การบรรลุธรรมของพระราธเถระ : หน้า 92/113

พระธรรมเทศนาอยู่เนือง ๆ จนเป็น ผู้เข้าใจในพระธรรมคำสอนอย่างแจ่ม แจ้ง ท่านใช้เวลาปฏิบัติธรรมเพียง ไม่กี่วัน ก็บรรลุพระอรหัตผลพร้อม ทั้งปฏิสัมภิทาญาณสี่ ต่อมาพระสารีบุตรเถระ ได้ พาพระราชเถระ ซึ่งเป็นพระอรหันต์ แล้ว เข้าไปเฝ้าพระบรมศาสดา พระบรมศาสดาทรงทราบความเป็น ไประหว่างพระสารีบุตรเถระกับพระ ราธเถระมาโดยตลอด แต่ทรงแสร้ง ตรัสถามว่า “สารีบุตร ลูกศิษย์ที่ตถาคต มอบให้เธอน่ะ ว่าง่าย สอนง่าย มี ความยินดีในศาสนานี้ดีอยู่หรือ” “พระเจ้าข้า ท่านพระราธะ ศิษย์ของข้าพระองค์ เป็นผู้ว่าง่าย สอนง่ายยิ่งนัก เมื่อข้าพระองค์แนะ นำสั่งสอนว่า สิ่งนี้ควรทำ สิ่งนี้ไม่ควร ทำ ให้ทำอย่างนี้ อย่าทำอย่างนั้น หรือ แม้จะถูกดุว่าเพราะความผิดใด ๆ ก็ ไม่เคยโกรธเลย อีกทั้งมีความยินดีใน พระศาสนานี้ พระเจ้าข้า” ครั้นต่อมาเรื่องราวที่พระสารี บุตรเถระแสดงความกตัญญูกตเวที ต่อพระราชเถระ จนได้บรรพชา เพราะ ระลึกถึงอุปการคุณแห่งข้าวทัพพี เดียวนั้น ได้เป็นที่กล่าวขวัญถึงใน หมู่พระภิกษุทั้งหลาย ส่วนพระราช เถระเอง ท่านก็ได้พระสารีบุตรเถระ เป็นอาจารย์ที่ดีเช่นกัน พระบรมศาสดาทรงสดับการ สนทนาสรรเสริญพระสารีบุตรเถระนั้น แล้ว จึงตรัสว่า ๔๐ กัลยาณมิตร กันยายน ๒๕๓๖ 66 ท่านเป็นผู้มีความเจริญ รุ่งเรืองในธรรม เพราะ ได้สําเร็จปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ อภิญญา ๖ สําเร็จเป็นพระอรหันต์ ผู้ทำคุณประโยชน์ฝากไว้ให้ กับชาวโลกอย่างมหาศาล แบบอย่างในการดำาเนินชีวิต “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ไม่เพียง แต่ในชาตินี้เท่านั้น ที่สารีบุตรมีความ กตัญญูกตเวทีต่อราธะ แม้ในชาติ ปางก่อน ที่เกิดเป็นข้างใหญ่ ก็ยังรู้ จักตอบแทนในอุปการคุณของผู้อื่นที ทําไว้แก่ตน ครั้นแล้ว พระผู้มีพระภาคเจ้า จึงทรงเล่าอดีตชาติของพระสารีบุตร เถระกับพระราชเถระ ให้แก่บรรดา พระภิกษุทั้งหลายฟังว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ในอดีต กาลล่วงมาแล้ว มีพวกช่างไม้ประ มาณ ๕๐๐ คน อยู่ที่แถบเชิงเขา ได้ พากันไปในราวป่าใหญ่ เพื่อตัดต้น ไม้เอามาทำสัมภาระต่างๆ เป็นจำ นวนมากนำมามัดรวมกันเป็นแพใหญ่ แล้วหย่อนลงไปในแม่น้ำคงคา ปล่อยให้ลอยไปตามลำแม่น้ำ ในครั้งนั้นมีช้างเชือกหนึ่ง เอา งวงโน้มเหนี่ยวกิ่งไม้พร้อมทั้งยกเท้า หน้าขึ้น กิ่งไม้ทานน้ำหนักข้างไม่ ไหวก็ลู่ลงมา ช้างเชือกนั้นเหยียบ ควรที่เราจะได้น้อมน่าท่านมาเป็น พลาด เท้าไปยันลงบนตอไม้แหลม ไม้แหลมจึงแทงเท้าทะลุ ได้รับความ เจ็บปวด จนไม่สามารถพยุงกายลุก ขึ้นเดินไปได้ จำต้องนอนอยู่ในที่นั้น นั่นเอง คิดว่า เมื่อเวลาผ่านไป ๒-๓ วัน ช้าง นั้นเห็นพวกช่างไม้เดินใกล้เข้ามา จึง “เราจะมีชีวิตรอดไปได้ เพราะ คนพวกนี้แหละ” คิดแล้วจึงค่อย ๆ พยุงกายลุกขึ้น เดินโขยกเขยกไป ตามรอยเท้าของพวกช่างไม้เหล่านั้น