การออกแบบสวนชาและพุทธปรัชญา : หน้า 60/113

นำวัฒนธรรมบางส่วนของตนเข้ามา ผสมผสาน เพื่อให้การดื่มชาเป็นไป เพื่อการสงบจิตใจ การนึกถึงพระธรรม และการสนทนาเชิงพุทธปรัชญา ตลอด จนการวาดภาพสะท้อนความคิดภายใน ของท่านผู้เป็นเจ้าของสวนชานั้น ๆ ดังนั้น การออกแบบจัดสวน ลำดับขั้นตอนในการวางส่วนประกอบ สำคัญต่าง ๆ จึงเต็มไปด้วยข้อคิด ข้อนำเสนอในเชิงพุทธปรัชญาไปใน ขณะเดียวกันด้วย ไม่ว่าจะเป็นประตู ด้านนอก ประตูด้านใน ทางเดินที่ปู ด้วยหิน อ่างน้ำ และตะเกียงหิน (Lantern) จึงต่างล้วนสำแดงสื่อแห่ง การนำไปสู่ความสงบนิ่งภายในใจทั้ง สิ้น กลายเป็นธาตุแห่งพุทธะ เจดีย์ลักษณะ นอกจากนั้น ความเชื่อในการ ของญี่ปุ่นนี้ นักเจดีย์วิทยาเรียกว่า สร้างองค์เจดีย์ของชาวญี่ปุ่นยังเป็น “เจดีย์แห่งธาตุทั้งห้า” หรือ Stupa of อีกสิ่งหนึ่งที่เป็นเครื่องบ่งชี้ เพราะ the Five Elements ซึ่งนอกจากจะมี ชาวพุทธญี่ปุ่นมีความเชื่อว่า สสารทั้ง รูปร่างคล้ายการนำเอาสัญลักษณ์แห่ง หลายย่อมรวมกันแล้วเป็นหนึ่ง ซึ่ง สสารเหล่านั้นมาวางซ้อน สสารทั้งหลายนั้นก็คือ ธาตุทั้งห้า ได้ ทางสูงแล้ว ยังนิยมสร้างให้มีลักษณะ แก่ ธาตุดิน ธาตุน้ำ ธาตุลม ธาตุไฟ คล้ายตะเกียงเพราะเชื่อว่าตรงกลางสุด และอากาศธาตุ ที่หากนำมารวมกัน ตรงส่วนที่เปล่งแสงสว่างนั่นแหละคือ ด้วยสัดส่วนอันพอดีและด้วยวิธีของ ดวงจิตแห่งพุทธะ (The mind of the และคตินิยมในการสร้าง วิญญาณคือจิตแล้ว ธาตุเหล่านั้นก็จะ Buddha) เจดีย์ หรือสถูป คือวัตถุที่แสดงออกถึง ใจอันประเสริฐแล้ว ของพระพุทธองค์ กันใน ตะเกียงนี้ ญี่ปุ่นเองรับเอามาจากวัด เก่าแก่ของจีนและเกาหลี ที่เป็นวัดพุทธ แบบเซน ซึ่งพอจะเห็นได้ถึงความคล้าย คลึงกันของลักษณะ เจดีย์แห่งธาตุทั้ง ห้ากับลักษณะตะเกียงหินหรือ Lantern ในส่วนขาของญี่ปุ่น ดังภาพบนขวามือ จึงเห็นได้ว่า น่าจะไม่เพียง แต่ใช้เป็นเครื่องแห่งการส่องสว่างเท่า นั้น หากอาจจะใช้เป็นข้อเตือนใจของ ทุกคนที่ก้าวเข้ามาในบริเวณสวนแห่ง ปรัชญานี้ ให้ระลึกนึกได้ถึงข้อธรรม และความเชื่อของพวกเขา ตามคติ ของพระเชน ที่กล่าวถึงการดื่มน้ำชาไว้ ๕๔ กัลยาณมิตร ธันวาคม ๒๕๓๕