จดหมายจากฮาร์วาร์ด : หน้า 62/128

จดหมายจากฮาร์วาร์ด 12'93 หอคอยอันเป็นสัญลักษณ์ของพระราชวังเครมลิน และแม่น้ำมอสโก ป้อมค่ายแห่งนี้จึงได้ชื่อตามแม่น้ำว่า กลางเมืองอันได้แก่จัตุรัสแดงและพระราชวังเครมลิน มอสโก ซึ่งคณะของเรากำลังจะไปชม เป็นเรื่องน่าแปลกสำหรับ ทหารรัสเซียที่แตกต้องพ่ายแพ้กลับไป เป็นจุดเริ่มต้น การพ่ายแพ้ของกองทัพเยอรมัน ในสมัยสงครามโลก มอสโกเจริญเติบโตจนกลายเป็นนครใหญ่ขึ้นตาม ประวัติศาสตร์นครมอสโกมักจะมีเหตุการณ์อาถรรพ์เกิด ลำดับ เพราะความได้เปรียบทางภูมิศาสตร์ เป็นเส้น ขึ้นอยู่เสมอๆ เป็นต้นว่า เมื่อนโปเลียนมหาราชได้กรีธา ทางคมนาคมสำคัญทั้งทางบกและทางน้ำ พ่อค้าและ ทัพเข้ามาถึงเมืองมอสโก และเผาเมืองนี้จนพินาศไป นักเดินทางจากยุโรปตะวันออกหากจะเดินทางสู่ยุโรปตะ มากมาย แต่ในที่สุดกลับถูกรัสเซียที่พ่ายแพ้ไปที่เมืองนี้ วันตกและเอเชียต้องผ่านเมืองนี้ทั้งสิ้น ที่นี่จึงเป็นเมือง ในสงครามโลกครั้งที่ ๒ ก็เช่นเดียวกัน กองทัพนาซี หน้าด่านทางการค้าและการคมนาคมในยุคโบราณ มีการ หลายแสนคนได้เข้าล้อมนครแห่งนี้ และภายหลังจากการ ค้าขายหนังสัตว์ ขนสัตว์ สิ่งทอ ข้าว ขี้ผึ้ง น้ำผึ้ง และ ทำสงครามยืดเยื้อเพื่อที่จะยึดครองนครมอสโก กลับถูก สินค้าประเภทอื่น ๆ อีกมากมาย จนกระทั่งถึงคริสต์ ศตวรรษที่ ๑๔ มอสโกจึงได้กลายเป็นนครหลวงของชาว รัฐ RUS และเป็นสมรภูมิระหว่างชาวรัสเซียกับพวกมอง ครั้งที่ ๒ โกลตาต้าผู้รุกราน เมืองมอสโกถูกเผาจากภัยสงคราม อยู่หลายครั้งด้วยกัน เช่น ในยุคที่ทำสงครามกับพวก มองโกลเมื่อปี ค.ศ. ๑๓๘๒ การทำสงครามกับฝรั่งเศส โดยการนำของนโปเลียนมหาราช ทรงกรีธาทัพบุกเข้ามา คล้ายๆ ศิลปะของกรีกยุคโบราณ แต่ดัดแปลงให้เป็น เผามอสโกจนเสียหายย่อยยับ ศิลปะสมัยใหม่ เป็นห้องสมุดที่ใหญ่ที่สุดและสำคัญที่สุด ทางด้านภูมิประเทศแล้ว มอสโกตั้งอยู่ในภูมิประ- ของมอสโก รวมทั้งอาคารที่ทำการของรัฐบาลหลายแห่ง เทศที่ดีมาก เหมาะที่จะเป็นเมืองใหญ่และผังเมืองก็จัด ก็ได้การตกแต่งตามแบบศิลปะนี้เช่นเดียวกัน ไว้อย่างสวยงาม คือจัดเป็นรูปวงแหวนซ้อนกัน มีศูนย์ มัคคุเทศก์ของเราได้ชี้ให้ชมสถานที่สำคัญหลาย แห่งในมอสโก เป็นต้นว่า ห้องสมุดเลนิน เป็นอาคาร ขนาดใหญ่ มีเสาสูงเป็นลำเรียงติดต่อกันเป็นวงกว้าง อ่านต่อฉบับหน้า ๖๐ พฤษภาคม ๒๕๓๙ กัลยาณมิตร