ความสำคัญของสมุทรสาคร : หน้า 17/126

เต็มแม่น้ำใหญ่ก็ต้องไหลไปสู่สมุทร สาครทะเลใหญ่โน่น ทะเลใหญ่นั่น แหละเป็นประมุขของแม่น้ำทั้งหลาย แม่น้ำทั้งหลายย่อมไหลไปรวมที่นั่น เมื่อรู้จักน้ำสมุทรสาครดังนี้แล้วละก็ สัตว์ทั้งโลกจะเป็นหญิงก็ดีชายก็ดีใน กามภพนี้ รวมอยู่ในกามทั้งนั้น กาม บังคับป่านนี้ ทั้งหญิงทั้งชายกิเลส กาม วัตถุกาม บังคับในปีทีเดียว ให้ติดอยู่ในกิเลสกามบ้าง วัตถุกาม บ้าง ร้องไห้ร้องครางไปต่างๆ นานา รบ ราฆ่าฟันซึ่งกันและกัน เพราะ กิเลสพัสดุกามเหล่านี้แล หมกอยู่ ในกามนี้ นี่แหละฉันใด สมุทรสาคร ให้สรรพสัตว์ทั้งหลายอยู่อาศัยได้ ตามความปรารถนา กามสมุทัยสัจ ที่ให้สัตว์เวียนว่ายตายเกิด สมุทัยแท้ๆ ให้สัตว์เวียนว่ายตายเกิด นั้น เป็นใหญ่สำคัญ ในสากลโลก หมดทั้งกามภพ รูปภพ อรูปภพ อยู่ ในสมุทัยทั้งนั้น ข้ามพ้นสมุทัยไป ไม่ได้ สมุทัยเป็นคู่กับพระนิพพาน ถ้าพ้นสมุทัยก็ไปนิพพาน เหมือน แม่น้ำทั้งหลาย ถ้าตกลงมาแล้ว จะไปไหนไม่ได้ ต้องไปขังอยู่ในท่าม กลางมหาสมุทรนั้น ติดมหาสมุทร นตว ย่อมเป็นรองดวงจันทร์ ดวงจันทร์ เป็นใหญ่กว่า ดวงดาวทั้งหมดมีมาก นั่นแหละไม่ไปไหน สัตว์โลกเกิดมา น้อยเท่าใด ดวงจันทร์เป็นสำคัญกว่า แล้วไปไหนไม่ได้ ติดอยู่ในสมุทัยสัจ นั้น ให้รู้จักที่สำคัญอย่างนี้ ข้อที่ ๕ นักขัตตานี มุข จน โท พระจันทร์เวลากลางคืนขึ้นเป็น ประมุขของดาวนักขัตฤกษ์ทั้งหลาย ดาวมีน้อยเท่าใดในท้องฟ้า ดาว แสงสว่างก็มากกว่าดวงดาวมีมาก น้อยเท่าใด จะรวมเท่าใดก็ไม่เท่าดวง จันทร์ ดวงจันทร์สำคัญกว่า ดวง จันทร์สว่างกว่า เมื่อรู้จักหลักอันนี้ ดวงจันทร์ทำแสงสว่างให้สำคัญลบ ดวงดาวหมดทั้งสิ้นฉันใดก็ดี ดวงที่ ให้สัตว์เวียนว่ายตายเกิดเหล่านี้ ก็มี ดวงธรรม อีกสำหรับแก้ไขให้สัตว์โลก พ้นจากการเวียนว่ายตายเกิด ดวง ธรรมใหญ่ เป็นลำดับจนกระทั่งดวง ของพระอรหัตใหญ่ วัดผ่าเส้นศูนย์ กลาง ๒๐ วา กลมรอบตัว สว่างหมด ทั้งธาตุทั้งธรรม จะดูอะไรเห็นหมด ฉันใด ดวงที่เป็นบาปอกุศลมีมาก เท่าใด ก็ถูกดวงธรรมที่ใหญ่เช่นนั้น กัลยาณมิตร มีนาคม ๒๕๓๗ ๑๕