โอวาทของพญากระบี่ : หน้า 34/128

“ข้าแต่จอมกษัตริย์ ขึ้นชื่อว่าราชาผู้เป็นใหญ่ ไม่ควรบีบคั้นอาณาประชาราษฎร์ พึงละอคติ ๔ คือความลำเอียง ๔ ประการ จึงสงเคราะห์ด้วยสังคหวัตถุ ๔ ประการ จึงดำรงอยู่ในทศพิธ ราชธรรม ๑๐ ประการ จึงเสียสละชีวิตของตนเช่นข้าพเจ้า จึงมุ่งความสุขแก่ราษฎรและสิ่งทั่ว ไป คือ แว่นแคว้น ยวดยานหรือสัตว์พาหนะ ไพร่พลและบ้านเรือนราษฎร ให้ทุกคนอยู่อย่างสงบสุข ปลอดภัยจากโจรผู้ร้าย มีความอยู่ดีกินดีทั่วหน้า....กษัตริย์ คือผู้เป็นใหญ่แห่งการเกษตร เป็นใหญ่ใน ไร่นาและเป็นผู้รอบรู้ยิ่งกว่าผู้อื่น หากพระองค์ทรงกระทำดังที่ข้าพระองค์ถวายโอวาทนี้แล้ว อาณาประชาราษฎร์ย่อมถึงซึ่งความสวัสดี.... เมื่อพญากระบี่ถวายโอวาทจบแล้ว ก็สิ้นใจตาย พระเจ้าพรหมทัตทรงพิจารณาเห็นว่า พญากระบี่เป็นผู้ทรงธรรม มีความรู้และสติปัญญามากเป็นผู้เสีย สละ เป็นราชาแห่งกระบี่ทั้งหลาย เป็นผู้ให้โอวาทแก่พระองค์เปรียบประดุจเป็นอาจารย์ จึงโปรดให้กระทำ พิธีฌาปนกิจศพเยี่ยงกษัตริย์ทั้งหลาย เสร็จแล้วโปรดให้สร้างเจดีย์ไว้ ณ ที่เผาศพนั้น ทรงบูชาด้วยของ หอมและดอกไม้ตลอดสิ้นรัชกาลของพระองค์ พระองค์ทรงปฏิบัติตามโอวาทของพญากระบี่ ประชาราษฎร์ก็มีความร่มเย็นเป็นสุขตลอดมา อาณา นิทานเรื่องนี้ น้าอึดนำมาจาก “มหากปิชาดก” เป็นอดีตชาติครั้งหนึ่งของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ซึ่งทรงถือกำเนิดเป็นพญากระบี่ พระอานนท์ ถือกำเนิดเป็นพระเจ้าพรหมทัต และพระเทวทัต ถือกำเนิด เป็นกระบี่พาล หลาน ๆ คะ ผู้ที่เป็นนาย นอกจากจะต้องรับภาระหนักในเรื่องงานแล้ว ยังจะต้องดูแลความเป็น อยู่ของลูกน้องบริวาร ต้องเอาใจใส่ความประพฤติ ต้องรับผิดชอบการกระทำของลูกน้อง เมื่อถึงคราวคับขันและมี อันตราย นายยังต้องเสี่ยงชีวิตเข้าแลกอีกด้วย ประวัติศาสตร์ของชาติไทยเรา ผู้เป็นกษัตริย์ เช่นสมเด็จพระนเรศวรมหาราช พระเจ้าตากสิน พระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก ฯลฯ ต่างก็ทรงอยู่ในฐานะ “นาย” ที่ยอมเสี่ยงชีวิตเพื่อความ “อยู่รอด” ของ ปวงประชาราษฎร์มาแล้วทั้งสิ้น เมื่อ ๒-๓ วันมานี้ ก็มีข่าว “วีรกรรม” ของข้าราชการหญิงป่าไม้ผู้หนึ่ง ซึ่งเสี่ยงชีวิตช่วยลูกน้องจากไฟ ไหม้ที่จังหวัดตาก จนตนเองได้รับบาดเจ็บสาหัสอยู่ขณะนี้...นี่คืออีกผู้หนึ่งที่ทำหน้าที่ของ “นาย” ผู้มีใจ ประเสริฐ น้าอี๊ดขอยกย่องไว้ในโอกาสนี้ด้วย เธอชื่อว่า “นางกนิษฐรัตน์ เย็นกาย” ค่ะ น้าอี๊ด ๓๒ ก ล ย า ณ ม ต ร Kalyanamitra.org