ข้อความต้นฉบับในหน้า
ระบอบประชาธิปไตยกับ
ธรรมะในพระพุทธ
ศาสนา
“ผมว่าธรรมะในพุทธศาสนามีส่วน
สอดคล้องกับระบอบประชาธิปไตยอย่างมาก
ทำให้ระบอบประชาธิปไตยสามารถดำรง
อยู่ได้ ถ้าเราไม่เอาหลักธรรมะมาเกี่ยวข้อง
กับระบอบประชาธิปไตยแล้ว การอภิปราย
ทั้งหลายก็จะเกิดความขัดแย้งกัน การประชุม
ก็อาจไม่ราบรื่น ดังนั้นควรจะมีความอดกลั้น
ต่อการอภิปราย ควรอดทน อดกลั้น ในการ
ประชุมสภา
ความดี ทำจิตใจให้ผ่องใส ส่วนระบอบ
ในทางพุทธศาสนาสอนให้มีขันติทำ
ประชาธิปไตยซึ่งมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข ให้อภัยกัน ในที่สุดก็จะสามารถแก้ไข
นั้น มีกฎหมายคุ้มครองสิทธิ เสรีภาพ ใน
ทรัพย์สิน และร่างกาย ในรัฐธรรมนูญระบุไว้
ชัดเจนว่า บุคคลเสมอกันในกฎหมายและ
ได้รับความคุ้มครองตามกฎหมายเท่าเทียม
กัน เช่นตัวอย่างที่เห็นได้ชัดว่าหลักธรรมะ
นั้นมีความสอดคล้องกับระบอบประชาธิปไตย
ก็คือ
ในระบอบประชาธิปไตย กฎหมายได้
คุ้มครองสิทธิทางร่างกาย ขณะเดียวกันธรรมะ
ในพุทธศาสนาสอนว่าห้ามฆ่าสัตว์ ซึ่งหมายถึง
ห้ามฆ่าคนด้วย หรือห้ามลักทรัพย์ ซึ่งในทาง
ระบอบประชาธิปไตย ผู้ใดกระทำผิดดังกล่าว
ก็ต้องถูกลงโทษตามกฎหมาย ขณะเดียวกันก็
มีความผิดทางธรรมะด้วย
อนึ่งการยึดธรรมะเป็นหลัก และตั้ง
ใจปฏิบัติหน้าที่ตามกฎหมายและทำนอง
คลองธรรม รวมตลอดถึงการให้ความ
เป็นธรรมแก่ทุกฝ่าย จะทำให้ทุกคนมีแต่
ความสุข ความเจริญ แม้บางครั้งจะมี
ปัญหาขัดแย้งกันบ้าง แต่หากเรายึดความ
บริสุทธิ์ใจในการทำความดี เพื่อแก้ปัญหา
นั้น ก็จะมีความเข้าใจซึ่งกันและกัน และ
๖๖
ปัญหาให้ผ่านพ้นไปด้วยดี จึงทำให้เห็น
ว่าระบอบประชาธิปไตยกับธรรมะใน
พุทธศาสนา จำเป็นต้องปฏิบัติควบคู่กัน
และสอดคล้องกัน
ในระบอบประชาธิปไตย กฎ
ยามชีวิตประสบปัญหา หมายได้คุ้มครองสิทธิทางร่าง
ท่านมีหลักในการดำรง กาย ขณะเดียวกันธรรมะในพุทธ
ชีวิตให้เป็นปกติสุขอย่าง
ไร
“ผมเองก็มีปัญหามาตลอด ตั้งแต่เป็น
ข้าราชการชั้นผู้น้อย แต่ผมก็ไม่ได้คำนึงถึง
ผมคำนึงถึงอยู่แต่ว่า ผมต้องทำงานให้ดีที่สุด
ต้องศึกษางานและทำงานให้เป็นทุกอย่าง ผม
ชอบทำบุญมาตั้งแต่เด็ก ๆ ไม่ใช่ว่าประสบ
ปัญหาชีวิตแล้วจึงเข้าวัด ผมทำบุญใส่บาตร
ทุกวัน ผมถือหลักขันติความอดทน หาความรู้
เพิ่มเติม แม้จะถูกกล่าวหาว่าไม่ทำงาน ผม
จะปฏิบัติหน้าที่ไปตามปกติ ในที่สุดผู้ใหญ่ก็
เข้าใจในตัวผม ได้รับความดีความชอบมา
โดยตลอด..."
ศาสนาสอนว่าห้ามฆ่าสัตว์ ซึ่ง
หมายถึงห้ามฆ่าคนด้วย
หรือ
ห้ามลักทรัพย์ ซึ่งในทางระบอบ
ประชาธิปไตย ผู้ใดกระทำผิด
ดังกล่าว ก็ต้องถูกลงโทษตาม
กฎหมาย ขณะเดียวกันก็มีความ
ผิดทางธรรมะด้วย
เมษายน ๒๕๑๑
Kalyanamitra.org