การบรรลุพระอรหัต : หน้า 24/114

ปัญญานั้นขึ้นสู่ปราสาทคือภูมิอันสูง ของปัญญา แลลงมาเห็นพาลชนเป็น อันมาก ไม่กระวนกระวาย ไม่ทุรน ทุรายกระสับกระส่าย เห็นหมู่สัตว์ ผู้ทุรนทุราย กระวน กระวาย กระ สับกระส่าย เห็นชัดเหมือนคนขึ้น ภูเขามองลงมาข้างล่าง เห็นคนอยู่ บนภาคพื้นฉันใดก็ฉันนั้น มันยังไกลนัก รีบไปให้ถึงพระอรหัต ละเอียดต่อไป ด้วยความไม่ประมาท กายพระอรหัตหยุดนิ่งอยู่ ศูนย์กลางดวงธรรมที่ทำให้เป็นกาย พระอรหัต ถูกส่วนเข้าก็เห็นดวงธัม มานุปัสสนาสติปัฏฐาน ดวงเท่ากัน หยุดนิ่งอยู่ศูนย์กลางดวงธัมมานุปัส สนาสติปัฏฐาน ถูกส่วนเข้า เห็น ดวงศีล หยุดนิ่งอยู่ศูนย์กลางดวงศีล ถูกส่วนเข้า เห็นดวงสมาธิ หยุดนิ่ง อยู่ศูนย์กลางดวงสมาธิ ถูกส่วนเข้า เห็นดวงปัญญาหยุดนิ่งอยู่ศูนย์กลาง เป็นพระอนาคาละเอียด พอถูก ส่วนเข้า เห็นดวงธัมมานุปัสสนา สติปัฏฐานในกายธรรมพระอนาคา ละเอียด วัดเส้นผ่าศูนย์กลาง ๑๕ วา กลมรอบตัว หยุดนิ่งอยู่ศูนย์ กลางดวงธัมมานุปัสสนาสติปัฏฐาน ถูกส่วนเข้า ก็เห็นดวงศีล ดวงเท่า กัน หยุดนิ่งอยู่กลางดวงศีล ถูก ส่วนเข้า เห็นดวงสมาธิ หยุดนิ่งอยู่ ศูนย์กลางดวงสมาธิ ถูกส่วนเข้า เห็นดวงปัญญาหยุดนิ่งอยู่ศูนย์กลาง ดวงปัญญา ถูกส่วนเข้า เห็นดวง วิมุตติหยุดนิ่งอยู่ศูนย์กลางดวงวิมุตติ ดวงปัญญา ถูกส่วนเข้า เห็นดวง ถูกส่วนเข้า เห็นดวงวิมุตติญาณทัส วิมุตติ หยุดนิ่งอยู่ศูนย์กลางดวง สนะ หยุดนิ่งอยู่ศูนย์กลางดวงวิมุตติ วิมุตติ ถูกส่วนเข้า เห็นดวงวิมุตติ ญาณทัสสนะ ถูกส่วนแล้ว เห็นกาย - พระอรหัต หน้าตัก ๒๐ วา สูง ๒๐ วา ญาณทัสสนะ หยุดนิ่งอยู่ศูนย์กลาง ดวงวิมุตติญาณทัสสนะ ถูกส่วนเข้า เกตุดอกบัวตูม พอถึงพระอรหัตก็รู้ ถึง กายพระอรหัตละเอียด ตัวทีเดียว ขีณาสโว มีอาสวะสิ้นแล้ว กตกรณีโย กิจที่จะต้องทำเสร็จแล้ว นตฺถิ ปุนพฺภโว ภพใหม่ของเราไม่มี เมื่อเห็นชัดรู้ชัดเช่นนี้ ก็พยายามว่า นี่ ปญฺญาปาสาทมารุยฺห ขึ้น สู่ปราสาทปัญญาเช่นนี้ นี่แหละ บัญฑิตผู้มีปัญญา ละความประมาท เสียได้ด้วยความไม่ประมาท ผู้ทรง เห็น ปรากฏอย่างนี้นี่ ผู้มีปัญญาเรียกว่า ปญฺญาปาสาทมารุยห ขึ้นสู่ปราสาท ปัญญาได้เพียงนี้ ปราสาทปัญญา อันนี้นะ รู้จริงเห็นจริงตามความจริง ทางพุทธศาสนา ปรากฏอย่างนี้ ที่ชี้แจงแสดงมานี้ตามวาระ พระบาลี คลี่ความเป็นสยามภาษา ตามมตยาธิบายพอสมควรแก่เวลา เอเตน สจจวชเชน ด้วยอำนาจ ความสัจที่ได้อ้างธรรมปฏิบัติมาตั้ง แต่ต้นจนอวสานนี้ สทา โสตถี ภวนต เต ขอความสุขสวัสดีจงบังเกิดมีแก่ ท่านทั้งหลาย บรรดามาสโมสรใน สถานที่นี้ทุกถ้วนหน้า อาตมภาพ ชี้แจงแสดงมา พอสมควรแก่เวลา สมมติยุติธรรมิกถาโดยอรรถนิยม ความเพียงเท่านี้ เอว ก็มีด้วยประการฉะนี้ ๒๒ กัลยาณมิตร ตุลาคม ๒๕๓๖