรู้สึก นั่นคือ ถ้าหากผู้ฟังมีความพอ ใจในผลงานของเรา เราเองก็มีความพอใจ ในผลสะท้อนดังกล่าวนี้ด้วย ดังนั้น การที่มี ผู้กล่าวว่า การเล่นดนตรีเสมือนการทุ่มเท ชีวิตจิตใจลงไปอย่างเต็มตัว คงจะเป็นความ จริง ถ้าหากจะเปรียบด้วยการวาดภาพ แม้ว่า จะเป็นภาพ ๆ เดียวกันก็ตาม นักวาดภาพแต่ ละคน มีศิลปะของตนเอง มีการเน้นความหนัก เบาของเงาไม่เหมือนกัน เมื่อภาพเขียนนั้นสำ เร็จลงแล้ว ผู้ที่มีความละเอียดอ่อนและชำนาญ อาจบอกได้ว่าภาพนั้น ใครเป็นผู้เขียน ถ้าหาก เขาเคยชินกับผลงานของบุคคลเหล่านั้น มาพอสมควร เมื่อพิจารณาดูแล้ว เป็นภาพ เดียวกัน และเป็นภาพสวยด้วยกัน แต่เป็นคน ละแบบ ดนตรีก็เช่นกัน คนแต่งเพลงก็ดี คนบรร เลงเพลงก็ดี แต่ละคนมีศิลปะ และมีแนวทาง เป็นเอกลักษณ์ของตนเอง และถ้าหากจะ พิจารณาดูในขณะที่บรรเลง ทุกคนทุ่มเทจิตใจ ความประณีต จัดความหนักเบา จังหวะจะ โคน มีการปรุงแต่งสิ่งปลีกย่อย ด้วยความ มีสมาธิมั่นคง จริง ๆ ผลที่ปรากฏ อาจมีแนว ทางคนละแนวทาง แต่หาใช่ในประเด็นของ ความดีไม่ดีไม่ ผู้ฟังก็จำเป็นต้องมีประสบ การณ์ในการวิเคราะห์เช่นกัน คนเราต่าง จิตต่างใจ สิ่งที่ปรากฏออกมาเป็นความพึงพอ ใจ จึงอาจถูกรสนิยมของคนหนึ่ง แต่อาจ ไม่ชอบด้วยรสนิยมของอีกคนหนึ่งก็ได้ ดัง นั้น หากฟังดนตรีเพียงผิวเผิน จึงเป็นเรื่องของ เพลงกับอารมณ์คน แต่ถ้าหากฟังแล้วใช้ประ สบการณ์ชีวิต เข้าไปวิเคราะห์หาหลักการ เรา อาจแลเห็นอะไร ๆ ลึกซึ้งกว่าเพียงเสียงเพลง อีกหลายประการด้วยกัน ชีวิตคนเราแต่ละคนที่ได้ผ่านบทเรียน เพื่อนฝูง ก็มีปัญหาเพิ่มมาอีก เมื่อออกทำงาน ประกอบอาชีพ ยิ่งมีขอบเขต ปัญหากว้าง ขวางออกไปอีกมากมาย และผู้ที่สามารถฟัน ฝ่าปัญหาต่าง ๆ ไปด้วยดีแต่ละคน ก็มีความ ประณีตในการสัมผัสกับปัญหาและการแก้ปัญหา ในแนวทางไม่เหมือนกัน แต่ที่สำคัญก็คือ ชีวิตแต่ละคน จำเป็นต้องมีหลักเกณฑ์ ส่วนการดำเนินชีวิต ย่อมแล้วแต่ศิลปะของ แต่ละคน เสมือนการบรรเลงดนตรี ใน เพลงเดียวกันเพลงย่อมเป็นหลักให้นัก ดนตรีผู้ชำนาญ แต่ศิลปะความชำนาญ ของแต่ละคนอาจมีลักษณะเป็นแบบและ เอกลักษณ์ของตนเอง หลักชีวิตก็เช่นกัน ธรรมะหรือความจริงของชีวิตทุกชีวิต ย่อม เป็นหลักร่วมของทุกคนส่วนศิลปะของแต่ ละคนในการดำเนินชีวิต อาจมีความประ ณีต เน้นหนักในบางเรื่องบางตอน มีความ แผ่วเบาและผ่อนปรนในบางระยะ แต่ทุก คนจะต้องไม่หลุดออกไปนอกหลัก ธรรม” เบื่องหลังความสำเร็จ “ผมยอมรับว่า ครอบครัวมีส่วนอย่างยิ่ง ในการที่สนับสนุนให้สังคมยอมรับ และทำให้ การเข้าถึงชีวิตทุกชาติทุกภาษาได้เกิดความ สมบูรณ์ ถ้าหากภรรยารู้จักการวางตนและมี นิสัยตลอดจนความคิดสอดคล้องกันกับสามี มาแล้ว ก่อนอื่น สิ่งที่เราต้องยอมรับก็คือ ปัญหาไม่มีใครเลยที่จะหลีกเลี่ยงปัญหาต่าง ๆ ไปได้ ตราบเท่าที่เราเกิดมายังมีชีวิตอยู่ เมื่อ เกิดมา ก็พบบิดามารดาและญาติพี่น้องท่าน กลางสิ่งเหล่านี้ ก็มีปัญหาในชีวิตประจำวัน ต่อมาเมื่อเข้าโรงเรียนพบครู อาจารย์และ ลง ครอบครัวที่แตกแยกนั้น จะมีความรู้เพียงใดก็ ตาม ความศรัทธาที่ได้รับจากสังคม ย่อมเสื่อม มกราคม ๒๕๓๒ กัลยาณมิตร ๗๗