ข้อความต้นฉบับในหน้า
หลายว่า สามัญสำนึกนั้นเป็นเรื่องที่สำคัญที่สุด เช่น เฉพาะตัว อาจารย์จะคลุกคลีกับนักศึกษามากกว่า ใน
การเรียน ควรมีเป้าหมายให้ชัดเจนว่าเรียนไปเพื่ออะไร
และจะทำประโยชน์ให้กับสังคมอย่างไรบ้าง และเมื่อ
เชื่อมโยงเข้ากับข้อความที่เขียนไว้บนโต๊ะว่า เมื่อความ
ซวยเกิดขึ้นในศาสนาสำคัญ ๆ ในโลก ตัวอย่างนี้ก็
เป็นเรื่องของความซวยที่เกิดขึ้นในหมู่นักศึกษา ซึ่งกำลัง
เรียนอยู่ด้วยกันที่นี่ แต่ก็เป็นที่น่าชื่นใจที่เมื่อเกิดปัญหา
ขณะที่มหาวิทยาลัยอ๊อกซฟอร์ดมีสโมสรอาจารย์ที่เป็น
เอกเทศ ห่างไปจากสโมสรของนักศึกษา อาจารย์จะไม่
ร่วมรับประทานอาหารโต๊ะเดียวกับนักศึกษา จะมีโต๊ะ
ของอาจารย์โดยเฉพาะ และโต๊ะของนักศึกษาโดยเฉพาะ
โต๊ะอาจารย์จะสูงกว่า ยาวและใหญ่กว่า อาจารย์จะ
แต่งตัวอย่างภูมิฐาน รับประทานอาหารที่ประณีตมาก
ขึ้น หลายคนก็หันหน้าเข้ามาพึ่งพาอาศัยซึ่งกันและกัน กว่านักศึกษา ส่วนในฮาร์วาร์ดนั้น โต๊ะอาหารไม่ได้
ปรึกษาหาทางเข้ามาช่วยเหลือเพื่อนที่ป่วยทางจิตคนนี้ เจาะจงว่าเป็นโต๊ะของอาจารย์หรือนักศึกษา มีห้องอาหาร
และมีการไปเยี่ยมเยียนกันอยู่บ่อย ๆ
อาตมารู้สึกประทับใจคณบดี ที่ดูแลเอาใจใส่นัก
ศึกษาในโรงเรียนเป็นอย่างมาก และสามารถจดจำชื่อ
ที่จุคนได้ประมาณ ๑,๖๐๐ คน และมีการดื่มน้ำชาบ้าง
เหมือนกัน โดยเฉพาะวันอังคารประมาณ ๕ โมงเย็น
อาจารย์หรือนักศึกษาคนใดที่สนใจ ก็แวะเวียนเข้ามา
นักศึกษาได้เกือบหมด เมื่อไรที่เจอก็จะทักชื่ออาตมา ดื่มน้ำชาที่ห้องโถงของโรงเรียนได้ เพื่อที่ทุกคนจะได้
ได้อย่างถูกต้องเสมอ และเมื่อมีปัญหาอะไรเกิดขึ้นก็จะ พูดคุยสังสรรอย่างเป็นกันเอง ซึ่งการดื่มน้ำชานี้จะมี
ไม่นิ่งดูดาย แต่จะมาพูดจาให้ความอบอุ่น และแก้ไข เพียงสัปดาห์ละครั้งเดียวเท่านั้น ส่วนนักศึกษาที่จบ
ปัญหาร่วมกับนักศึกษาทุกคน ซึ่งเป็นบุคลิกที่พิเศษที่ ปริญาตรี ก็มักจะอยู่รวมกันตามหอพัก เรียกว่าเป็นบ้าน
หายากในบรรดาครูบาอาจารย์ทั้งหลาย ท่านมีความ (House) ซึ่งรับรูปแบบมาจากมหาวิทยาลัยเคมบริดจ์
ตั้งใจอุทิศชีวิตและเวลาให้กับนักศึกษาอย่างแท้จริง การ
ที่จะเป็นมหาวิทยาลัยที่มีชื่อเสียงระดับโลกเช่นฮาร์วาร์ดนี้
ในอังกฤษ นักศึกษาแต่ละคนก็จะมีห้องพักของตนเอง
ซึ่งอาจจะแชร์ร่วมกับเพื่อนคนใดคนหนึ่งที่เป็นเพศเดียว
ก็ต้องมีอาจารย์ที่ทุ่มเทให้กับนักศึกษาอย่างแท้จริง มี กับตน และก็มีการใช้ห้องน้ำร่วมกัน มีที่รับประทาน
ความสำนึกและทำงานด้วยความทุ่มเทเสียสละ ผลทาง
การศึกษาที่ดีจึงจะเกิดขึ้นมาได้ นี่ก็เป็นตัวอย่างที่ดีอัน
หนึ่งที่อาตมาได้มาพบเข้าที่มหาวิทยาลัยแห่งนี้ สำหรับ
ผู้ที่จะเข้ามาดำรงตำแหน่งอาจารย์ หรือคณบดีของนัก
อาหารร่วมกัน ส่วนนักศึกษาระดับปริญญาโท ปริญญา
เอกขึ้นไปนั้น ก็จะมีที่พักของตัวเองแยกออกไปต่างหาก
เป็นกิจจะลักษณะ ส่วนนักศึกษาที่มีผลการเรียนดีเด่น
ทางมหาวิทยาลัยจะมีคลับพิเศษเปิดให้เป็นสโมสรสำหรับ
ศึกษานี้ ก็จะเป็นผู้ที่ได้รับการคัดเลือกเข้ามาเป็นพิเศษ นักศึกษาที่มีผลการเรียนดีเด่น ได้รับทุนการศึกษาของ
ต้องเป็นผู้ที่สามารถรู้จักนักศึกษาแต่ละคนอย่างละเอียด มหาวิทยาลัย นักศึกษากลุ่มนี้จะได้รับสิทธิพิเศษในการ
ลออ
และแก้ไขปัญหาต่าง ๆ ให้แต่ละคนด้วยความ
ละมุนละม่อม จึงอาจสรุปได้ว่า ระบบการเรียนการสอน
ในมหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด เป็นระบบที่อาศัยความใกล้
เข้าไปรับประทานอาหารในห้องที่จัดเป็นพิเศษ มีการ
เลี้ยงรับรองเป็นอย่างดี มีบริกรที่คอยเสิร์ฟอาหารหวาน
คาวมากมายหลายชนิดให้อยู่ตลอด พวกที่เรียนดีเป็น
ส่วนหนึ่งมาจากความพิถีพิถันในการคัดเลือกอาจารย์ที่มา
นักศึกษาหลายคนที่มาจาก ยุโรป อังกฤษ หรือ
รับผิดชอบในตำแหน่งสำคัญเหล่านี้
ฝรั่งเศสจะได้รับทุนการศึกษาเป็นพิเศษของมหาวิทยาลัย
ถ้าเทียบกับมหาวิทยาลัยอ๊อกซฟอร์ดแล้ว ฮาร์
ถึงแม้ฮาร์วาร์ดจะไม่มีชื่อเสียงทางด้านการศึกษากระฉ่อน
ชิดของครูบาอาจารย์กับศิษย์อยู่มิใช่น้อยทีเดียว และ หัวกระทิของประเทศ ก็จะมาอยู่รวมกัน
วาร์ดมีรูปแบบบางอย่างที่ซ้ำซ้อนกัน เป็นเอกลักษณ์ ไปทั่วโลก แต่ขณะเดียวกันมหาวิทยาลัยก็ส่งแมวมอง
๕๔ กัลยาณมิตร มิถุนายน ๒๕๓๕