เหตุผลในการไม่ให้สตรีบวช : หน้า 95/136

อานนท์! เราเคยพูดเสมอมิใช่หรือว่า สตรีที่บุรุษ เอาใจเข้าไปข้องนั้น เป็นมลทินอย่างยิ่งของ ประการตามพุทธดำรัส แล้วกล่าวว่า “โคตมี ท่านพอจะรับครุธรรม ๕ ประการนี้ได้อยู่หรือ? ถ้าท่านรับได้อันนี้ แหละเป็นบรรพชาอุปสมบทของท่าน พระผู้มีพระภาคตรัสมาอย่างนี้ พระนางโคตมีปลื้มพระทัยยิ่งนัก พระนางเป็นเหมือนสุภาพสตรีซึ่งอาบน้ำ ชำระกายอย่างดีแล้ว นุ่งห่มด้วยผ้าใหม่ มีราคาแพง ประพรมน้ำหอมเรียบร้อย แล้วมีพวงมาลัยซึ่งทำด้วยดอกไม้หอม ลอยลงสวมศีรษะ สตรีนั้นหรือจะไม่พอใจ ฉันใดก็ฉันนั้น พระนางทรงรับครุธรรม ๔ ประการทันที และปฏิญาณว่าจะ ประพฤติปฏิบัติให้บริสุทธิ์บริบูรณ์ตลอด ชีวิต ทำไมพระพุทธองค์ จึงไม่ทรง ประสงค์ให้สตรีได้บวชเป็นภิกษุณี เหตุผลแจ่มแจ้งอยู่แล้วในพระดำรัสของ พระองค์ น่าจะทรงเกรงความยุ่งเหยิง อันจะพึงเกิดขึ้นในภายหลัง ในครุธรรม ๔ ก็มีอยู่ข้อหนึ่งซึ่งบัญญัติว่า ภิกษุณี จะต้องอยู่อาวาสเดียวกับพระสงฆ์ แยกสำนักไปตั้งเป็นอิสระอยู่ต่างหาก ไม่ได้ แต่คงจะให้แบ่งเขตกันมิใช่อยู่ ปะปนกัน เรื่องที่ทรงห้ามมิให้ภิกษุณี แยกไปตั้งสำนักต่างหากนั้น เป็นเรื่อง ที่เข้าใจได้ง่าย คือภิกษุณีคุ้มครองรักษา ตัวเองไม่ได้ พวกอันธพาลอาจจะนุ่มบ่าม เข้าไปก่อกวน ให้ได้รับความเดือดร้อน คราวนี้มาถึงปัญหาอีกข้อหนึ่งว่า พรหมจรรย์ ตอ ทีแรกดูเหมือนจะเป็นความประสงค์ของ | ที่พระองค์นิพพานนั้น มิได้มีเรื่องกล่าวถึง พระพุทธองค์จริง ๆ ที่จะไม่ยอมให้ภิกษุณี มีขึ้นในศาสนา แต่มายอมจำนนต่อเหตุผล ของพระอานนท์หรืออย่างไร จึงยอมใน ภายหลัง เรื่องนี้กล่าวแก้กันว่า พระพุทธองค์ | จะยอมจ่ามนต่อเหตุผลของพระอานนท์ก็ หามิได้ แต่พระองค์ต้องการให้เป็นเรื่อง ยาก คือให้บวชได้โดยยาก เพื่อภิกษุณี จะได้ถนอมสิ่งที่ตนได้มาโดยยากนั้น และต้องการพิสูจน์ความแน่วแน่เด็ดเดี่ยว ของพระนางโคดมีด้วยว่าจะจริงแค่ไหน อย่างไรก็ตามเรื่องนี้ พระพุทธองค์ น่าจะไม่ประสงค์ให้ภิกษุณีมีขึ้นในศาสนา จริง ๆ แต่ที่ยอมนั้นยอมอย่างขัดไม่ได้ และจะเห็นว่า เมื่อยอมโดยขัดไม่ได้แล้ว พระองค์ก็ทรงวางระเบียบไว้อย่างถี่ยิบ เพื่อบีบคั้นให้ภิกษุณีหมดไปโดยเร็ว สิกขาบท ที่มาในพระปาฏิโมกข์” ของ พระสงฆ์มีเพียง ๑๕๐ ข้อหรือที่เรารู้ๆ กัน ว่า พระสงฆ์มีศีล ๒๒๗ ข้อ แต่ภิกษุณีมี ถึง ๓๑๑ ข้อ อาบัติเบา ๆ ของพระ แต่ เมื่อภิกษุณีทำเข้ากลายเป็นเรื่องหนัก แปลว่าพระพุทธองค์ประสงค์ให้ภิกษุณี หมดไปโดยเร็ว และความประสงค์ของ พระองค์ก็สัมฤทธิ์ผล ปรากฏว่าในสมัย - ชัย สในพระวินัย * คัมภีร์ที่รวมวินัยของสงฆ์ ๒๒๗ ข้อ ที่พระ สงฆ์สวดในที่ประชุมสงฆ์ทุกกึ่งเดือน เรียกว่า พระสงฆ์ท่าอุโบสถ ภิกษุณีเลย สันนิษฐานกันว่าภิกษุณี อาจจะหมดแล้วก็ได้ มาโผล่ขึ้นอย่างไร ในสมัยพระเจ้าอโศกอีกไม่ทราบ ข้อน่า คิดอีกอย่างหนึ่งก็คือ ปวัตติน (หมายถึง อุปฌายะผู้ให้ภิกษุณีบวช) องค์หนึ่งบวช ภิกษุณีใต้ รูปต่อปีและต้องเว้นไป • ปีจึงจะบวชได้อีกรูปหนึ่ง แบบนี้หมดแน่ บางท่านให้เหตุผลเกี่ยวกับเรื่องนี้ว่า การ ที่พระพุทธเจ้าไม่ประสงค์ให้มีภิกษุณีนั้น เพราะต้องการให้สตรีเป็นกองเสบียง การบวชเหมือนการออกรบ กองทัพถ่า ไม่มีเสบียงก็ไปไม่ไหว ให้ผู้หญิงไว้เป็น กองเสบียงบำรุงศาสนาจักรซึ่งมีพระเป็น ทหาร และพระพุทธองค์นั้นเป็นธรรมราชา อีกอย่างหนึ่งที่ไม่ทรงยอมให้บวช ก็เพราะมีพระกรุณาต่อสตรีไม่ต้องการให้ สตรีต้องลำบาก การบวชเป็นเรื่องยาก เป็นเรื่องผจญภัยนานาประการ ผู้บวชอยู่ ได้ต้องเป็นคนเข้มแข็งมิใช่คนอ่อนแอ สตรี เป็นเพศอ่อนแอ พระพุทธองค์ไม่ต้องการ ให้ล่ามาก เรื่องที่มีสิกขาบทบัญญัติมากล่า สำหรับภิกษุณีนั้นบางท่านให้เหตุผลว่า เพราะภิกษุณีเป็นลูกหญิงของพระพุทธเจ้า ธรรมดาลูกหญิงพ่อต้องเป็นห่วงมากกว่า ลูกชาย และมีข้อห้ามมากกว่า จะปล่อย เหมือนลูกชายไม่ได้ ทั้งนี้ก็ด้วยความ หวังดี หวังความสุข ความเจริญนั่นเอง อ่านต่อฉบับหน้า Kalyanamitra.org Co