พิธีกรรมการชงชาในญี่ปุ่น : หน้า 46/112

EE ไพเราะ หรือหนังสือปรัชญาสำคัญ มีชื่อเสียง หลายเล่มผลิตออกไปจากห้องดื่มชาของท่านผู้เป็น เจ้าของ 7 ค่านิยมของการสร้างห้องดื่มน้ำชานี้ไป แพร่สะพัดอย่างมาก ๆ ในประเทศญี่ปุ่น นักนิยม หรือผู้ชำนาญที่เรียกกันว่า Tea Master นั้น จะ พิถีพิถันมากในการจัดตกแต่งห้องดื่มชาหรือ Tea House ของตนมากเสียกว่าต้นแบบคือจีน โดย เน้นเสียตั้งแต่ทางเข้า ตลอดจนพิธีกรรม และ ระเบียบวิธีต่าง ๆ จนกลายเป็นเอกลักษณ์เฉพาะ เช่นต้องมีตะเกียงอยู่ตามทางเดินสู่ห้องดื่มน้ำขา ที่ล้างเท้า ล้างมือ ที่บ้วนปาก กระทั่งไปถึงห้อง พักคอย ที่อยู่ต่างหากจากห้องดื่ม แขกจะเข้า โดยทันทีไม่ได้ ต้องรอการเชื้อเชิญจากท่านเจ้า ของสถานที่เสียก่อน และไม่ว่าแขกนั้นจะมาเป็น จำนวนกี่คนก็ตามที จะต้องเข้าไปเพียงครั้งละ คน เท่านั้น เกินกว่านี้ถือว่าผิดระเบียบวิธี แต่ที่ น่าสนใจก็คือ คำจำกัดความของการจัดสวน ซึ่ง ริเดียว ผู้ชำนาญเรื่องของชาของญี่ปุ่นได้ให้ไว้ อย่างแยบยลว่า t "จงชงชา อันเป็นเครื่องที่ปรุงแล้วด้วยสติ และสมาธิถวายแด่พระพุทธองค์ จงชงชา อันเป็นเครื่องดื่มแห่งความสุข ในความพอดีในชีวิต ให้แก่มิตรสหาย” "จงชงชา อันเป็นเครื่องดื่มแห่งสติ และ ปัญญาที่บริสุทธิ์แล้วศีล และสมาธิให้แก่ตน และนี่แหละ คือเหตุผลว่าทำไมญี่ปุ่นจึง ให้ความสำคัญกับการชงชามาก จนถึงกับถือเป็น ประเพณี และพิธีกรรมประจำประเทศ ส่วนจีน สู่หมู่ นักปราชญ์และผู้เชี่ยวชาญ ทางชา สมัยราชวงศ์ถัง ได้เขียนหนังสือเกี่ยวกับ การนี้ขึ้น ชื่อ ชาถึง หรือ Chaking ซึ่งว่าด้วย เรื่องราวทั้งหมดของการชงชา รวมทั้งบทกวีด้วย เป็นหนังสือที่ถือว่าเป็นต้นแบบของประเพณีเกี่ยวกับ ชาของโลกก็ว่าได้ นอกจากราชวงศ์ถังจะมีท่านสู่หวู่ แล้ว ยังมีกวีอีกผู้หนึ่ง ที่ทำให้การดื่มชาดูเหมือนจะ ยิ่งมีค่าขึ้นด้วยบทกวีง่าย ๆ แต่มากไปด้วยคุณค่า ทั้งทางด้านภาษา และปรัชญา ท่านผู้นี้ชื่อ โสถัง กับบทกวีที่มีชื่อว่า "ขาเจ็ดถ้วย” หรือ The Seven Cup of Tea. ดังมีเนื้อความที่ถอดออกมาเป็น ภาษาไทยง่าย ๆ ได้ดังนี้ ชาถ้วยแรกท่าให้ริมฝีปาก และลำคออัน แห้งผากของฉันชุ่มชื่น ชาถ้วยที่สอง...ปลดความหงอยเหงาให้ หลุดลอย.... ชาถ้วยที่สาม....ปลุกความหวังและความ เป็นตัวของตัวเองที่ซุกซ่อนอยู่ให้กระจ่างจ้า ชาถ้วยที่สี่...ทำให้พลังในตัวของฉันกลับ ทุกรุ่น และเหงื่อที่ผุดพรายช่วยพาเอาความไม่ ชาด้วยที่ห้า...ฉันรู้สึกถึงความบริสุทธิ์ ของตนเอง ชาถ้วยที่หก....เรียกฉันไปสู่ดินแดนอัน เป็นอมตะ ชาถ้วยที่เจ็ด....อา...ฉันรู้สึกถึงความแช่ม ถูกต้องทั้งหลายออกไปจากกายฉัน ชื่นที่เข้ามาห่อหุ้มทั้งกาย และใจของฉัน ฉันสบาย ฉันพอใจ...ฉันหยุดนิ่ง...และไม่สามารถจะดื่มชา ถ้วยต่อไปได้อีก บทกวีบทนี้ จึงเป็นทั้งความงาม และ ปรัชญา ที่ทำให้นักปราชญ์ยุคต่อมาพากันวิเคราะห์ ว่าทำไมชาถึงต้องเป็นเจ็ดถ้วย... (แล้วคุณผู้อ่าน ล่ะคะ...ตอบได้ไหม) คนจีนเชื่อกันว่า ชานั้นมีจำนวนมากกว่า หนึ่งหมื่นชนิด (Ten Thousands Teas) แต่ละ ชนิดต่างที่คุณสมบัติทางกลิ่น และสี ไม่เหมือน กัน คนจีนนิยมดื่มชากันทั้งประเทศ และเป็นผู้ ทำให้การดื่มชาแพร่หลายออกไปทั่วโลก เริ่มต้น ตั้งแต่ในดินแดนแถบเอเชียทั้งหมด ทั้งญี่ปุ่น เกาหลี ก ล ย า ณ ม ต ร Kalyanamitra.org