การสร้างชีวิตที่ดี : หน้า 109/120

สำหรับการสร้างชีวิตที่ดีงามแก่หลานฝาแฝดทั้งสอง คำ เคราะห์ มีแต่ความตระหนี่ ไม่ช่วยก็ช่างเถิดนะ แต่บาง ถามเมื่อครู่ของบุญกัญญาจึงได้รับคำตอบอย่างยึด รายกลับรังแกผู้อื่นนี้สร้ายนัก ยาว "ได้มีหลาน ขึ้นชื่อว่า “บุญ” แล้ว ทำวันนี้หรือวัน ไหนก็ได้เหมือนกัน ขอให้ตั้งใจทำก็แล้วกัน บุญจะให้ผล ตอบแทนที่ดีเสมอไม่วันนี้ก็วันหน้า ที่เห็นกันชัด ๆ ก็คือ อาการของจิตเรานี่เอง อย่างวันนี้หนูทำอะไรบ้างล่ะ” ผู้เป็น ตากาม “บุญใส่บาตร สวดมนต์ แล้วก็ฟังเทศน์ บุญไม่ ง่วงนอนนะ ตั้งใจฟังอย่างดีเลย พระสอนเรื่องวัน มาฆบูชา ยังงี้ได้บุญหรือเปล่าจ๊ะ” เด็กหญิงยังไม่วาย กังวล เศรษฐีทองคงหมายถึงเพื่อนฝูงบางรายที่เอา เปรียบชาวนาชาวไร่ มีการรับจำนองจำนำทรัพย์สิน และหากลอุบายเอาทรัพย์สินนั้นมาเป็นของตนโดยไม่คำนึง ถึงมนุษยธรรมแม้สักนิด “ตาจ๋า แล้วทำไมคนรวยแล้วยังไม่ช่วยคนอื่น ไม่ช่วยคนจน ไม่อุปถัมภ์พระศาสนาล่ะจ๊ะ” บุญกัญญา ยังไม่สิ้นสงสัย แม้จะได้คำตอบอย่างยืดยาวจากผู้เป็นตา แล้ว “ตาคิดว่าคงเป็นเพราะในอดีตเขาคงจะย่อหย่อน ต่อการเจริญภาวนาละกระมัง จึงทำให้ไม่เกิดจิตใฝ่ธรรม “ได้สิได้ แล้วพ่อปัญญาล่ะทำอะไรบ้างลูก” เศรษฐี ไม่เห็นหนทางที่จะสร้างบุญกุศลสั่งสมไว้ ตาเข้าใจว่าเช่น ทองถามหลานชายซึ่งนั่งฟังเงียบเฉยอยู่ “ผมก็ทำเหมือนบุญเขาแหละครับ แต่ตอนหลังผม ไปช่วยเด็กวัดยกภัตตาหารถวายพระด้วยครับ" “นั่นแหละ ๆ ได้บุญทั้งนั้น ก็ตาบอกแล้วไงว่า จิตของมนุษย์นี่มันแปลกดี ทำหน้าที่ได้หลายอย่าง ที่สำคัญเป็นที่เกาะของความดีก็ได้ ความเลวก็ ได้ เมื่อเราทำในสิ่งที่ดี ความดีก็เกิดขึ้นได้และ เสริมให้เราดีขึ้น นั่นแหละเราเรียกว่า “บุญ” หาก เมื่อใดจิตของเราเลวลงก็เรียกว่าบาป ไม่ดีหลานเอ๋ย มันมีแต่ความหมองหม่นไม่เฉพาะเรา แต่ยังกระทบ กระเทือนสังคมด้วย" คาอธิบายเสียนานจนบุญกัญญาเปลี่ยนอิริยาบถ หลายครั้งด้วยความเมื่อยขบ ส่วนปัญญาคุณ เด็กชายผู้ ใฝ่รู้และรักเรียน เขายังคงนั่งฟังด้วยอาการสงบ “อาการปีติ สบายใจที่เกิดขณะทำความดีนี่แหละ คือ ผลของบุญที่เห็น ๆ โดยพลัน แล้วยังมีผลในระยะ ยาวปรากฏทั้งในชาตินี้และตามติดข้ามภพข้ามชาติ ไปอีก เหมือนเราที่นั่ง ๆ นอน ๆ มีกินมีใช้กันอยู่นี่ ก็เป็น ผลแห่งบุญในอดีต ชาติก่อนเราคงทำทานบารมีมามาก... จริง ๆ “ชาตินี้ก็ทำมากนี่จ๊ะตา” บุญกัญญาคิดเช่นนั้น “นั่นแหละหลาน เพราะเราเห็นคุณค่าของการทำ ดี บางคนมีเงินทองมากกว่าตาอีก เขายังไม่รู้จักการสง นั้น" “ว้า...ยังงี้ผมกับบุญก็แย่ซีครับ เราไม่เคยนั่งสมาธิ แบบตาเลย” ปัญญาคุณอุทธรณ์หลังจากนั่งฟังเฉย ๆ มา นาน “อย่าตกใจไปเลยพ่อปัญญา การนั่งสมาธิเป็น เรื่องสำคัญก็จริง แต่ของทุกอย่างมีเครื่องประกอบใช่ไหม เหมือนเราไม่ได้อยู่คนเดียว หลานมีเพื่อน ๆ มีพี่น้อง การภาวนาก็เหมือนกัน จะต้องประกอบไปด้วย หลาย ๆ อย่างคือ การศึกษา การทำงานด้วยการ พินิจพิเคราะห์ การทำจิตใจให้สงบและพิจารณา ไตรลักษณ์ สองประการหลังนี่แหละคือการนั่งสมาธิ ทำจิตให้สงบนิ่งหยุดฟุ้งซ่านแล้ว เราก็ต้องพยายาม อีกที่จะใช้ปัญญาพิจารณาถึงสรรพสิ่งว่ามีความ เป็นอนิจจัง ทุกขัง อนัตตา แล้วค้นให้พบนิจจัง สุขขัง อัตตา มันเป็นเรื่องยากเหลือเกินนัก อย่าว่าแต่ตา ยายเลย แม้แต่พระสงฆ์องค์เจ้าก็ใช่ว่าจะพยายาม ใช้ความอดทนจนสำเร็จผลได้เสมอไป เป็นที่รู้กันในหมู่ผู้ศึกษาและปฏิบัติธรรมว่า การมีชีวิตอยู่ในเส้นทางธรรมนั้นต้องมีความอดทน อย่างอเนกอนันต์ ทนต่อดินฟ้าอากาศ ทุกขเวทนา การกระทบกระทั่ง และที่สำคัญอดทนต่อกิเลสทั้ง ๓ ซึ่งผลแห่งความอดทนจะปรากฏอย่างสมบูรณ์ ได้ก็ต้องขึ้นอยู่กับว่าเราสามารถดำรงสถานะของ มีนาคม ๒๕๖ Kalyanamitra.org K con