การฝึกสมาธิและการตั้งกายตรง : หน้า 123/142

ก. อกจะผาย ไหล่ไม่ห่อ คอไม่ตก และหายใจได้สะดวกไม่ติดขัด ช่วยให้ กายตั้งตรง นั่งได้ทน ไม่ปวดเมื่อย ข. เป็นนาฬิกาปลุกไปในตัว กล่าวคือ ขณะที่เราง่วงเคลิ้ม ปลายนิ้ว ทั้งสองจะเลื่อนมายันกันเองโดยอัตโนมัติ ทำให้รู้ตัวเร็ว ไม่ถึงกับเผลอหลับไปก่อน จะได้หาวิธีแก้ง่วงทันท่วงที ๒) ตั้งกายตรง สัตว์ทั้งหลาย เนจากมนุษย์แล้วได้ชื่อว่าเดียรัจฉาน ซึ่งแปลว่า ผู้มีลำตัวไปตามขวาง ที่ สัตว์ ได้ชื่อเช่นนี้ เพราะสัตว์เหล่านั้น เคลื่อนที่ด้วยอาการทอดกายลงให้อก ขนานไปกับพื้นดิน ไม่ตั้งตรงเหมือนคน แม้แต่ลิงซึ่งรูปร่างคล้ายกับคนมาก บางครั้งก็เดิน ๒ เท้าได้คล้ายคน แต่ ส่วนมากแล้วมันก็ยังชอบเดิน ๔ เท้า ให้อกขนานไปกับพื้นดิน ลิงจึงถูกจัด อยู่ในพวกเดียรัจฉาน พวกสัตว์เดียรัจ ฉานนี้ถึงแม้ว่าจะฉลาดเฉลียว ปานใด ก็ฝึกสัมมาสมาธิไม่ได้ การฝึกสมาธิ เชื้ อ ง ต้ น เพราะการที่มีลำตัวทอดไปตาม ขวางนั้น ทำให้หาศูนย์กลางกาย ฐานที่ ๗ ได้ยากที่สุด สัตว์บางชนิด เช่น นาค ครุฑ กินรี ฯลฯ สามารถจะแปลงเป็นคน และฝึกสมาธิแบบฤาษีชีไพรได้ แต่ ธาตุแท้ดั้งเดิมของมันมีกายไปตามขวาง ทำให้ไม่สามารถหาฐานที่ ๗ พบเช่นกัน จึงหมดโอกาสจะฝึกสัมมาสมาธิ ดังนั้น สัตว์เหล่านั้นถึงจะแปลงเป็นคนได้ ทางศาสนาก็ไม่ยอมให้บวชเป็นพระ ภิกษุ เพราะไม่อาจบรรลุมรรคผลนิพพาน เมื่อได้เกิดเป็นคน มีกายที่ตั้งตรง Kalyanamitra.org ๑๒๑