ชัยชนะที่แท้จริง : หน้า 112/136

พุทธพจน์ กัลยาณมิตรวิษณุ สมุหวิญญ ความชนะที่ไม่กลับแพ้อีก อตฺตา หเว ฮิต เสยฺโย ยาจาย์ อิตรา ปชา อตฺตทนฺตสฺส โปสสส นิจจ์ สญฺญตจาริโน เนว เทโว น คน โพ น มาโร สห พรหมนา ชิต อปชิต กยิรา ตถารูปสฺส ชนฺตโน ค่าแปล การชนะคนนั่นแหละ ประเสริฐกว่า ชนะคนอื่น ไม่ประเสริฐเท่า ความชนะของคนที่ฝึกตนดีแล้ว ประพฤติสำรวมอยู่เป็นนิตย์นั้น เทวดา คนธรรพ์ มาร พรหม ก็ทำให้กลับแพ้ไม่ได้ (คือเป็นชัยชนะ ที่เด็ดขาด) คําอธิบายขยายความ เรื่องแพ้เรื่องชนะเป็นเรื่องธรรมดาของการศึก สงคราม แต่ผู้แพ้ต้องนอนเป็นทุกข์ ส่วนผู้ชนะก็ก่อ เวรสร้างลูกโซ่แห่งความแค้นต่อเนื่องกันไปไม่มีที่สิ้นสุด เพราะผู้แพ้ย่อมหาทางแก้แค้นเอาชัยชนะกลับคืนให้ได้ ฉะนั้น การศึกสงครามภายนอกจึงผลัดกัน กันชนะตลอดมา ไม่มีใครเป็นผู้แพ้ที่ถาวรหรือชนะอย่าง ถาวรไปได้ นักปราชญ์ราชบัณฑิตทั้งหลายจึงไม่นิยม การคึกภายนอก ซึ่งต้องเสียมิตรภาพ เสียเลือดเสียเนื้อ เสียทรัพย์สินเงินทอง เสียเวลา เสียสิ้นทุกสิ่งทุกอย่าง ท่านผู้มีปัญญาเหล่านั้น ได้เห็นสาเหตุแห่งการ ศึกทั้งปวงว่า แท้ที่จริงแล้วเจ้ากิเลส โลภะ โทสะ โมหะ ตัวมารร้ายที่ซ่อนอยู่ในดวงใจของมนุษย์นี้ เองที่เป็นต้นเหตุแห่งสงคราม ท่านจึงหันมารบกับ กิเลสภายในตนเพื่อให้รู้แพ้รู้ชนะกันโดยเด็ดขาด และ เมื่อปราบกิเลสภายในได้ราบคาบแล้ว เมื่อนั้นแหละ จึงจะนับว่าเป็นชัยชนะที่แท้จริง เป็นชัยชนะซึ่งไม่ต้อง กลับมารบกันใหม่ เป็นชัยชนะที่ผู้ชนะก็เป็นสุข ไม่มี การเสียเลือดเสียเนื้อ เป็นชัยชนะที่เด็ดขาด และเป็นชัย ชนะที่ไม่ต้องกลับมาพ่ายแพ้อีกตลอดอนันตกาล..... Kalyanamitra.org