การบิณฑบาตและวินัยสงฆ์ : หน้า 21/120

บางอย่างไม่ควร เช่น บาตรก็มีอยู่แล้ว ก็น่าจะใช้มาตร ทำไมไปใช้ถังพลาสติก แต่ในเวลาเดียวกัน ถ้ามาตรเกิด แตก จะเอาบาตรแตก ๆ ไปบิณฑบาต ได้อย่างไร เอาถังพลาสติกไปแทนก็ได้ แต่ไม่ใช่อ้างบาตรแตกทุกวัน และเอา ถังพลาสติกไปทุกวันก็ไม่ควร ขอให้ไป พิจารณาเอง อีกกรณีหนึ่ง เช่น พระพายเรือ บิณฑบาตนี้ ติดวินัยใหม ไม่ผิด ควร ไหม? ก็ควร ไม่เสียหายตรงไหน ถ้าใช้ เรือหางยาวล่ะผิดไหม? ไม่ผิดหรอก เพราะเรือหางยาวใครก็มีใช้กันทั้งนั้น แต่ถามว่าควรไหม? มันไม่ควรนะ พระภิกษุนอกยานได้ไหม? ผิดไหม? ไม่ผิด ควรไหม? ไปเจอทาง ไกล ๆ ร้อนจักรยานเขาไม่ไหว ถ้าขี่ จักรยานเสียเองล่ะผิดไหม? ไม่ผิด จะ ถือว่าผิดทางวินัย ก็ไม่ผิดอีก ขี่ม้าผิด ไหม? ผิดในฐานะทรมานสัตว์ แต่ จักรยานนี่เราถือว่าทรมานจักรยานหรือ ไม่ แต่ถามว่าควรไหม ก็เกิดปัญหา ต้อง พิจารณาให้ดี เรื่องนี้ ได้เข้าประชุมเถรสมาคม เมื่อประมาณสี่ห้าสิบปีมาแล้ว ถามว่า ควรไหม ในที่สุดก็สรุปลงว่าอย่างนี้ ถ้าออกนอกวัด ถึงไม่ผิดก็ไม่ควร ถ้า ในวัดโดยเฉพาะวัดที่มีบริเวณกว้าง และอยู่ในตัววัดเอง ไม่ได้ออกไปนอก วัด ไม่ผิดและกระทำได้ ต้องแยก เป็นประเด็น ๆ ให้ดีนะ อย่าเอาแต่ผิด ถูก มันต้องมีควรไม่ควรด้วย พระยืนรอรับบิณฑบาต เราเห็นกันอยู่บ่อย ๆ พระ ยืนรับบิณฑบาตที่หน้าร้านหรือ แผงลอยขายอาหาร ท่านมารอให้ คนใส่บาตรให้หรือยังไง ถาม หลวงพ่อคะ กรณีที่พระถือ บาตรยืนหน้าร้านขายอาหาร รอผู้ที่จะ มาชื่อใส่บาตร ถามว่าผิดหรือไม่ สมควร หรือไม่คะ? ตอบ ตอบว่าไม่ผิด แต่ถามว่า ควรหรือไม่? ไม่ค่อยสมควรคืออาจจะยืน รอได้ แต่พอรายแรกเขาใส่แล้วไปเลย ก็ยังควร แต่ ๒ รายก็แล้ว ๓ รายก็แล้ว ๕ รายก็แล้ว ยังยืนรออยู่อีก มันไม่ควร แต่ถ้าจะเอาผิดตอบว่าไม่ผิด ถ้าจะผิดก็ ต่อเมื่อได้อาหารมาหลายชุดจนล้นบาตร แล้วยังกลับมารับอีก อย่างนี้ผิดแน่นอน ค่อย ๆ พิจารณาให้ดี อย่าเอาแค่ผิดแค่ถูก ต้องเอาควรไม่ควรด้วย ใส่บาตร ด้วยข้าวอย่างเดียว โบราณว่า “หว่านพืชเช่นไร ได้ผลเช่นนั้น” ถาม หลวงพ่อคะ การใส่บาตร ใส่แต่ข้าวอย่างเดียว ไม่มีของหวาน ของคาวเลยเป็นประจำ จะมีผลในชาติ นี้ชาติหน้าอย่างไรคะ? ตอบ ไม่น่าสงสัยเลยนะ ใส่แต่ ข้าวไม่ใส่กับ ถึงคราวผลมันจะส่งได้ อะไรก็จะได้ไม่ครบเครื่องกับเขาหรอก มันก็เท่านั้นแหละ คุณเคยนึกไหมถ้า คุณกินข้าวเปล่า ๆ อย่างเดียวทุกวัน ๆ จะเป็นอย่างไร ฉะนั้น ถึงคราวที่คุณจะ ได้อะไร ก็คงทำนองเดียวกันนั่นแหละ เมื่อไร อาราธนาธรรม อาราธนาธรรม จําเป็นต้องใช้ ถาม หลวงพ่อคะ เคยมีคนถาม ว่าเวลาหลวงพ่อขึ้นเทศน์ ทำไมไม่อา ราธนาธรรมก่อน และก่อนเทศน์จําเป็น ต้องอาราธนาธรรมทุกครั้งหรือไม่คะ? ตอบ ในการอาราธนาธรรม ส่วน มากใช้ในขณะที่ขึ้นธรรมาสน์ แล้วก็ คว้าใบลานมาทางเทศน์กัน แต่หลวงพ่อ เทศน์ในลักษณะปาฐกถาธรรม ไม่ต้อง อาราธนา พระสวดปาฏิโมกข์ไม่ได้ ถ้าเป็นพระแล้ว ยังสวดปาฏิ โมกข์ไม่ได้ จะทำอย่างไรดี ถาม หลวงพ่อครับ การสวดปาฏิ โมกข์คืออะไร? พระภิกษุต้องสวดทุก องค์หรือไม่? พระบวชใหม่บางองค์บอก ว่าสวดไม่จบ ได้เพียงครึ่งเดียวก็เวียน ศีรษะแล้ว มันคืออะไรกันครับ? ตอบ ปาฏิโมกข์คือวินัยของพระ ภิกษุ มีอยู่ ๒๒๗ ข้อ พระสัมมาสัม พุทธเจ้ากำหนดไว้ว่า พระภิกษุจะต้อง ฟังปาฏิโมกข์ ถึงตัวเองสวดไม่ได้ แต่ ว่ามีผู้สวดในวัดได้ ก็ต้องฟังพระองค์ อื่นสวด ทุก ๆ ๑๕ ค่ำ ซึ่งเป็นวันพระ สาเหตุที่ต้องลงไปฟังก็คือ จะได้จดจำ พระวินัยได้แม่น ถ้ามีสิ่งใดผิดพลาดจะ ได้แก้ไข ศีล ๒๒๗ ข้อก็ไม่น้อยเหมือน กัน ผู้ที่มีความจำไม่ดีสวดได้ไม่หมด หรอก แต่ถ้าคนที่มีความจำดี ๆ เที่ยว เดียว ๒ เที่ยวก็จำได้ บางรูปสวดเป็น เดือน ๆ ยังไม่ได้ บางรูปความจำดีแต่ ภารกิจมากก็เลยไม่มีโอกาสได้สวด แต่ ก็พอรู้ว่ามีอะไร ๆ บ้าง อย่างนี้พระ สัมมาสัมพุทธเจ้าก็ไม่ว่าอะไร Kalyanamitra.org ๑๗