การศึกษาพระปริยัติธรรมบาลี : หน้า 63/132

การศึกษาพระปริยัติธรรมบาลี การจัดการศึกษาพระ ปริยัติธรรมด้านบาลีของคณะสงฆ์ไทย ได้เริ่มมีมาแต่ครั้งสมัยสุโขทัย โดย พระเจ้าแผ่นดินได้ทรงอุปถัมภ์การ ปริยัติศาสนาให้มีความมั่นคงด้วยการ อุดหนุนอุปถัมภ์ให้ผู้เล่าเรียนได้มี กำลังใจในการศึกษา โดยการยกย่อง โรงเรียนพระปริยัติธรรม * ตนสังกัดอยู่ ซึ่งปรากฏว่าหลายปีที่ผ่าน มามีสำนักศาสนศึกษา ในส่วนภูมิภาค หลายแห่งได้พัฒนาการเรียนการ สอนบาลีจนมีผลงานจำนวนผู้เข้า สอบและจำนวนผู้สอบได้เป็นจำนวน มาก และมีศักยภาพพอที่จะจัดการ เรียนการสอนเป็นโรงเรียนพระ ปริยัติธรรมอย่างเต็มรูปแบบได้เอง ดังนั้น เมื่อวันที่ 9 มีนาคม พ.ศ. ให้มีวิทยฐานะเป็นเปรียญ หรือมี สมณศักดิ์ในระดับชั้นต่างๆ ต่อมาในยุคกรุงรัตนโกสินทร์ ครั้งรัชกาลที่ ๒ มีการปรับระบบการ ศึกษาของสงฆ์ใหม่ โดยจัดชั้นการ ศึกษาภาษาบาลีเป็น 4 ชั้น ตั้งแต่ ประโยค ๑ - ๙ ซึ่งได้สืบทอดใช้มาจนถึงปัจจุบัน สำหรับหลักสูตรการเรียนการสอนเน้นให้สามารถ แปลภาษาบาลีความรู้จากพระไตรปิฎก คือ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก และพระอภิธรรมปิฎก โดยสามารถให้ ๒๕๔๒ มหาเถรสมาคม จึงได้ออก ระเบียบว่าด้วยการจัดตั้งโรงเรียน พระปริยัติธรรมแผนกบาลีประจำ จังหวัด พ.ศ. ๒๕๔๑ ขึ้น เพื่อ อนุญาตให้สำนักศาสนศึกษาต่างๆ ที่ มีความพร้อมในการจัดการศึกษาถึงเกณฑ์ที่กำหนด สามารถขอรับการแต่งตั้งเป็น “โรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกบาลีประจำจังหวัด" ได้ ปรากฏว่าได้มีสํานักศาสนศึกษาในส่วนภูมิภาค ความหมายของคำและรู้ไวยากรณ์ของภาษา ได้ยื่นเรื่องขอจัดตั้งโรงเรียนพระปริยัติธรรม เป็นจำนวน มากถึง ๒๑๓ สำนัก จากทั่วประเทศ แต่มีจำนวนสำนักที่ ผ่านการพิจารณาและอนุมัติให้จัดตั้งเป็นโรงเรียนพระ โดยใช้อรรถกถาของพระไตรปิฎกนั้นๆ มาเป็นแบบเรียน และทดสอบในการแปล ประโยค ๑ - ๓ และ ๔ แปลอรรถกถาพระธรรมบทและ ปริยัติธรรมแผนกบาลีประจำจังหวัด ได้เพียง ๒๓ สำนัก มงคลทีปนี เป็นการเรียนพระสุต เท่านั้น ! และเป็นที่น่ายินดีอนุโมทนาอย่างยิ่งว่า หนึ่งใน ประโยค ๕ - ๗ ประโยค ๘ - ๙ จำนวน ๒๓ สำนักนั้นคือ สำนักศาสนศึกษาวัดพระธรรมกาย ตันตปิฎก แปลอรรถกถาพระวินัยปิฎก แปลอรรถกถา และฎีกาพระอภิ ธรรมปิฎก การจัดตั้งโรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกบาลี ประจําจังหวัด ในปัจจุบันระบบการเรียนการสอนและการส่งรายชื่อ เข้าสอบบาลีสนามหลวงนั้น ได้ดำเนินการผ่านสำนักเรียน พระปริยัติธรรมในเขตกรุงเทพมหานคร และสำนักเรียนคณะ จังหวัดต่างๆ โดยสำนักศาสนศึกษาของวัดในส่วนภูมิภาค ต้องส่งรายชื่อเข้าสอบ ในนามของสำนักเรียนคณะจังหวัดที่ คุณสมบัติสำนักศาสนศึกษาที่ได้รับการแต่งตั้งเป็นโรงเรียน พระปริยัติธรรมแผนกบาลีประจำจังหวัด ต้องประกอบด้วย คุณสมบัติดังนี้ ๑. เป็นสำนักศาสนศึกษาที่มีการเรียนการสอนพระ ปริยัติธรรมแผนกบาลี มีนักเรียนส่งเข้าสอบ และสอบได้ ประโยคบาลีสนามหลวง ติดต่อกัน ๓ พ.ศ. ขึ้นไป ๒. เป็นสำนักศาสนศึกษาที่มีการเรียนการสอน ลีตั้งแต่ชั้นบาลีไวยากรณ์ถึงชั้น พระปริยัติธรรมแผนกบาลีตั้งแต่ชั้นบาลี เปรียญธรรม ๔ ประโยค กัลยาณมิตร พฤศจิกายน ๒๕๕ ๖ด * โรงเรียนพระปริยัติธรรมของวัดในส่วนภูมิภาคที่ยังไม่ได้รับการแต่งตั้งเป็นสำนักเรียน