ข้อความต้นฉบับในหน้า
แน่เลย แต่ให้ไปเปลี่ยนไส้ใหม่เท่านั้นเอง ด้ามก็คือด้ามอันเก่า เพราะฉะนั้นยาย
ให้กำลังใจอย่างนี้ตลอดมา โดยเฉพาะกำลังในการศึกษาเล่าเรียน นี่จึงเป็น
ผู้ว่ากล่าวและให้กำลังใจ ให้กำลังใจลูก ให้กำลังใจหลาน
และโดยเฉพาะที่สุดในการปฏิบัติธรรม คุณยายจะเน้นเสมอว่า เราต้อง
รีบปฏิบัติธรรมให้เข้าถึงธรรม คำพูดคำหนึ่งที่หลวงพี่จดไว้แล้วก็จำได้ อยากจะ
มาเล่าให้ฟัง ยายได้พูดถึงเกี่ยวกับความไม่ประมาท ยายบอกชัด ยายบอกไว้ว่า
พวกเรานี่นะแก่แล้ว อย่านึกว่ายังเป็นหนุ่มเป็นสาว ให้นึกถึงความแก่
ตลอดเวลา ถ้ายังทะนงตนว่าเป็นหนุ่มเป็นสาวอยู่ ก็จะทำให้ตนเองตกนรกได้ง่าย
เพราะฉะนั้นเอาบุญละเอียดให้มากกว่าบุญหยาบ บุญละเอียดจะทำให้เราหลุดพ้น
จากกิเลส ซึ่งเป็นคำที่ยายได้กลั่นออกมาจากศูนย์กลางกาย หลวงพี่จำได้สนิท
แล้วก็จดไว้ เพราะว่าคำๆ นี้ไม่ใช่คำธรรมดา ปกติของคนทั่วไป เวลาจะพูด
อะไรก็ให้มีแค่ความสุข แต่ยายของเราไม่อย่างนั้นสอนตั้งแต่ชาตินี้จนกระทั่งไป
ถึงชาติหน้า ว่าง่ายๆ คือปิดนรก เปิดสวรรค์ แล้วพาให้เราก้าวไปถึงที่สุดแห่งธรรม
คุณธรรมอีกข้อหนึ่งก็คือ วจนักขโม คือความเป็นผู้อดทนต่อถ้อยคำของ
คนอื่น ที่เราได้มานั่งอยู่ตรงนี้ ทั้งญาติโยม ทั้งตัวหลวงพี่ ก็เพราะอาศัยคุณยาย
ยายอดทนมาตลอด อดทนหวังที่จะให้เราเป็นคนดี หวังที่จะสร้างวัดให้เป็นวัด
ถ้ายายไม่อดทน ไม่มีสถานที่ให้เราได้สร้างบารมีอัน
ศักดิ์สิทธิ์แห่งนี้ ความอดทนของยายนี้ หลวงพ่อท่าน
ได้เล่าตั้งแต่สมัยที่คุณยายยังอยู่ที่วัดปากน้ำ สมัยที่นั่ง
ธรรมะ ทำวิชชากับหลวงพ่อวัดปากน้ำนั้น ยาย
อดทนมาตลอดตั้งแต่ถ้อยคำของคนอื่นที่ไม่เป็นที่พอใจ
ยายไม่เคยเก็บมาคิด ยายถือว่าเรื่องนั้นเป็นเรื่อง
ธรรมดา เป็นเรื่องของโลกธรรม มีสรรเสริญก็มีการ
นินทา เพราะฉะนั้นใจของยายจึงไม่ติดในเรื่องไร้สาระ
แต่ใจของยายจะมุ่งความบริสุทธิ์อย่างเดียว จึงตรง
กับคำว่า วจนักขโม คืออดทนต่อคำถ้อยคำ จน
กระทั่งยายได้รับคำชมจากหลวงพ่อวัดปากน้ำ
ภาษีเจริญ ว่า เป็นหนึ่งไม่มีสอง
เพราะโดยปกติในประวัติหลวงพ่อวัดปากน้ำ
นั้น ท่านเป็นคนจริง แล้วไม่ค่อยชมง่ายๆ แต่ที่ท่าน
ชมออกมามีอยู่คนเดียวคือคุณยายของเราว่าเป็นหนึ่ง
ไม่มีสอง เพราะฉะนั้นคุณยายจึงไม่ธรรมดา
แล้วก็ประการสุดท้ายในหัวข้อบาลีบทนี้ก็คือ
โน จัฏฐาเน คือมีปกติชักนำแต่ในทางที่ดี มีปกติจูงใจ
ของเราให้หลุดพ้นจากกิเลส คุณธรรมตรงนี้คุณยาย
ของเราสมัยที่ท่านยังมีชีวิตอยู่ ท่านพูดเป็นประจำ
จะสังเกตได้ ถ้าใครได้อ่านคำสอนของ
ยาย ที่พระอาจารย์มหาสุวิทย์ วิชเชสโก
ท่านได้รวบรวมไว้ ยายจะพูด จะ
ชักชวนอยู่เสมอ ในเรื่องของการ
ทำความดี อย่าประมาท ที่หลวงพี่ได้
กล่าวไว้แล้วข้างต้นว่าบทนั้นแหละที่
หลวงพี่ประทับใจ เรานึกว่าเอ๊ะ เรา
ยังเป็นเด็ก แต่ความจริงแล้วเราไม่ใช่
เด็ก เพราะเรายังต้องเวียนว่ายตาย
เกิดอีกนับภพนับชาติไม่ถ้วน
เพราะฉะนั้นคำพูดที่จะชักชวนให้เรา
ทำความดี ต้องเป็นคำพูดที่ออกจาก
ศูนย์กลางกาย เป็นคำพูดที่คุณยายไป
รู้ ไปเห็นมาแล้ว
โดยเฉพาะปกติคุณยายท่าน
จะพูดเสมอว่า เราต้องทำความดีนะ
๒๒ เป็นลอน มกราคม พ.ศ. ๒๕๔๔