การเยี่ยมญาติและการแต่งกายของชาวเขา : หน้า 86/112

จริงๆ เราเป็นคนที่ราบ เดินเขาสู้เขาไม่ได้ (บน) ชาวเขาเผ่าปะด่อง หรอกจ้ะ ครูเคยถามพ่อหลวงหมายถึงหัวหน้า หรือที่เราเรียกกะเหรียง หมู่บ้านว่าไปเยี่ยมญาติที่ไหนบ้าง เขาว่าบางที ก็ข้ามไม่กี่ดอยก็ถึง บางปีก็ไปเยี่ยมญาติถึงแม่ ฮ่องสอน ใช้เวลาเดินทาง ๒ วันก็ถึง คงลัดเขา บางช่วง ถ้าไปตามถนนมันไกลนะ ก็ดีนะเดิน ไป ประหยัดค่ารถ ออกกำลังด้วยไง ที่ครู ชอบใจก็คือประเพณีกินวอนี้ ทำให้ญาติได้มี โอกาสพบปะกันอย่างน้อยก็ปีละครั้งละ” น้าน้อยหยิบภาพปีกหนึ่งจากกระเป๋าถือ แล้วดึงภาพผู้เฒ่ากำลังเป่าแคนออกมาให้ดูกัน ทั่วถึง “นี่ไงศิลปินเดี่ยวชาวลาฮูนะหรือมูเซอดำ ชื่อพ่อเฒ่าปีส่า ออกเสียงดี ๆ ล่ะ ปวีณา แก อายุ ๘๐ เศษเอง อยู่หมู่บ้านห้วยปลาหลด หมู่ - อำเภอแม่สอด กำลังเป่าแคนหรือที่พวกเขา ๘๔ กัลยาณมิตร ธันวาคม ๒๕๓๖ คอยาว ผู้ใส่ห่วงได้ต้อง เกิดวันพุธที่ตรงกับวัน เพ็ญ เรียกว่าเป่านอ แกเป่าเป็นเพลงได้ไพเราะที่สุด ในหมู่บ้านนะ ไม่ว่าจะเป็นเพลงมูเซอหรือเพลง ลีซอคนละเผ่า แกก็เล่นได้ดี ไพเราะมากเสีย ด้วยซิ เป่าไปเต้นไป ตอนนี้แก่แล้วลีลาเลย เนิบๆ ไปหน่อย เสียดายนะแกไม่รู้หนังสือ เลยจำวันเดือนปีเกิดไม่ได้ รู้แต่ว่าปีนี้ตนอายุ เท่าใดเท่านั้น “ภาพนี้ เป็นสาวน้อยเผ่ามูเซอดำเช่นกัน สาวน้อยจริง ๆ นะ ก็ความสาวเหลือน้อยลงไง” น้าน้อยพูดอย่างมีลูกเล่นขณะชูภาพ - “อายุอานามก็เพียง ๗๔-๗๕ ปีเท่านั้น หูตายังแจ่มแจ๋ว หน้าตามีเค้าว่าสาว ๆ คงสวย ไม่น้อยทีเดียวละ แม่เฒ่าชื่อนะลอ อยู่หมู่บ้าน เดียวกับพ่อเฒ่าปีล่า แกเล่าว่า เมื่อแกยังวัยรุ่น อายุ ๑๔-๑๕ ปี ตอนนั้นยังอยู่ที่เชียงราย แก ได้เคยพบหลวงปู่มั่น ภูริทัตโต ดูเหมือนจะ เป็นแกคนเดียวในหมู่บ้านห้วยปลาหลด ที่ได้ พบหลวงปู่มั่น โชคดีจังนะ ครูยังไม่เคยพบท่าน เลย” “อาจารย์ขา” ไกด์กนกวรรณดังขึ้น “เสื้อ แม่เฒ่านี่สวยดีนะคะ หนูชอบจังเลยค่ะ ไม่ ทราบว่าที่แม่สอดมีขายมั้ยคะ” “ฮ่อ...ครูก็ชอบ เก๋ดี คงไม่มีขายหรอกจ้ะ นี่เป็นเสื้อตัวเก่งประจำเผ่ามูเซอดำ ฝีมือแก เย็บเองเชียวนะ เมื่อ เมอ ๗-๘ ปีที่แล้วครูขึ้นไป ครูขึ้นเหนือขึ้นดอยบ่อย เห็นผู้หญิงชาวเขาเผ่า ต่าง ๆ เย็บเสื้อผ้าใช้เอง อย่างน้อยก็ต้องมี ๒ ชุดพอผลัดเปลี่ยน แล้วเห็นเด็กผู้หญิงตัวเล็ก ๆ อายุเพียง ๕-๖ ขวบ แม่และพี่สาวจะสอนให้ ปักสกอตตีท เขาปักเร็วมากเชียวละ ฉะนั้นไม่ ต้องสงสัยเลยละว่า พอโตเป็นสาว ฝีมือจะเก่ง เพียงใด นักศึกษาเคยเห็นกระโปรงแม้วลายมั้ย ที่คล้ายกระโปรงพลีสนั่นแหละ เด็กสาวแม้ว ลายบนดอยปุยอายุ ๑๒-๑๓ ปี เป็นคนปักเป็น คนเย็บละ ลายละเอียดนะ ใช้เวลาหลายเดือน กว่าจะได้แต่ละตัว ฝรั่งนิยมมากเพราะเป็น งานฝีมือ พวกนี้เลยทำส่งมาขายในเชียงใหม่