การต่อสู้กับความทุกข์ : หน้า 91/113

และยาแก้โรค ต้องทนเหน็ดเหนื่อยเพื่อ เลี้ยงปากเลี้ยงท้อง เพื่อบุตรภรรยาหรือ สามี ต้องทนทุกข์ทรมานด้วยโรคภัยไข้ เจ็บนานาประการ ต้องต่อสู้กับข้าศึกแห่ง ชีวิตมิใช่น้อย ต้องเผชิญหน้ากับความแก่ อันก่อความลำบากแก่สังขารอย่างสุดจะ หลีกเลี่ยงได้ ต้องทนต่อความผิดหวัง และชอกช้ำ ต้องทนต่อการถูกจับกุมคุม ยัง ฯลฯ “แม้ในหมู่เทวดา จะเสวย ความสุขเพียงใดก็มีการสิ้นสุด และต้อง เวียนเกิดเวียนตายคติไม่มีอะไรแน่นอน เคย เมื่อหมดแรงบุญส่งก็ต้องมา เวียนเกิดในกาเนิดต่าง ๆ อีกเช่น มนุษย์หรือสัตว์ดิรัจฉาน หรืออาจลงนรก ท่านจะเพลิดเพลินหลงใหลในอารมณ์ ด้วยไฟ ด้วยหลาวเหล็กเป็นต้น ใน ก็ได้ การเวียนว่ายตายเกิดของสัตว์ทั้งหลาย ผู้ยังมีอาลัยในกาม ในภพนั้น หาความ สิ้นสุดมิได้ “พระสงฆ์ทั้งหลายมองเห็น ต่าง ๆ เหล่านั้นได้อย่างไร ท่านมีอารมณ์ กำเนิดสัตว์ดิรัจฉาน ก็มีความสะดุ้งที่ ความเกิดในภพต่าง ๆ ว่าเป็นภัยน่ากลัว ยั่วยวนน้อยกว่าที่พี่ได้มอบให้น้องอาหาร จะถูกสัตว์ที่ใหญ่กว่ารังแกและจับกิน รู้สึกต่อภพทั้งสามว่าเหมือนไฟไหม้อยู่ทั่ว ต่างๆ ท่านก็ขบฉันเท่าที่ชาวบ้านศรัทธา เป็นอาหาร ถูกมนุษย์จับมาทำงานลาก จึงไม่พอใจจะอยู่ในภพใดภพหนึ่ง เมื่อ ถวาย เสนาสนะที่อยู่อาศัยก็เพียงพอ แอกลากไถ ประสบภาวะอดอยาก ไว้ เป็นดังนี้ เหตุใดเล่าสมณะเหล่านั้นจะ กันแดดกันฝนที่นั่งที่นอนเล่าก็ห้ามยัด อิสระเสรี แม้ต้องการสิ่งไรก็มิอาจพูด จึงกำหนัดยินดีในรัชนียารมณ์ทั้งหลาย แสดงความประสงค์ของตน ได้ถูก อันเป็นที่ใคร่ที่พอใจของมวลโลกียชน ด้วยนุ่นและสาลี “น้องเคยพูดด้วยเสียงอันดัง มนุษย์เกณฑ์ให้รับผิดชอบ แม้ในสิ่งที่ ทั้งปวง มิใช่หรือว่า ภิกษุหนุ่มและสามเณรผู้ ตนไม่ประสีประสา และถูกทำโทษ “วีตโศก! ความกลัวต่อมัจจุราช บริโภคเนยนม และมังสาหาร จะพึง โดยที่ตนไม่รู้เหมือนกันว่าได้ทำผิดอะไร ที่จะคร่าชีวิตเธอเพียงครั้งเดียว ยังทำให้ บังคับตนมิให้ราคะกำเริบได้อย่างไร เหล่านี้เป็นต้น เธอหมดความพอใจในสิ่งอันควรรื่นเริง “ก็พระสงฆ์นั้นคำนึงถึงมรณภัย “ในหมู่เปรดเล่าก็ถูกทรมานด้วย บันเทิงจิต เมื่อเป็นดังนี้ ความรื่นเริง อยู่เสมอ เกรงต่อภัยในวัฏฏะ หวั่นต่อ ความหิวและความกระหาย ในหมู่ เยี่ยงนั้น จะมีในใจของพระสงฆ์ได้ การเกิดอีก สะดุ้งต่อภัยต่าง ๆ อันน่า มนุษย์เล่าก็มีความร้อนใจถึงความทุกข์ อย่างไร เพราะท่านหวาดต่อมรณภัย หวาดเสียวซึ่งคอยอยู่ในภพนั้น ๆ เช่น ยากลำบากใจ มีความทุกข์อันเนื่องด้วย และกลัวต่อความเกิดในภพต่าง ๆ อยู่ ในนรกมีการทรมานต่าง ๆ เช่นทรมาน การแสวงหาอาหาร เสื้อผ้า ที่อยู่อาศัย เสมอ อารมณ์ทั้งหลายอันก่อให้เกิดความ ๆ