ข้อความต้นฉบับในหน้า
ทุกฺขปฺปตฺตา จ นิททุกฺขา ภัยปุปตตา จ นิพภยา ฯลฯ
อหรนุตานญฺจ เตเชน รกข์ พนธามิ สพฺพโสตฯ
ณ บัดนี้ อาตมภาพจักได้แสดงธรรม
กถาในเรื่องปกิณกเทศนา ตามวาระพระบาลีคลี่ความเป็นสยามภาษา ตามมัตยาธิ
บายพอเป็นเครื่องปฏิการสนองประคองศรัทธา
ประดับสติปัญญาคุณสมบัติของ
ท่านพุทธบริษัทบรรดามาสโมสรในสถานที่นี้ทุกถ้วนหน้า ตามวาระพระบาลีที่ยกขึ้น
ไว้ในเบื้องต้นว่า
ทุกฺขปฺปตฺตา จ นิททุกฺขา ภย - พนธามิ สัพพโส ข้าพเจ้าขอผูกความ
ปตฺตา จ นิพฺภยา โสกปฺปตฺตา จ นิสโสกา รักษาด้วยเดชแห่งกำลังนั้น ทั้งหมดนี่เป็น
โหนตุ สัพเพ ปาณิโน สรรพสัตว์ทั้ง เนื้อความของวาระพระบาลีคลี่คลายเป็น
หลายทั้งสิ้น ถึงเวลาซึ่งทุกข์ จงออก สยามได้ความเท่านี้
จากทุกข์เถิด ถึงแล้วซึ่งภัย จงออก
ต่อแต่นี้จะอรรถาธิบายขยาย
จากภัยเถิด ถึงแล้วซึ่งโศก จงออก ความเป็นลำดับไป ในตอนต้นว่า สรรพ
สัตว์ทั้งหลายทั้งสิ้น ถึงแล้วซึ่งทุกข์ จงออก
จากทุกข์เถิด ข้อนี้ ผู้ถึงแล้วซึ่งทุกข์จะ
ออกจากทุกข์ด้วยวิธีอย่างไร? เพราะผู้
จากความโศกเถิด เอตตาวตา จ อม-
เหหัสมาต์ ปุญญสมภต์ สพฺเพ เทวานุ
โมทนฺตุ ขอเทพเจ้าทั้งสิ้นจงอนุโมทนา
ซึ่งปุญญสมบัติอันข้าพเจ้าทั้งหลายได้ก่อ ถึงแล้วซึ่งทุกข์ ก็ต้องการจะออกจากทุกข์
สร้างแล้วโดยเหตุมีประมาณเท่านี้ สพ ด้วยกันทุกคน ไม่มีใครชอบเลย เกลียด
พสมฺปตฺติสิทธิยา เพื่อความสำเร็จแห่ง ไม่ปรารถนา ไม่อยากได้ อยากจะหลีก
สมบัติทั้งปวง ทาน ททนตุ สัทธาย เลี่ยงเสียทุกคน แต่จะออกจากทุกข์ด้วย
ขอท่านทั้งหลายจงให้ทานด้วยศรัทธาด้วย วิธีอย่างไร?
กันทุกเมื่อเถิด สีส์ รกฺขนฺตุ สพฺพทา วิธีจะออกจากทุกข์นั้น ง่ายนิด
ขอท่านทั้งหลายจงรักษาศีลด้วยประการ เดียว ทาน ททนตุ สัทธาย จงให้ทาน
ทั้งปวงเถิด ภาวนาภิรตา โหนตุ ขอท่าน ด้วยศรัทธา ด้วยความเลื่อมใสของ
ทั้งหลายจงเป็นผู้ยินดีเฉพาะในการเจริญ ตนนั่นแหละทุก ๆ วัน ให้อย่างไรจึงจะ
ภาวนาเถิด คจฉันตุ เทวตากตา หมดทุกข์กันได้? ให้ทานทุกวันนั้นคือ
เทพยดาทั้งหลายที่มาแล้วเชิญกลับได้ ให้อย่างนี้ เวลาเช้าตั้งอกตั้งใจว่า เกิด
สพฺเพ พุทธา พลปปัตตา พระพุทธเจ้า เป็นมนุษย์หญิงก็ดีชายก็ดี ต่างก็ตั้งใจ
ทั้งหลายล้วนทรงกำลังทั้งสิ้นปัจเจกานญฺจ สร้างบารมีด้วยกันทั้งนั้น มิได้มาเรื่องอื่น
ย์ พล์ อรหนูตานญฺจ กำลังอันใดของ มิได้มาอย่างอื่น ถึงอยู่ในเทวโลกพรหม
พระปัจเจกพุทธเจ้าทั้งหลายด้วย ของ โลกก็ตั้งใจสร้างบารมีกันทั้งนั้น ไม่ได้มุ่ง
พระอรหันต์ทั้งหลายด้วย เตเชน รกข์ สิ่งอื่นเลย แต่สิ่งที่พาให้เราเพลิดเพลิน
กัลยาณมิตร มกราคม ๒๕๓๕ ๗