บทสวดและการปิดประชุม : หน้า 93/124

ตัวยบทสวดว่า “นะโมตัสสะ ภควโต อะระหะโต ๓ จบ สัมมา สัมพุทธัสสะ” เมื่อประชุมเสร็จเรียบร้อยแล้วก็ทำ สัญญาณเลิกประชุม ด้วยการกล่าวคำบูชา พระรัตนตรัยพร้อมกันว่า “อะระหัง สัมมาสัมพุทโธ ภควา พุทธัง ภควันตัง อภิวาเทมิ พุทโธ เมนาโถ พระพุทธเจ้าเป็น ที่พึ่งของเรา” -สวากขาโต ภควตา ธัมโม ธัมมัง นะมัสสามิ ธัมโม เมนาโถ พระธรรมเป็นที่พึ่ง ของเรา” “สุปะฏิปันโน ภควโต สาวะกะสังโฆ สังฆัง นะมามิ สังโฆ เมนาโถ พระสงฆ์เป็นที่พึ่ง ของเรา" พอถึงบทนี้ก็ถือว่าปิดประชุม แต่ถ้า ประชุมประจำวันที่หอฉัน ไม่ได้สวดแบบนี้นะ เพราะถือเป็นการประชุมแบบไม่เป็นทางการ แค่สบตากันก็รู้เวลา เมื่อตอนหลวงพ่อบวชใหม่ ๆ อยู่วัด ข้อคิดจากนิ้วมือทั้งห้า ปากน้ำภาษีเจริญ ท่านเจ้าคุณอุปัชฌาย์ เข้มงวดเรื่องต้องประชุมพร้อมกันมาก ถ้ายัง เข้าประชุมไม่ครบ ท่านจะรอจนกระทั่งครบ ไม่ครบไม่ยอมประชุมเด็ดขาด แล้วพอประชุม เสร็จปั๊บ ท่านนำสวดมนต์ปิดประชุมเลย สวด มนต์เสร็จแล้วต้องลุกจากอาสนะ ไม่ลุกท่าน ไม่ยอม ใครจะมีอะไรเพิ่มเติมค่อยว่ากันใหม่ ในที่ประชุมคราวหน้า ท่านไม่ยอมให้ใครนั่ง ประชุมต่อเป็นกลุ่มเล็กกลุ่มน้อย ท่านว่าเดี๋ยวมี การนินทากัน แล้วมติที่ประชุมก็ไม่ขลังด้วย อยากให้พวกเราดูนิ้วมือสักหน่อย เพราะ ปริศนาการทำงานอยู่ที่นิ้วมือทั้งห้านี่แหละ เคยคิดไหมว่า ถ้านิ้วมือของเราทั้งหมดติดกัน เป็นแพแยกไม่ออกเหมือนเท้าเปิดจะเป็นอย่างไร คงจะพุยน้ำได้ดี แต่ว่าหยิบข้าวของต่าง ๆ ไม่ ได้หรอกนะ ถ้าจะให้หยิบได้ดีแต่ละนิ้วต้อง แยกกันอย่างที่เป็นอยู่นี้ จับอะไรก็ได้ดังใจ ดิ้นไม่หลุดเลยคล่องแคล่วดี อย่างไรก็ตาม มีข้อเสียเปรียบอยู่อย่าง หนึ่งคือ เมื่อแบ่งเป็นนิ้ว ๆ แล้วจะมีรูรั่วมาก ถ้าไม่รวบนบกันให้ดีหยิบอะไรก็ร่วงหล่นหมด ยิ่งถ้าใครอุตรมีนิ้วเพิ่มขึ้นมากกว่าสิบนิ้วคิดว่า จะช่วยให้หยิบข้าวของได้ง่าย ๆ เหมือนหนวด ปลาหมึก เปล่าหรอกได้รูรั่วมากขึ้นแล้วยัง เรียวบางอ่อนแอมากขึ้นอีก จากเรื่องนิ้วนี้เลยได้ข้อคิดว่า เวลาจะ ทำอะไรร่วมกันนั้น เป็นการดีที่จะแบ่งงาน เป็นหมวดหมู่ เป็นแผนก เพื่อว่าจะได้แบ่ง การทำงานและแบ่งการรับผิดชอบ แต่เมื่อ แบ่งแล้วจะมีรอยต่อ มีตะเข็บ ทำให้เกิดเป็น ช่องว่างขึ้น ช่องว่างระหว่างงาน ช่องว่าง ระหว่างวัย สารพัดที่มันจะยกมาอ้าง ความ ผิดพลาดสับสนจิงเกิดขึ้นได้ง่าย ดังนั้น การทำงานเป็นหมู่คณะถ้าจะ ให้ได้ผลดี ต้องทำอย่างนี้คือ มาประชุม พร้อมกัน แบ่งงานมอบหมายให้กันทำ แล้วตกลงล่วงหน้าไว้ด้วยว่า ถ้ามีใครเกิด ทำไม่ไหว ไม่ต้องรอให้เขามาขอร้อง กระ โจนเข้าไปช่วยเลยตามเรี่ยวแรงของเรา แต่ถามเขาก่อนนะว่าจะให้ช่วยอะไรได้ บ้าง ไม่ผลีผลามเข้าไปเพราะดีไม่ดีจะ กลายเป็นก้าวก่าย กษัตริย์ลิจฉวีของแคว้นวัชชีได้ ปฏิบัติธรรมะข้อที่สองโดยนัยดังกล่าว คือทำตัวเหมือนนิ้วมือ ถึงจะแยกกันเป็น ห้าแต่ก็รวมกันเป็นหนึ่งอย่างสนิทแน่น เมื่อต้องการรวมกันก็เป็นไปโดยอัตโนมัติ จึงมีความแข็งแกร่ง แคว้นใหญ่ ๆ จึง อ่านต่อฉบับหน้า ไม่กล้านั่งแก มีนาคม ๒๕๓๒ Kalyanamitra.org กัลยาณมิตร ๙๑