งานศิลปาชีพและการอนุรักษ์ : หน้า 54/132

ไม้แกะสลักรูปเด็กไทยในอิริยาบถต่างๆ ผลงานของแผนกแกะสลักไม้ และระบายสีโดยแผนกเขียนลาย ตามพื้นดิน แม้จะตายแล้วแต่ปีกของมันยังคงคุณสมบัติ เหลือบเป็นเงาและสีสวยงามไปอีกนาน สมเด็จพระนาง เจ้าฯ พระบรมราชินีนาถจึงมีพระราชดำริให้นำปีกแมลง ทับมาตกแต่งผลิตภัณฑ์หลายชนิดเช่น ประดับไม้แกะสลัก ประดับงานเครื่องเงิน หรือสานไปกับย่านลิเภา เป็นต้น ลงยาสี งานลงยาสีเป็นหัตถกรรมที่มีสีสันสวยงาม และ คนไทยก็มีลมือมาแต่สมัยโบราณ สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถจึงโปรดเกล้าฯ ให้อนุรักษ์และศึกษาวิธี การสมัยใหม่เพิ่มเติม เพื่อให้ได้สีที่คงทนและหลากหลาย ยิ่งขึ้น แผนกยาสีจะนำผลงานเครื่องเงินที่แกะสลักแล้ว จากแผนกเงินถมทองมาดำเนินกรรมวิธีลงยาลี และเผา ที่อุณหภูมิไม่ตากว่า ๗๐๐ องศา ดอกไม้ประดิษฐ์ สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ มีพระ ราชดำริว่า ดอกไม้ไทยของเรานั้น ปัจจุบันนี้หาดูได้ยาก และคนรุ่นหลังก็ไม่ใคร่รู้จัก สมควรจะนำความสวยงาม จากธรรมชาติของไทยมาเผยแพร่ให้ได้ชมกันทั่วไป จึง โปรดเกล้าฯ ให้ประดิษฐ์ดอกไม้ไทยชนิดต่างๆ เช่นดอก โดยทรงเน้นให้ สารภี อังกาบ จันทน์กะพ้อ เป็นต้น ประดิษฐ์ให้เหมือนจริงทั้งสี ขนาด รูปทรงของกลีบ ใบ กิ่งก้าน ให้ดูอ่อนพลิ้วมีชีวิตชีวาดุจดอกไม้ธรรมชาติ ช่างไม้และช่างหวาย แผนกช่างไม้จะอนุรักษ์งานช่างไม้แบบโบราณ เช่น การเข้าลิ้นด้วยไม้แทนตะปู เคล็ดของการประกอบไม้เช้า มุม และการกลิงไม้ด้วยมือ โดยใช้อุปกรณ์ที่สมาชิกประ กอบขึ้นเอง แผนกช่างไม้มุ่งประดิษฐ์งานที่ประณีตสวย งาม เช่น พระที่นั่งวิมานเมฆจำลอง เรือนไทยและเรือ โบราณจําลอง ส่วนงานหวายนั้นเป็นงานฝีมือในครัว เรือนของคนไทยมาแต่โบราณแล้ว จึงยังคงอนุรักษ์ไว้ แม้ว่าปัจจุบันนี้หวายต้นใหญ่ๆ จะหายาก แต่ก็ยังพอมี หวายที่สามารถประดิษฐ์เป็นของใช้ขนาดเล็กได้ บรรจุอัแท้ ผลิตภัณฑ์ที่สวยงามหรือสูงค่า หากได้รับการบรรจุ อยู่ในหีบห่อที่ประณีตงดงามเช่นเดียวกัน ก็จะดูมีคุณค่า ยิ่งขึ้น เป็นที่พึงพอใจสูงสุดแก่ผู้รับ ดังนั้น สมาชิกศิลปา ชีพจึงได้รับการฝึกทัดให้จัดทำบรรจุภัณฑ์อย่างสวยงาม ด้วยผ้าไหม ผ้าไหมมัดหมี่ กระดาษสา หรือวัสดุอื่นๆ ตามควรแก่ผลิตภัณฑ์ที่จะนำไปบรรจุ อัญมณีชีวิตของแผ่นดิน ด้วยพระมหากรุณาธิคุณ และสายพระเนตรอัน แหลมคมของสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถที่ ทรงมีต่อพสกนิกรผู้ยากไร้ของพระองค์ ทรงมองเห็นคุณ ค่าที่มีอยู่ในตัวของพวกเขา ทรงยกย่องชาวนาชาวไร่ว่า มีบุญคุณต่อคนไทยที่ผลิตข้าวให้คนไทยได้กินกันได้มีกำลัง ที่จะทำคุณประโยชน์โดยไม่ต้องห่วงเรื่องปากท้อง ถึงแม้ ประเทศของเราจะร่ำรวยเงินตราจากผลิตภัณฑ์ด้านอุตร สาหกรรมมากแค่ไหน แต่ถ้าไม่มีชาวนาชาวไร่ปลูกข้าว เราก็ต้องเอาเงินตราไปซื้ออาหารจากต่างประเทศอยู่ดีและ อาจจะต้องสั่งข้าวเข้ามาในราคาที่แพงกว่า บางครั้งอาจ ต้องประสบภาวะขาดแคลนได้ เหมือนกับหลายประเทศ ต้องเช้าคิวรอซื้ออาหาร ทั้งที่ร่ำรวยน้ำมัน หรือว่ารวย ผลิตภัณฑ์ทางด้านอุตสาหกรรม กัลยาณมิตร 22 สิงหาคม ๒๕๔๐