สมเด็จพระบรมราชชนนี : หน้า 43/132

ครั้งหนึ่งในราว พ.ศ.๒๕๐๐ สมเด็จพระศรีนคริน ทราบรมราชชนนี ได้เสด็จพระราชดำเนินเยี่ยมราษฎรบน ดอยอินทนนท์ โดยมีตำรวจตระเวนชายแดนตามเสด็จ ถวายอารักขาอย่างใกล้ชิด สมัยนั้นต้องเดินเท้าขึ้นไป ด้วยความยากลาบาก เมื่อหยุดพักระหว่างทาง สมเด็จ พระบรมราชชนนีได้เสวยข้าวห่อเป็นพระกระยาหารกลางวัน และได้พระราชทานข้าวห่อส่วนหนึ่งให้ตำรวจไปแจกจ่าย เพื่อนตำรวจด้วยกัน เมื่อถูกถามว่า “เอาข้าวห่อมาจาก ไหน” ด้วยอารามปลาบปลื้มปิติใจ ท่าให้นายตำรวจ ตระเวนชายแดนผู้นั้นตอบด้วยน้ำเสียงตื่นเต้นว่า “สมเด็จ ย่าให้มา” นับตั้งแต่บัดนั้นมาทรงเป็น “สมเด็จย่า” ของคนทั้ง แม่นดิน ยามแว่วเสียงเพลงที่ว่า.... โอ้ชีวิตเธออยู่ตามเขา ลำเนาปา....ควาโด ดวงใจของยอดนักรบทั้งหลายคงร่ำ ให้อาลัยหา รำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณของสมเด็จย่า แต่ขณะเดียวกันเสียงเพลง “ตำรวจตระเวนชายแดน” ก็ เป็นดุจเสียงสวรรค์เตือนพวกเขาให้ระลึกถึงหน้าที่รับผิดชอบ พิทักษ์สันติราษฎร์ พิทักษ์แผ่นดิน ตามรอยพระยุคลบาท ตราบจนชีวิตจะหาไม่ สมเด็จพระบรมราชชนนีที่ดีเลิศ ความเป็นคนดี นับเป็นพระบุญญาบารมีแห่งองค์พระมหากษัตริย์ และบุญของคนไทยที่มีสมเด็จพระบรมราชชนนีที่ดีเลิศเป็น “สมเด็จย่า” มหาบุพการีแห่งแผ่นดิน ของสมเด็จย่านั้น ได้เป็นที่ประจักษ์แก่พระทัยสมเด็จพระ บรมราชชนก แต่ครั้งยังทรงดำรงพระอิสริยยศเป็นสมเด็จ เจ้าฟ้ามหิดลอดุลยเดช กรมขุนสงขลานครินทร์ ดังลาย พระหัตถ์กราบบังคมทูล สมเด็จพระพันวัสสาอัยยิกาเจ้า เพื่อขอพระราชทานหมั้น นางสาวสังวาลย์ ตะละภัฏ ว่า “สังวาลย์เป็นกำพร้า...แต่งงานแล้วก็มาใช้นามสกุล หม่อมฉันไม่ได้เลือกเปียด้วยสกุลรุนชาติ ต้องเกิดเป็นอย่างนั้น ต้องเกิดเป็นอย่างนี้ คนเราเลือก เกิดไม่ได้ หม่อมฉันเลือกคนติ ทุกข์สุขเป็นเรื่องของ หม่อมฉันเอง.... หม่อมฉัน แม้ว่าทรงถือกำเนิดเป็นสามัญชน แต่ทรงมีคุณ สมบัติของความเป็นแม่ที่ดีเลิศ เป็นที่พึ่งของลูกได้ทุกกรณี ท่าให้ทรงสั่งสอนอบรมพระราชโอรสธิดาให้เพียบพร้อม ตุลาคม ๒๕๓๘ ด้วยคุณธรรม และพระราชจริยาวัตรของขัตดิยราชโดย สมบูรณ์ตามพระราชประเพณี เมื่อลมเด็จพระบรมราชชนกสิ้นพระชนม์นั้น สม เด็จพระบรมราชชนนีมีพระชนมายุเพียง ๒๙ พรรษา และ ทรงต้องเลี้ยงดูพระราชโอรสธิดาทั้ง ๓ พระองค์คือ พระ วรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากัลยาณิวัฒนา พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอานันทมหิดล และพระวรวงศ์เธอพระองค์ เจ้าภูมิพลอดุลยเดช ด้วยพระองค์เองเพียงลำพัง ทรงเป็น พ่อและแม่ในเวลาเดียวกัน เนื่องจากลมเด็จย่าทรงสำเร็จการศึกษาทางด้าน พยาบาล จึงทรงเห็นความสำคัญของสุขภาพอนามัยเป็น อย่างยิ่ง เมื่อพระราชโอรสธิดาโปรดการวิ่งเล่นตาม ประสาเด็ก ก็ไม่ทรงห้าม ด้วยทรงเห็นว่าเป็นการออก กำลังกาย ท่าให้มีสุขภาพแข็งแรง อนามัยดี ขณะเดียว กันก็ทรงดูแลให้วิ่งเล่นในที่ที่ปลอดภัย จัดหาอุปกรณ์ เครื่องเล่นที่ไม่เป็นพิษภัยให้เล่น ซึ่งนอกจากได้รับความ สนุกสนานร่าเริงแล้ว ยังได้รับความรู้ ได้ใช้สมองคิดค้น ประดิษฐ์สิ่งใหม่ๆ ตามที่ใจรัก และมีความคิดสร้างสรรค์ กัลยาณมิตร