ข้อความต้นฉบับในหน้า
ชูชกคงถูกเหล่าอำมาตย์ข้าราชบริพาร
ตลอดจนประชาชนทั้งหลายที่แวดล้อมพระองค์
อยู่ในเวลานั้น รุมประชาทัณฑ์แหลกเป็นจุล
เป็นผุยผงในเวลาไม่ถึงเสี้ยววินาที
รวดเร็วเกินกว่าพระเวสสันดรจะทรง
ทัดทานห้ามปรามได้ทัน
ทำไม?
เพราะสมบัตินับไม่ถ้วนในท้องพระคลัง
ข้าทาสบริวาร ช้างม้าวัวควาย เรือกสวนไร่นา
อันเป็นยอดปรารถนาของมนุษย์นั้น พระเวส
สันดรล้วนได้รับอนุญาตจากพระราชบิดา
ให้นำมาบริจาคเป็นทานได้ตามพระประสงค์
บุคคลเมื่อต้องการทาส จึงขอทาส
การเอ่ยวาจาขอพระกุมารพระกุมารีซึ่ง
ยังเล็ก ยังไม่ทันหย่านมพระมารดาไปเป็นทาส
เจตนาของผู้ขอย่อมชัดเจนเป็นประการเดียว
ว่า หมิ่นประมาท หมิ่นพระบรมเดชานุภาพ
โทษทัณฑ์นั้นถึงตายสถานเดียว!
...เราจะพึงให้หทัย ดวงตา เนื้อ เลือด
และร่างกาย เมื่อมีใครมาขอเรา......
มโนปณิธานขณะทรงพระเยาว์ของ
ช่วงเวลานี้เองที่สายเนตรแห่งพระ
เมตตากอปรด้วยพระปัญญาที่กว้างของพระ
องค์ได้ทรงเฝ้ามอง......ความรักระหว่างแม่กับ
ลูกน้อย ความดีของพระมัทรี พระมิ่งมเหสี
ที่ยอมทนตรากตรำพระวรกาย เพื่อพระสวามี
และพระโอรสพระธิดา.......
ตลอดเวลาเหล่านี้ทรงสะท้อนพระ
หฤทัยยิ่งนักเพราะทรงประจักษ์ชัดว่า ความ
ดีของพระมัทรียังไม่ถึงที่สุด ความรักบริสุทธิ์
ระหว่างแม่กับลูกเป็นอยู่ก็เพียงภาพเดียว......
ละโลกละสังขารไปแล้ว วิญญาณก็จะลด
ความผูกพันเปลี่ยนไปตามสภาพ ตามวาระ
กรรม ที่ใจของแต่ละคนได้ซึมซับสั่งสมไว้......
ครั้นได้พระราชทานพระโอรสพระธิดา
ให้ผู้ขอ คือชูชก พราหมณ์เฒ่า บุรุษซึ่งมีลักษณะ
อาภัพหนักถึง ๑๘ ประการไปแล้ว
พระ ผู้ไม่เคยประทุษร้าย ไม่เคยแม้เพียง
...ดิน....ไร้ประโยชน์ในหน้าแล้ง ในความคิดที่จะทรมานกายหรือบีบบังคับใจผู้
ให้ประโยชน์น้อยนิดจากการ
เป็นนาข้าวในหน้าฝน ผลิตผล
พระเวสสันดรคืออย่างนี้ แต่หลายสิ่ง หลายปัจ เพียงได้กินไปวัน ๆ จู่ ๆ ก็กลาย
จัยรวมกันแล้วกลับเป็นเหตุให้พระองค์ได้ เป็นนาบุญแปลงใหญ่ ให้สาธุชน
โอกาสบริจาคพระธิดาเป็นมหาทานบารมี พุทธบริษัทจากทั่วสารทิศทั่วโลก
ผลัดเปลี่ยนหมุนเวียน
ที่ชาวพุทธส่วนใหญ่พากันสงสัยคลางแคลง
ใจ.....
-ทาน ซึ่งนำความทุกข์ ความโศก กันเข้ามาปฏิบัติธรรมเก็บเกี่ยว
มาสู่พระองค์และพระมเหสีตลอดจนพระโอรส
พระธิดามากมายถึงเพียงนี้....เป็นการสั่งสม
บารมีได้อย่างไร!
หลายเดือนที่พระเวสสันดรประทับอยู่
ในป่าเพียงลำพัง ๆ กับครอบครัวอย่างยาก
ไร้ ไม่มีข้าราชบริพารคอยปรนนิบัติรับใช้ใกล้
ชิด พระราชภารกิจและนิจทานทั้งปวงที่เคย
ทรงเป็นประจำก็ว่างเว้น...................
ธันวาคม ๒๔๓๑
บุญได้ทุกวันตลอดปี และ
ตลอดไป
ใดมาก่อน กลับมีดวงหทัยโศกเศร้าอ่อนไหว
อ่อ.....................
ทุกครั้งเมื่อได้ทรงสดับ เสียงข่มขู่วาง
อำนาจ สลับเสียงทุบตีปราศจากความปรานี
ทั้งไม่เกรงพระทัยของขอทานเฒ่า ระคนด้วย
เสียงร่ำไห้เจ็บปวด คร่ำครวญหาหวังพึ่งพระ
มารดา ซึ่งเสด็จออกป่าไปหาผลาหาร......
สองพระกรทรงกำแน่น พระทนต์ล่าง
และบนขบเข้าหากันแนบสนิท เส้นพระโลหิต
ในพระเนตรก็แดงฉาน.........
- ทรงอดกลั้น อดใจ ไม่ปลิดชีพชูชกเฒ่า
ทรงอดทนซ้ำแล้วซ้ำเล่าด้วยพระสติที่ยัง
พระหทัยให้ตั้งมั่นเด็ดเดี่ยว จึงไม่ทรงเผลอ
เกี่ยวทานซึ่งให้ไปแล้วคืนกลับ เพียงเพื่อหวัง
ระงับทุกข์ชั่วคราวที่พระโอรสพระธิดากำลัง
กัลยาณมิตร ๑๐๗
Kalyanamitra.org