การกตัญญูกตเวที : หน้า 83/128

เบื้องต้นของผู้เป็นลูก ยิ่งพิจารณาเห็น คุณท่านมากเท่าไร แสดงว่าใจของเรา เริ่มใสและสว่างขึ้นมากเท่านั้น กตเวที หมายถึง การทดแทน พระคุณของท่าน ซึ่งมีงานที่ต้องทำ ๒ ประการ คือ 9 ประกาศคุณท่าน ๒. ตอบแทนคุณท่าน การประกาศคุณท่าน หมายถึง คุณพ่อแม่ให้หนังสือทำแทน ให้กระดาษ ให้เครื่องพิมพ์ ให้ช่างเรียงพิมพ์ แสดง กตเวทีแทน แล้วตัวเรากลับประจานพ่อ แม่ของตัวเอง อย่างน้อยที่สุดก็ประจาน แก่ชาวบ้านว่าพ่อแม่ของเราเลี้ยงลูกไม่ เป็นประสา พ่อแม่ของใครใครก็รัก เมื่อรัก ท่านก็ประกาศคุณความดีของท่าน ประกาศด้วยความดีของตัวเราเองตั้ง แต่เดี๋ยวนี้ ยิ่งท่านยังมีชีวิตอยู่ การ อย่างไรบ้าง มากน้อยเพียงใด เรื่องนี้ - ประกาศคุณของเราก็จะทำให้ท่านมี การทำให้ผู้อื่นรู้ว่า พ่อแม่มีคุณแก่เรา มีคนคิดทำอยู่มากเหมือนกัน แต่ส่วน มากไปทําตอนงานศพ คือเขียนประวัติ สรรเสริญคุณพ่อแม่ในหนังสือแจก การ กระทำเช่นนี้ก็ถูก แต่ถูกเพียงเปลือกนอก ผิวเผินนัก ถ้าเป็นการกินผลไม้ก็แค่เคี้ยว เปลือกเท่านั้น ยังมีทำเลที่จะประกาศ คุณพ่อแม่ที่สำคัญกว่านี้คือ ที่ตัวเรา นี่เอง คนทุกคนคือตัวแทน ของพ่อแม่ ตนทั้งนั้น เลือดก็แบ่งมาจากท่าน เนื้อ ก็แบ่งมาจากท่าน ตลอดจนนิสัยใจคอ ได้รับการอบรมถ่ายทอดมาจากท่าน ความประพฤติของตัวเรานี่แหละจะเป็น เครื่องประกาศคุณพ่อแม่อย่างโจ่งแจ้ง ที่สุด ไม่ใช่อยู่ที่หนังสือแจก ไม่ใช่อยู่ ที่หีบศพบนเชิงตะกอน แต่อยู่ที่ตัวเรา นี่เอง หากพิมพ์ข้อความไว้ในหนังสือ แจกว่าคุณพ่อคุณแม่เป็นคนตั้งอยู่ใน ศีลในธรรม แต่ตัวเราเองประพฤติสำมะเล เทเมา คอร์รัปชั่นทุกครั้งที่มีโอกาส ศีล ข้อเดียวก็ไม่สนใจรักษา ก็ผิดที่ไป สดุดี คุณพ่อแม่ว่าเป็นคนดีสุภาพเรียบร้อย แต่เราผู้เป็นลูกกลับประพฤติตัวเป็น นักเลงอันธพาล อย่างนี้คุณค่าของการ สรรเสริญพ่อแม่ก็ลดน้ำหนักลง กลาย เป็นว่ามอบหน้าที่ในการกตเวทีประกาศ ความสุขใจอย่างยิ่ง ส่วนใครจะประพันธ์ สรรเสริญคุณพ่อแม่พิมพ์แจกเวลาท่าน ตายแล้ว นั่นเป็นประเด็นเบ็ดเตล็ด จะ ทำก็ได้ไม่ทำก็ไม่เสียหายอะไร ไม่ว่าเราจะตั้งใจประกาศคุณท่าน หรือไม่ ความประพฤติของเราก็เป็นตัว ประกาศคุณท่านหรือประจานท่านอยู่ ตลอดเวลา คิดเอาเองก็แล้วกันว่า เราจะ ประกาศคุณพ่อแม่ของเราด้วยเกียรติยศ ชื่อเสียง หรือจะใจดำถึงกับประจานผู้ บังเกิดเกล้าด้วยการทำตัวเป็นพาลเกเร และประพฤติต่ำทราม การตอบแทนคุณท่าน แบ่งเป็น ๒ ช่วง คือ D เมื่อท่านยังมีชีวิตอยู่ ก็ช่วย เหลือกิจการงานของท่าน เลี้ยงดูท่าน ตอบเมื่อยามท่านชรา ดูแลปรนนิบัติ การกินอยู่ของท่านให้สะดวกสบาย และ เอาใจใส่ช่วยเหลือเมื่อท่านเจ็บป่วย ๒. เมื่อท่านล่วงลับไปแล้ว ก็จัด พิธีศพให้ท่าน และทำบุญอุทิศส่วนกุศล ให้ท่านอย่างสม่ำเสมอ แม้ว่าเราจะตอบแทนพระคุณท่าน ถึงเพียงนี้แล้ว ก็ยังนับว่าเล็กน้อยมาก เมื่อเทียบกับพระคุณอันยิ่งใหญ่ที่ท่าน มีต่อเรา ผู้ที่มีความกตัญญูกตเวทีต้อง การจะสนองพระคุณท่านให้ได้ทั้งหมด พึงกระทำดังนี้ ๑. ถ้าท่านยังไม่มีศรัทธาใน พระพุทธศาสนา ก็พยายามชักนำให้ ท่านตั้งอยู่ในศรัทธาให้ได้ ๒. ถ้าท่านยังไม่ถึงพร้อมด้วย การให้ทาน ก็พยายามชักนำให้ท่าน ยินดีในการบริจาคทานให้ได้ ค. ถ้าท่านยังไม่มีศีล ก็พยายาม ชักนำให้ท่านรักษาศีลให้ได้ ๔. ถ้าท่านยังไม่ทำสมาธิภาวนา ก็พยายามชักนำให้ท่านทำสมาธิภาวนา ให้ได้ เพราะว่าการตั้งอยู่ในศรัทธา การให้ทาน การรักษาศีล การทำสมาธิ ภาวนา เป็นประโยชน์โดยตรง และเป็น ประโยชน์อันยิ่งใหญ่แก่ตัวบิดามารดา ผู้ประพฤติปฏิบัติเองทั้งในภพนี้ ภพหน้า และเป็นประโยชน์อย่างยิ่ง คือเป็นหน ทางไปสู่พระนิพพาน อานิสงส์การบำรุงบิดามารดา ทำให้เป็นคนมีความอดทน 9. ๒. ทำให้เป็นคนมีสติรอบคอบ ท. C. ทำให้เป็นคนมีเหตุผล ทำให้พ้นทุกข์ ๕. ทำให้พ้นภัย 5. ทำให้ได้ลาภโดยง่าย ๔. ทำให้แคล้วคลาดภัยในยามคับขัน 15. ทําให้เทวดาลงรักษา ๙. ทำให้ได้รับการยกย่องสรรเสริญ QO. 00 ทำให้มีความเจริญก้าวหน้า ถ้ามีลูกก็จะได้ลูกที่ดี ๑๒. ทำให้มีความสุข ๑๓. ทำให้เป็นตัวอย่างอันดีแก่อนุชน รุ่นหลัง Kalyanamitra.org ๗๙