ที่มาของความวิบัติในสังคม : หน้า 34/132

ที่มาของความวิบัติในสังคม ทีนี้มาดูกันต่อว่า ความชั่วทั้ง ๑๔ อย่างนี้มันเกิด ขึ้นได้อย่างไร อยู่ดีๆ ก็ผุดขึ้นมาได้เองหรือ ไม่ใช่ครับ พระพุทธองค์ตรัสไว้ชัดเจนว่า มันเกิดจากการ “คบคน” ฉะนั้นความชั่วทั้งหลาย ก็ได้มาจากการคบคนชั่ว ที่มีนิสัยเลวๆ ชนิดนั้นๆ นั่นเอง เช่น คบคนขี้เหล้า ก็ต้อง พลอยกินเหล้าไปกับเขาด้วย และถ้ามองในทางตรงกันข้าม ควรเริ่มจัดการอย่างไรกับปัญหา แล้วใครบ้างล่ะครับที่เราต้องคบอย่างใกล้ชิดอยู่ ทุกวันนี้ ซึ่งมีโอกาสถ่ายทอดทั้งนิสัยดีๆ และนิสัยเลวๆ ให้ กับเราได้ พระพุทธองค์ก็ตรัสสรุปไว้ชัดอีกเหมือนกันว่า คน ที่ใกล้ชิดที่สุดที่เราต้องเกี่ยวข้อง คือทิศทั้ง 5 ซึ่งหมายถึง คน 5 กลุ่ม คือ ทิศเบื้องหน้า พ่อแม่ นิสัยดีๆ ก็ได้มาจากการคบกับคนดีๆ เช่นกัน ทิศเบื้องขวา ดังนั้น พระองค์จึงทรงให้หลักการแยกแยะคนที่ ทิศเบื้องหลัง ครูบาอาจารย์ บุตรภรรยาหรือสามี เราจะคบให้ออกว่า คนไหนเป็นมิตรแท้ ที่เป็นต้นแบบดีๆ ทิศเบื้องซ้าย มิตรสหาย ทิศเบื้องล่าง ลูกน้อง คนรับใช้ ให้กับเรา และคนไหนคือมิตรเทียม หรือศัตรูในคราบมิตรที่ จองผลาญความดีไปจากเรา ถ้าจะพูดให้ชัดอีกทีก็ต้องบอกว่า ปัญหาทั้งหลาย เริ่มต้นจาก การไม่รู้จักคัดคน ตั้งแต่การคัดคนมาเป็นสามี ภรรยา ซึ่งเป็นจุดเริ่มของครอบครัว ส่วนใหญ่ก็ดูที่ความ สวยความหล่อ ความถูกใจ หรือความรวยจน น้อยครั้งจะ พิจารณาที่ศีลธรรม หรือบางทีอยากจะทำเหมือนกันแต่ก็ ไม่รู้จะใช้หลักอะไรมาพิจารณา มาดูในระบบการศึกษาก็คัดคนด้วยความสามารถ ทางวิชาการเป็นหลัก ใครสติปัญญาดี จำเก่ง ก็ได้รับการ ยกย่องในสังคม ด้วยดีกรีที่ขึ้นต้นด้วย ดอกเตอร์ ศาสตราจารย์ และอื่นๆ สารพัด แต่ไม่มีใครกล้ารับรองว่าดีกรีเหล่า นี้จะช่วยให้เขาเป็นคนดีมีศีลธรรมขึ้น ในระบบการเมืองการ ปกครอง ก็คงไม่ต้องวิจารณ์ เพราะท่านคงซาบซึ้งกันดีอยู่แล้ว เพราะฉะนั้นการจะเริ่มต้น แก้ปัญหาสังคมไทยที่ทั้งมากมาย และใหญ่โตนี้ ต้องเริ่มมองให้เห็น ความสำคัญของการคัดคนก่อน เป็นอันดับแรก และเริ่มต้นคัดคน เสียแต่วินาทีนี้ จากตัวท่านเอง ไป ถึงคนรอบข้างที่ใกล้ชิด แล้วจึง ขยายไปในสังคม ทิศเบื้องบน สมณพราหมณ์ ทั้ง 5 กลุ่มนี้แหละ คือคนที่จะช่วยให้ท่านเป็นคน ดีมีคุณธรรม ด้วยการถ่ายทอดนิสัยดีๆ ให้ หรืออาจจะ ทำลายท่านไม่มีชิ้นดี ด้วยการถ่ายทอดนิสัยชั่วๆ ให้ ขอให้มองต่ออีกนิดว่า ทิศ 5 นี้ รวมกันอยู่ที่ไหน คำตอบคือ อยู่ในบ้านของท่านนั่นแหละ เพราะพ่อแม่ ก็คือ ครูคนแรกของลูก b พ่อแม่ คือ เพื่อนเล่นคนแรกของลูก พ่อแม่ คือ พระประจำบ้าน ส่วนบุตรภรรยาและคนรับใช้ก็อยู่ในบ้านแล้ว บ้านกับยาณมิตร ฉะนั้นบ้านจึงเป็น สถานที่ปลูกฝังศีลธรรมที่สำคัญ ที่สุดให้แก่คนในสังคม และขณะ เดียวกันก็อาจเป็นสถานที่บ่มเพาะ ความชั่วร้ายให้แก่สังคมโดยไม่รู้ตัว ก็เป็นได้ ท่านเชื่อหรือยังครับว่า ปัญหาทุกปัญหาในสังคมเริ่มต้นที่ บ้าน และสติปัญญาความดีที่จะใช้ แก้ปัญหาก็เริ่มต้นที่บ้านของท่าน เช่นกัน จึงทรงให้วิธีการสร้างสังคมที่สงบ พระสัมมาสัมพุทธเจ้า สุขไว้ด้วยการวางหลักปฏิบัติแห่ง สิทธิและหน้าที่ ของแต่ละบทบาท ๓๒ กัลยาณมิตร พฤศจิกายน ๒๕๕๕