ข้อความต้นฉบับในหน้า
อ.โรม สุรเสน
(เปรียญธรรม ๙ ประโยค)
หัวหน้าฝ่ายศาสน นิเทศก์ กองศาสนศึกษา
กรมการศาสนา
“ความรู้สึกประทับใจที่สุดของผมที่มีต่อองค์สมเด็จ ของปวงชนของมนุษย์ทั้งหลาย หรือมารดาเป็นมิตรใน
พระนางเจ้าฯ ก็ทางด้านพระราชจริยาวัตร พระราชกรณียกิจ
ด้านต่าง ๆ ซึ่งทรงมีปฏิปทาสูงส่งจริง ๆ สมกับหลักการ
ศาสนาว่า มาตา มิตตัง สะเก ฆะเร มารดาเป็นมิตรใน
เรือน อีกประการหนึ่งที่ผมภูมิใจที่สุดก็คือ ปฏิปทาของ
พระองค์ยังตรงกับหลักศาสนาที่ว่า มาตา วัตถุ มะนุสสา
นัง มารดาเป็นบ่อเกิดของปวงชน จะเห็นได้ว่าปฏิปทาของ
พระองค์ทั้งในด้านพระราชจริยาวัตร ด้านจริยธรรม และด้าน
ส่งเสริมพระพุทธศาสนาทรงมีเต็มเปี่ยมที่สุด และปฏิปทา
ที่พระองค์ทรงยึดเป็นคุณธรรมสำคัญคือ ทรงพระเมตตา
กรุณาต่อประชาชนทุกระดับ โดยเฉพาะอย่างยิ่งต่อเด็ก ๆ
เยาวชนรู้สึกทรงพระเมตตากรุณาเป็นพิเศษจริง ๆ แล้วผมขอ
เน้นให้เห็นความสำคัญอีกอย่างคือ การที่สมเด็จพระเทพ
รัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงสนพระทัยเกี่ยวกับ
วรรณคดี ด้านศิลปวัฒนธรรมมาก เพราะสมเด็จแม่ทรงปลูก
ฝังตั้งแต่ทรงพระเยาว์ ทรงเล่านิทานให้พระราชโอรส พระราช
ธิดาฟังระหว่างเสวยพระกระยาหาร ทรงถ่ายทอดความสนใจ
เรือน เป็นผู้ใกล้ชิดลูกที่สุด เห็นจะตรงกับปฏิปทาของ
พระองค์ท่าน
ส่วนในด้านพระราชกรณียกิจ จะเห็นว่าเมื่อพระองค์
เสด็จฯ ไปแห่งหนตำบลใดทั้งในส่วนภูมิภาคและส่วนกลาง
ทรงทำประโยชน์ให้แก่ชุมชนในถิ่นนั้น ๆ ตลอดมา หรือแม้
แต่ผู้ที่ได้ชื่อว่าไม่หวังดีต่อประเทศชาติ ผู้ก่อการร้าย แต่
ถ้าพระองค์เสด็จฯไปในถิ่นไหน รู้สึกว่าเรื่องราวประเภทนั้น
จะไม่มี
บางครั้งเวลาเสด็จฯชนบทไม่ใช่ฤดูที่ฟ้าฝนจะตก แต่พอ
พระองค์เสด็จฯฝนฟ้าก็โปรยลงมา จากข่าวในทีวีคราวเสด็จฯ
ไปอีสานจะเห็นว่า คนเฒ่าคนแก่เดินทางกันมาเป็นวัน ๆ เพื่อ
มารอเฝ้าฯ พอมาได้แล้วก็ได้ชมพระบารมีสมความปรารถนา
แทนที่จะโดนกีดกั้นกลับได้รับการส่งเสริมจากข้าราชบริพารให้
ได้เข้าเฝ้าฯ พอพระองค์ตรัสถามเกี่ยวกับความเป็นอยู่อาชีพ
ต่าง ๆ แล้วทรงหาทางช่วยเหลืออย่างเต็มที่ ในการพัฒนา
อาชีพให้กับราษฎรภาคอีสาน จะเห็นได้ว่าปฏิปทาของพระองค์
ทางด้านวรรณคดีมาถึงพระราชธิดาคือ สมเด็จพระเทพฯ ที่ทรงปลูกฝังส่งเสริมอาชีพของพสกนิกร ที่อยู่ใต้ร่มพระบรม
ด้วย
นอกจากนั้น พระองค์ยังทรงได้รับการยกย่องว่า เป็น
พระราชินีที่สวยที่สุดในโลก โดยเฉพาะรอยแย้มพระโอษฐ์
อย่างมีพระเมตตาต่อพสกนิกร ไม่ว่าจะเป็นระดับไหนทำให้
ผู้ที่มาเฝ้าฯ รู้สึกเคารพเทิดทูนพระองค์มาก เห็นพระองค์
ท่านแล้วรู้สึกอบอุ่นใจเหมือนเข้ามาอยู่ใต้ร่มไม้ที่ให้ความ
ร่มเย็น
พระองค์ทรงทะนุถนอมพระราชโอรส พระราชธิดา
เป็นพิเศษ ทรงดูแลห่วงใยทุกอย่าง ทรงเลี้ยงดูอบรมลูกใกล้ชิด
เหมือนแม่คนหนึ่ง ทั้ง ๆ ที่ทรงอยู่ในฐานะพระราชินี
บางทีเวลาพระองค์เสด็จฯ ไปทรงเยี่ยมราษฎรตาม
ชนบท จะเห็นว่าได้พระราชทานสิ่งของต่าง ๆ ให้คนทุกคน
ช่วยเหลือบรรเทาทุกข์ พระอริยาบถต่าง ๆ ของสมเด็จฯ
ท่านไม่ว่าจะทรงยืน ทรงเดิน ทรงนั่ง และทรงงานต่าง ๆ
ทุกพระอิริยาบถงดงามเต็มเปี่ยมสมกับเป็นพระบรมราชินีนาถ
เพราะฉะนั้นตามหลักคุณธรรมที่ว่า มารดาเป็นบ่อเกิด
๒๔ ก ล ย า ณ ม ต ร
Kalyanamitra.org
โพธิสมภาร ทำให้ชาวชนบทไม่หลั่งไหลเข้ามาในเมืองหลวง
เพราะเขามีอาชีพเป็นหลักแหล่ง ด้วยพระบารมีของพระองค์
ทรงส่งเสริม ทำให้พวกเขามีความภูมิใจที่ทอหูก ปั่นฝ้าย
ทอผ้าไหมได้ ทำให้มีอาชีพเลี้ยงครอบครัว นับว่าเป็นเพราะ
บารมีของพระองค์ ทำให้ทรงส่งเสริมอาชีพของพสกนิกร
ได้เต็มที่
ในด้านของพระพุทธศาสนาอันเป็นส่วนรวม พระองค์
พระราชทานพระราชทรัพย์ส่วนพระองค์ทำนุบำรุงพระพุทธ
ศาสนา ปลูกสร้างศาลาการเปรียญ หรือเป็นทุนในการจัดพิมพ์
ตำรับตำรา วรรณกรรม วรรณคดี ที่เกี่ยวข้องด้านพระพุทธ
ศาสนา เพื่อจะเป็นเอกสารเผยแพร่แก่พสกนิกรโดยทั่วไป
พุทธสุภาษิตสองบทนี้เป็นที่ซาบซึ้งสมกับปฏิปทาของ
พระองค์จริง ๆ
มารดาเป็นมิตรที่ใกล้ชิดในเรือน
มารดาเป็นบ่อเกิดของปวงชน..."