ข้อความต้นฉบับในหน้า
บรรดาคนรุ่นหลังจะมีโอกาสได้พบปะพูดคุยกัน
เองอีกครั้ง ความผูกพันในกลุ่ม ในหมู่ของผู้คน
พื้นบ้านเหล่านี้จึงแน่นแฟ้น
ยิ่งกว่านั้น การได้กลับบ้านในวันสำคัญ
วันประเพณีเช่นนี้
เท่ากับ
เป็นการฝึกฝนให้มีโอกาส
แน่วแน่ยิ่งกว่าวันคืนสู่เหย้าของสถาบันการศึกษาใด
ซึ่งคงจะไม่มีใครปฏิเสธ
สงกรานต์ จึงเป็นได้ทั้งวันแห่งพิธีการ
วันแห่งความสนุกสนาน วันครอบครัว และวัน
Pre.
ได้เรียนรู้ถึงขนบธรรมเนียม
ประเพณี และค่านิยมต่าง ๆ
ที่นิยมทำกันในระหว่างนั้น
เพราะต่างคนต่างจะต้องเข้า
ไปช่วยผู้ใหญ่หยิบนั่นท่าน
ไม่ว่าจะเป็นเรื่องการครัว ของ
คาว ของหวาน เรื่องการดอกไม้
ทั้งสดทั้งแห้ง การจัดสำรับพระ
จัดเครื่องประเคน ทั้งสังฆทาน
และไทยธรรม ซึ่งต่างกัน
ผู้หญิงก็อย่างหนึ่ง ผู้ชาย
ก็อย่างหนึ่ง
ผลพลอยได้คือ สามารถรักษาความเป็น
ไทย ค่านิยมแบบไทย และสังคมไทยให้ยิ่งแน่น
แฟ้นร้อยรัด ด้วยความเป็นญาติพี่น้อง เป็นลูก
เป็นหลาน ทุกอย่างผูกพันด้วยน้ำใจและความ
เคารพต่อกัน จะเห็นได้ว่า คนต่างจังหวัด โดย
เฉพาะอีสานนั้นจะมีความผูกพัน เคารพเชื่อฟัง
ในตัวของพ่อแม่ และผู้ใหญ่เป็นอันมาก ให้ทำ
อย่างไรจะทำอย่างนั้น เช่นให้กลับบ้านเป็นต้อง
กลับไม่ว่านายจ้าง หรือว่างานจะยุ่งสักเพียง
ไหน...ยิ่งเวลาที่มีการเจ็บไข้ได้ป่วยในหมู่ญาติ
หรือเวลามีงานมงคล อวมงคลอย่างใดอย่างหนึ่ง
พวกเขาจะถือเป็นเรื่องสำคัญที่ทุกคนจะต้องกลับ
ไปช่วยกัน ชนิดที่ว่ารั้งเท่าไรก็ไม่อยู่ นั่นก็เพราะ
ความผูกพันดังกล่าวนี่เอง
ดังนั้น ถ้าจะเรียกวันสงกรานต์ว่าวัน
Home Coming Day หรือวันคืนสู่เหย้า คงจะ
ไม่ผิดนัก และยังเป็นวันคืนสู่เหย้าที่พร้อมเพรียง
คืนสู่เหย้า หากจะนำไปเปรียบกับประเพณีของ
โลกตะวันตก ระยะของสงกรานต์คงจะเปรียบได้
กับช่วงคริสต์มาสของเขา ที่ทุกคนไม่ว่าจะอยู่อีก
ไหนของโลกจะต้องพากันบ่ายหน้ากลับบ้าน เพื่อ
ทานข้าวด้วยกัน ร้องเพลงด้วยกัน ทำกิจกรรม
ร่วมกันอย่างอบอุ่น
ฉะนั้น ถ้าจะอธิบายกลไกของสงกรานต์
ให้คนตะวันตกฟัง คงจะทำได้ไม่ยาก และจะเห็น
ได้ว่า ไม่ว่าจะเป็นโลกตรงส่วนไหน ครอบครัว
สังคมที่ผูกพันกันด้วยความเข้าใจ และระบบ
ญาติพี่น้องเท่านั้น คือระบบที่ดีที่สุด และได้รับ
การยอมรับที่สุดเสมอ
แล้วคุณล่ะ... จะทำอะไรบ้างในวัน
สงกรานต์ปีนี?
Kalyanamitra.org
กั ล ย า ณ ม ต ร ๒๗