ข้อความต้นฉบับในหน้า
นัยน์ตาของเจ้านั่น
งามยิ่งนักประหยี่งอุบล
บบประดิษฐาน อยู่ในวง
พักตร์ ใครได้เห็นดวง
เนตร ของเจ้าบ่อนเป็น
ขวัญตาและเป็นสุข ชาว
ดักกลลาได้เห็นดวง
เนตรของเจ้าแล้ว
คงอ่อนน้อมยอมอยู่
ใช่บารมีแต่โดยดี
ปรารถนาชมแห่งชาย อะไรจะทำให้เธอ เลี้ยงแห่งพระองค์
น้อยใจและเสียใจมากเท่านี้ มันเกี่ยว แต่ก็มีบางครั้งเหมือนกันที่ทรง
กับคุณค่าตัว แต่บางทีเธอก็นำตนไป รู้สึกว่า วาจาของพระองค์นั้นรุนแรงไป
มอบให้ผิดที่ผิดคน จึงได้รับผลเช่นนั้น แน่นอน คนกำลังโกรธถ้าระงับวาจาไม่ได้
แทนที่จะนำหนูไปมอบให้แมว นำเขียด
ไปมอบให้งู นำหญ้าไปมอบให้โต หรือ
ม้า แต่เธอทำให้สับกันเสีย จึงต้องพบ
กับความผิดหวัง
พระนางศิษยรักษิตา พระนาง
ได้ลั่นพระวาจาไว้ว่าจะไม่เสด็จไปหา
วาจานั้นจะต้องรุนแรงเสมอ พระพุทธ
องค์จึงตรัสว่า “คนโกรธย่อมไม่เห็น
อรรถ ไม่เห็นธรรม” ไม่นำพาต่อความ
รู้สึกของผู้อื่นว่าจะมีประการใด ขอให้
ได้พ่นเพลิงโทสะออกมาก็จะสมใจ
และก็บางครั้งเหมือนกัน ที่
เจ้าชายกุณาละอีก ไม่เสด็จไปอย่าง อารมณ์ปุถุชนได้เหนี่ยวพระทัยให้คำนึง
แน่นอน นั่นเป็นเพียงความคิด บางที ถึงความสวยงามของพระมารดาเลี้ยง
พระนางอาจรู้จักตัวเองน้อยไปก็ได้ ใน หากสนองพระประสงค์ของพระนาง
เรื่องทำนองนี้สตรีชอบเอาชนะ แม้จะ อะไรจะเกิดขึ้น เป็นเรื่องที่คิดแล้ว น่า
เป็นชัยชนะที่ว่างเปล่า เป็นชัยชนะที่มี กลัว น่าหวาดเสียว ความเคารพจงรัก
รอยตราบาปติดตรึงไปตลอดชีวิตเธอก็ ต่อพระบิดา ไม่ยินยอมให้เจ้าชายทรง
มักพอใจ ขอให้ได้ชนะก็แล้วกัน นิสัย กระทำเช่นนั้นได้ เจ้าชายเป็นคนดี
แบบนี้เองได้นำสตรีมากหลายให้ลงสู่ เหลือเกิน น้ำพระทัยประเสริฐนัก ไม่
ห้วงเหวแห่งหายนะมามากต่อมากแล้ว ยอมมอบตนให้เป็นเหยื่อของอำนาจ
ผู้ชายส่วนใหญ่ เป็นสัตว์โลกประเภท ฝ่ายต่ำ อำนาจซึ่งคอยเหนี่ยวรั้งให้คน
แมงมุม ชอบชักใยไว้ดักเหยื่ออย่างไร ทำความผิด ความชั่ว เพราะความเผลอ
ปรานีต่อสัตว์เล็ก ๆ ที่หลงเข้ามาใน ไผลไปชั่วคราว แลแล้วสิ่งที่ได้รับก็คือ
ตาข่ายใยของตัว แต่ก็มีไม่น้อยเหมือน ความเสียใจ หม่นหมอง เป็นรอยแผลใจ
กันที่ชักไปชักมาก็ติดใยของตัว ถูกใจ ซึ่งยากที่จะลืมเลือน
ที่ตัวชักไว้พัวพันรัดรึงจนดิ้นไม่หลุด เลย ฝ่ายพระนางศิษยรักษิตา เมื่อจาก
ต้องกลายเป็นเหยื่อของสัตว์อื่น ตาย ไปแล้ว ก็มีแต่อารมณ์คั่งแค้นพยาบาท
เพราะใยของมันเอง
ฝ่ายเจ้าชายกุณาละ เมื่อพระนาง
ดิษยรักษิตาเสด็จกลับไปแล้ว ก็ประทับ ไปเพียงเล็กน้อย ความเคียดแค้นชิงชัง
ตั้งพระทัยแน่วแน่ว่าจะต้องหาทางทำลาย
เจ้าชายกุณาละให้ได้ แต่เมื่อวันเวลาล่วง
นิ่งอยู่กับที่ ทรงจินตนาการอย่างลึกซึ้ง
นั้นก็ลดลง
ถึงเหตุการณ์ที่ผ่านไปเพียงครู่ พระองค์
“หรือจะเป็นเพราะเจ้าชายยังตื่น
ทรงเศร้าสลดพระทัยอย่างยิ่ง ในพระ ต่อเรื่องทำนองนี้เพราะไม่เคย” พระนาง
อาการของพระนางศิษยรักษิตา จะไม่ ทรงคิด “หากไปเป็นครั้งที่สอง เจ้าชาย
ให้พระองค์ทรงสลดพระทัยกระไรได้ อาจโอนอ่อนผ่อนตาม อาจทรงระลึก
ในเมื่อพระนางอยู่ในฐานะพระมารดา ด้วยความเสียพระทัยในพระวาจารุนแรง
๙๔ กัลยาณมิตร ธันวาคม ๒๕๓๖