ข้อความต้นฉบับในหน้า
แตรของดิจัแ เมื่อจะมาเกิดติฉัน ไม่ไตเขิญมา
เขามาเกิดของเขาเอง เมื่อตายไป ดิฉันไม่ได้
ไล่ไป เขาไปอง เขามาอย่างไร เขาก็ไปอย่าง
แม่ ท่าไมจะติอง าไรคราะการจากไปของเบา
เล่า เขามีคติอย่างไร เขาก็ไปสู่คติเป็นแม่
ของเขา
การใช้ชีวิตคือการเจริญมรณานุสติ (ทำใจให้สงบ
ด้วยการระลึกถึงความตายอยู่เสมอ ทำให้เกิดความ
ไม่ประมาทในชีวิต) อยู่เสมอๆ
อยู่มาวันหนึ่ง พราหมณ์บิดาและบุตรชาย
ออกจากบ้านแต่เช้าเพื่อไปไถนา ขณะบิดากำลัง
ไถนาอยู่นั้นบุตรขายก็ก่อไฟสุมหญ้าใบไม้ บังเอิญ
งูเห่าตัวหนึ่งเลื้อยออกจากกองใบไม้แห้ง เพราะ
ตกใจกลัวจะถูกไฟเผา มันจึงกิดบุตรชายของ
พราหมณ์จนเสียชีวิต ด้วยผลบุญจากการเจริญ
มรณานุสติอยู่เสมอ ทำให้ไปเกิดเป็นท้าวสักกเทว
ในสมัยพุทธกาล เมื่อครั้งที่พระสัมมา ราชานครอยู่ชั้นดาราให้
สัมพุทธเจ้าเสด็จประทับอยู่ในพระอารามเชตวัน
กรุงสาวัตถี ทรงตรวจดูสัตว์โลกด้วยพุทธจักษุใน
เวลาใกล้รุ่ง ก็ทรงทราบว่าอุบาสกคนหนึ่งมีความ
เศร้าโศกเสียใจ ไม่เป็นอันทำการงานอะไรได้เลย
ต้องเก็บตัวอยู่กับบ้านเฉยๆ เท่านั้น ทั้งนี้เพราะ
ลูกชายเสียชีวิตกะทันหัน จึงยังไม่สามารถทําใจได้
พระพุทธองค์ทรงเปี่ยมด้วยมหากรุณา จึงเสด็จไป
โปรดอุบาสกผู้นั้นที่เรือนของเขาในเวลาเช้า
“ดูก่อนอุบาสก ทำไมหน้าตาของท่านจึง
ดูเศร้าหมองนัก" พระพุทธองค์ตรัสถาม
ฝ่ายพราหมณ์เมื่อรู้ว่าลูกชายถูกงูเห่ากัดตาย
แล้วก็ฝากให้คนไปบอกภรรยา บุตรสาว บุตรสะใภ้
และคนรับใช้ที่บ้านให้รู้เรื่องราว พร้อมกำชับว่า
“ท่านจงไปบอกนางพราหมณีอย่างนี้ว่า จง
อาบน้ำ นุ่งผ้าขาว นำเอาอาหาร และดอกไม้หอม
สำหรับคนๆ เดียวมาที่โรงนาต่วนที่สุดเลยนะ"
เมื่อทุกคนมาพร้อมกันแล้ว พราหมณ์อาบ
น้ำชำระร่างกายลูบไล้ด้วยของหอม และบริโภค
อาหารเรียบร้อยแล้ว จึงได้ทำพิธียกร่างของบุตร
ชายขึ้นลู่เชิงตะกอนจุดไฟเผาด้วยอาการเงียบสงบ
“ข้าแต่พระผู้มีพระภาคเจ้า เพราะบุตร ไม่เดือดร้อน ไม่เศร้าโศกเสียใจ แวดล้อมด้วยภรรยา
คนเดียวตายจากไป ทำให้ข้าพระพุทธเจ้าเศร้า บุตรสาว บุตรสะใภ้ และนางทาลี ทุกคนอื่นมอง
โศกเสียใจ กินไม่ได้นอนไม่หลับ ร่างกายจึงฝ่าย เปลวไฟบนเชิงตะกอนพลางเจริญมรณานุสติ ด้วย
ผอมทรุดโทรมเช่นนี้พระพุทธเจ้าข้า" อุบาสกทูลตอบ ความรู้สึกดุจเดียวกันกับการเผาท่อนไม้
พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงหวังจะให้อุบาสก ขณะนั้นท้าวสักกะ อดีตลูกขายต้องการจะ
คลายจากความเศร้าโศกเสียใจ จึงตรัสเล่าเรื่อง ลองใจทุกคนในครอบครัวจึงเนรมิตตัวเป็นพราหมณ์
'อุรคขาดก' ให้อุบาสกฟัง เรื่องมีอยู่ว่า
อดีตกาล ณ เมืองพาราณสี มีครอบครัว
พราหมณ์ตระกูล ธรรมปาล, ครอบครัวหนึ่ง ซึ่ง
ประกอบด้วยบิดามารดา บุตรชาย บุตรสาว ลูก
สะใภ้และคนรับใช้ ครอบครัวนี้อยู่ร่วมกันด้วยความ
สงบสุข
เข้าไปหาพวกญาติของตน พร้อมทั้งร้องทักว่า
“สวัสดีท่านทั้งหลาย กําลังย่างเนื้อกวาง
กันอยู่ใช่ไหม จงแบ่งปันเนื้อของพวกท่านให้แก่
ข้าพเจ้าบ้าง ข้าพเจ้ากำลังหิวจริงๆ”
“ไม่ใช่เนื้อกวางหรอกท่านพราหมณ์ เป็น
เพราะยึดหลักเหมือนกันอย่างหนึ่งใน มนุษย์นะท่าน” พราหมณ์บิดากล่าวตอบ
กัลยาณมิตร
........... 600
ตุลาคม ๒๕๓๗